آگاهی

Purpose: This study aimed to compare the effectiveness of Compassion-Focused Acceptance and Commitment Therapy and Schema-Integrated Acceptance and Commitment Therapy on body image and sexual relationship quality in women with breast cancer in Hamadan. Methods and Materials: This applied quasi-experimental study employed a pretest–posttest design with a two-month follow-up, two experimental groups, and one active control group. The statistical population consisted of women with breast cancer attending the Health Donors Association of Hamadan Province during 2025–2026. Sixty eligible women were selected through convenience sampling and randomly assigned to three groups of 20 participants. Following attrition, the final sample comprised 50 women, including 17 in the Compassion-Focused Acceptance and Commitment Therapy group, 16 in the Schema-Integrated Acceptance and Commitment Therapy group, and 17 in the control group. The experimental groups received 10 weekly 90-minute group sessions of their respective interventions, while the control group received five weekly 60-minute health and life-skills education sessions. Data were collected using the Objectified Body Consciousness Scale and the Sexual Quality of Life–Female Questionnaire. Data were analyzed in SPSS version 26 using multivariate and univariate analyses of covariance and Bonferroni-adjusted pairwise comparisons. Findings: Multivariate analysis showed a significant overall effect of treatment condition on the combined dependent variables, Pillai’s Trace = 0.592, F(4, 90) = 9.468, p < 0.001, partial η² = 0.296. Significant group effects were found for body image, F(2, 45) = 20.691, p < 0.001, partial η² = 0.482, and sexual relationship quality, F(2, 45) = 16.250, p < 0.001, partial η² = 0.419. Bonferroni comparisons indicated that both interventions were significantly more effective than the control condition on both outcomes. Compassion-Focused Acceptance and Commitment Therapy was also significantly more effective than Schema-Integrated Acceptance and Commitment Therapy for body image, p = 0.006, and sexual relationship quality, p = 0.031. Conclusion: Both interventions were effective in improving body image and sexual relationship quality among women with breast cancer, although Compassion-Focused Acceptance and Commitment Therapy demonstrated greater effectiveness and may therefore be particularly useful in psycho-oncological rehabilitation following breast cancer treatment.

هدف: این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با محوریت شفقت و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد یکپارچه با طرحواره بر تصویر بدنی و کیفیت رابطه جنسی زنان مبتلا به سرطان پستان در همدان انجام شد. روش‌ها و مواد: این مطالعه کاربردی از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون با پیگیری دو ماهه، دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل فعال بود. جامعه آماری شامل زنان مبتلا به سرطان پستان مراجعه‌کننده به انجمن اهداکنندگان سلامت استان همدان در سال‌های 2025 تا 2026 بود. شصت زن واجد شرایط به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در سه گروه 20 نفره گمارده شدند. پس از ریزش، نمونه نهایی شامل 50 زن بود که 17 نفر در گروه درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با محوریت شفقت، 16 نفر در گروه درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد یکپارچه با طرحواره و 17 نفر در گروه کنترل قرار گرفتند. گروه‌های آزمایشی هر یک 10 جلسه گروهی 90 دقیقه‌ای درمان مربوطه را دریافت کردند و گروه کنترل 5 جلسه 60 دقیقه‌ای آموزش سلامت و مهارت‌های زندگی را گذراند. داده‌ها با استفاده از مقیاس آگاهی بدنی عینی‌شده و پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی زنان گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه 26 و با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تک‌متغیره و مقایسه‌های زوجی با اصلاح بونفرونی انجام گرفت. یافته‌ها: تحلیل چندمتغیره اثر کلی معناداری برای شرایط درمان بر متغیرهای وابسته ترکیبی نشان داد (Pillai’s Trace = 0.592, F(4, 90) = 9.468, p < 0.001, η² جزئی = 0.296). اثر گروه برای تصویر بدنی (F(2, 45) = 20.691, p < 0.001, η² جزئی = 0.482) و کیفیت رابطه جنسی (F(2, 45) = 16.250, p < 0.001, η² جزئی = 0.419) معنادار بود. مقایسه‌های بونفرونی نشان داد هر دو مداخله نسبت به گروه کنترل در هر دو پیامد اثربخشی بیشتری داشتند. درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با محوریت شفقت نسبت به درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد یکپارچه با طرحواره در بهبود تصویر بدنی (p = 0.006) و کیفیت رابطه جنسی (p = 0.031) اثربخشی بیشتری داشت. نتیجه‌گیری: هر دو مداخله در بهبود تصویر بدنی و کیفیت رابطه جنسی زنان مبتلا به سرطان پستان مؤثر بودند، هرچند درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با محوریت شفقت اثربخشی بیشتری نشان داد و می‌تواند به‌ویژه در بازتوانی روان‌آنکولوژیک پس از درمان سرطان پستان مفید باشد.

Purpose: This study aimed to identify the factors affecting a curriculum based on citizenship legal literacy education in order to improve the quality of civic education in Iran’s educational system. Methods and Materials: This applied and developmental study was conducted using an exploratory sequential mixed-methods design. In the qualitative phase, the statistical population included experts in education, curriculum planning, social sciences, and citizenship rights. Participants were selected through purposive and snowball sampling. Data were collected through 15 semi-structured interviews, which continued until theoretical saturation was achieved. The qualitative data were analyzed using MaxQDA software through open, axial, and selective coding. The extracted themes were then organized to develop a conceptual structure for a curriculum based on citizenship legal literacy education. Findings: The inferential findings supported a multidimensional structure for citizenship legal literacy education. The analysis indicated that five key components formed the core of the proposed curriculum model: citizenship rights education, values and beliefs, practical empowerment, development of social interaction, and media and digital literacy education. These components represented interrelated knowledge-based, attitudinal, behavioral, and social indicators. The findings showed that emphasis on citizens’ rights and responsibilities, justice-oriented attitudes, dialogue skills, social participation, legal awareness, responsible media use, and digital literacy plays a decisive role in designing an effective curriculum for educating law-abiding and participatory citizens. Conclusion: The results suggest that citizenship legal literacy education in Iran requires a shift from the mere transmission of theoretical concepts toward a competency-based, participatory, and practice-oriented curriculum. Such a curriculum can contribute to strengthening civic awareness, promoting legal responsibility, enhancing social participation, supporting educational justice, and preparing students for active and responsible citizenship in contemporary society.

هدف: این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر برنامهٔ درسی مبتنی بر آموزش سواد حقوقی شهروندی به منظور ارتقاء کیفیت آموزش شهروندی در نظام آموزشی ایران انجام شده‌است. روش‌ها و مواد: این مطالعهٔ کاربردی و توسعه‌ای با استفاده از طرح آمیختهٔ اکتشافی-توالی انجام شد. در مرحلهٔ کیفی، جامعهٔ آماری شامل خبرگان حوزه‌های آموزش، برنامه‌ریزی درسی، علوم اجتماعی و حقوق شهروندی بود. مشارکت‌کنندگان به روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند. داده‌ها از طریق ۱۵ مصاحبهٔ نیمه‌ساختاریافته گردآوری شد که تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌های کیفی با استفاده از نرم‌افزار MaxQDA و از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل گردید. مضامین استخراج‌شده برای تدوین ساختار مفهومی برنامهٔ درسی مبتنی بر آموزش سواد حقوقی شهروندی سازمان‌دهی شدند. یافته‌ها: یافته‌های استنباطی، ساختاری چندبعدی برای آموزش سواد حقوقی شهروندی را تأیید کردند. تحلیل‌ها نشان داد که پنج مؤلفهٔ کلیدی هستهٔ مدل پیشنهادی برنامهٔ درسی را تشکیل می‌دهند: آموزش حقوق شهروندی، ارزش‌ها و باورها، توانمندسازی عملی، توسعهٔ تعاملات اجتماعی و آموزش سواد رسانه‌ای و دیجیتال. این مؤلفه‌ها نمایانگر شاخص‌های دانشی، نگرشی، رفتاری و اجتماعی مرتبط با یکدیگر هستند. یافته‌ها نشان داد که تأکید بر حقوق و مسئولیت‌های شهروندان، نگرش عدالت‌محور، مهارت‌های گفت‌وگو، مشارکت اجتماعی، آگاهی حقوقی، استفادهٔ مسئولانه از رسانه و سواد دیجیتال نقش تعیین‌کننده‌ای در طراحی برنامهٔ درسی مؤثر برای تربیت شهروندان قانون‌مدار و مشارکت‌جو ایفا می‌کند. نتیجه‌گیری: نتایج حاکی از آن است که آموزش سواد حقوقی شهروندی در ایران نیازمند گذار از انتقال صرف مفاهیم نظری به سوی برنامهٔ درسی مبتنی بر شایستگی، مشارکتی و عمل‌محور است. چنین برنامه‌ای می‌تواند به تقویت آگاهی شهروندی، ارتقاء مسئولیت‌پذیری حقوقی، افزایش مشارکت اجتماعی، حمایت از عدالت آموزشی و آماده‌سازی دانش‌آموزان برای شهروندی فعال و مسئولانه در جامعهٔ معاصر کمک کند.

Purpose: This study aimed to determine the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) in improving the psychological well-being of patients diagnosed with cancer. Materials and Methods: This quasi-experimental study employed a pretest–posttest design with a control group and a follow-up assessment. The statistical sample consisted of 60 patients with cancer who were selected through purposive sampling and assigned to three groups of 20 participants. Participants in the intervention groups received an ACT-based intervention consisting of eight 45-minute sessions delivered over one month, whereas the control group received no psychological intervention during the study period. Psychological well-being was assessed using Ryff’s 84-item Psychological Well-Being Scale (1989) at the pretest, posttest, and follow-up stages. The collected data were analyzed using inferential statistical procedures in SPSS version 25. Findings: The inferential analysis demonstrated a statistically significant difference between the intervention and control groups in posttest psychological well-being scores. Participants who received Acceptance and Commitment Therapy showed significantly higher levels of psychological well-being than those in the control group. The intervention produced a very large effect size (η² = 0.935), indicating that a substantial proportion of the variance in post-intervention psychological well-being was attributable to the therapeutic intervention. The follow-up analysis further showed that the improvement in psychological well-being was maintained after the completion of treatment, suggesting the stability and durability of the intervention effects over time. Conclusion: Acceptance and Commitment Therapy is an effective psychological intervention for enhancing psychological well-being among patients with cancer. By promoting psychological flexibility, acceptance of difficult internal experiences, present-moment awareness, and engagement in value-oriented behaviors, ACT may help patients cope more adaptively with the psychological consequences of cancer. Therefore, this intervention may be incorporated into psychosocial rehabilitation and supportive care programs for patients with cancer.

هدف: این پژوهش با هدف تعیین اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) در ارتقای بهزیستی روان‌شناختی بیماران مبتلا به سرطان انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه‌ی شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه کنترل و ارزیابی پیگیری انجام گرفت. نمونه‌ی آماری شامل ۶۰ بیمار مبتلا به سرطان بود که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به سه گروه ۲۰ نفره تقسیم شدند. شرکت‌کنندگان در گروه‌های مداخله، مداخله‌ای مبتنی بر ACT را در قالب هشت جلسه‌ی ۴۵ دقیقه‌ای طی یک ماه دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل در طول دوره‌ی مطالعه هیچ مداخله‌ی روان‌شناختی دریافت نکرد. بهزیستی روان‌شناختی با استفاده از مقیاس ۸۴ ماده‌ای بهزیستی روان‌شناختی Ryff (۱۹۸۹) در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری ارزیابی شد. داده‌های گردآوری‌شده با استفاده از روش‌های آماری استنباطی در نرم‌افزار SPSS نسخه‌ی ۲۵ تحلیل گردید. یافته‌ها: تحلیل استنباطی تفاوت معناداری را بین گروه‌های مداخله و کنترل در نمرات پس‌آزمون بهزیستی روان‌شناختی نشان داد. شرکت‌کنندگانی که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد دریافت کردند، سطوح بهزیستی روان‌شناختی به‌مراتب بالاتری نسبت به گروه کنترل داشتند. مداخله دارای اندازه‌ی اثر بسیار بزرگ (η² = ۰.۹۳۵) بود که نشان‌دهنده‌ی سهم قابل توجهی از واریانس بهزیستی روان‌شناختی پس از مداخله به دلیل مداخله‌ی درمانی است. تحلیل پیگیری نیز نشان داد که بهبود بهزیستی روان‌شناختی پس از اتمام درمان حفظ شده است و این امر پایداری و دوام اثرات مداخله در طول زمان را نشان می‌دهد. نتیجه‌گیری: درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد یک مداخله‌ی روان‌شناختی مؤثر برای ارتقای بهزیستی روان‌شناختی در بیماران مبتلا به سرطان است. با ارتقای انعطاف‌پذیری روان‌شناختی، پذیرش تجارب درونی دشوار، آگاهی از لحظه‌ی حال و درگیر شدن در رفتارهای ارزش‌محور، ACT می‌تواند به بیماران در مقابله‌ی سازگارانه‌تر با پیامدهای روان‌شناختی سرطان کمک کند. بنابراین، این مداخله می‌تواند در برنامه‌های بازتوانی روان‌اجتماعی و مراقبت حمایتی بیماران مبتلا به سرطان گنجانده شود.

Purpose: This study aimed to design an artificial intelligence–based cognitive empowerment package for enhancing entrepreneurial skills in gifted and creative adolescents through the qualitative identification and integration of relevant cognitive, psychological, motivational, interpersonal, and technological components. Methods and Materials: The study employed a qualitative exploratory-developmental design. Data were obtained through an analytical review of relevant literature, examination of previous student entrepreneurship workshop experiences, and semi-structured interviews with students, mentors, workshop facilitators, and accelerator managers selected through purposive sampling. Data collection continued until conceptual saturation was achieved. Interview transcripts, field observations, documentary evidence, and analytical notes were examined using thematic analysis. Findings: The qualitative analysis indicated that sustained entrepreneurial action among gifted and creative adolescents depends on a multidimensional configuration of entrepreneurial intention and identity, self-efficacy, opportunity recognition and problem identification, executive functioning, tolerance of ambiguity, applied creativity, fear of failure and perfectionism, intrinsic motivation and psychological ownership, teamwork and psychological safety, proactive agency, resilience, future orientation, and reflective readiness to use artificial intelligence. The findings further suggested that entrepreneurial difficulties differ across adolescents and therefore require profile-based rather than uniform intervention. Integration of the themes resulted in a six-session package encompassing profile awareness and goal setting, problem identification and value creation, conversion of ideas into action plans, presentation and feedback utilization, teamwork and agency, and final presentation with a continuation plan. Conclusion: The findings suggest that entrepreneurial empowerment in gifted and creative adolescents should extend beyond creativity and business knowledge by strengthening the cognitive and psychological capacities required to transform ideas into sustained action, while using artificial intelligence as a supervised reflective and personalized learning support rather than as a substitute for adolescent judgment and agency.

هدف: این پژوهش با هدف طراحی بسته توانمندسازی شناختی مبتنی بر هوش مصنوعی جهت ارتقای مهارت‌های کارآفرینی در نوجوانان با استعداد و خلاق از طریق شناسایی و ادغام کیفی مؤلفه‌های شناختی، روان‌شناختی، انگیزشی، بین‌فردی و فناورانه مرتبط انجام شد. روش‌ها و مواد: این مطالعه با رویکرد کیفی اکتشافی-توسعه‌ای انجام گرفت. داده‌ها از طریق مرور تحلیلی منابع مرتبط، بررسی تجربیات پیشین کارگاه‌های کارآفرینی دانش‌آموزی و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با دانش‌آموزان، مربیان، تسهیل‌گران کارگاه و مدیران شتاب‌دهنده که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند، گردآوری شد. جمع‌آوری داده‌ها تا رسیدن به اشباع مفهومی ادامه یافت. رونوشت مصاحبه‌ها، مشاهدات میدانی، شواهد اسنادی و یادداشت‌های تحلیلی با استفاده از تحلیل تماتیک بررسی شدند. یافته‌ها: تحلیل کیفی نشان داد که تداوم عمل کارآفرینانه در نوجوانان با استعداد و خلاق وابسته به پیکربندی چندبعدی قصد و هویت کارآفرینانه، خودکارآمدی، شناسایی فرصت و تشخیص مسئله، کارکرد اجرایی، تحمل ابهام، خلاقیت کاربردی، ترس از شکست و کمال‌گرایی، انگیزش درونی و مالکیت روان‌شناختی، کار تیمی و ایمنی روان‌شناختی، عاملیت پیش‌فعال، تاب‌آوری، آینده‌نگری و آمادگی تأملی برای استفاده از هوش مصنوعی است. یافته‌ها همچنین نشان داد که دشواری‌های کارآفرینی در میان نوجوانان متفاوت است و بنابراین مداخله مبتنی بر پروفایل به جای مداخله یکنواخت ضرورت دارد. ادغام تم‌ها منجر به بسته‌ای شش‌جلسه‌ای شامل آگاهی از پروفایل و هدف‌گذاری، شناسایی مسئله و خلق ارزش، تبدیل ایده‌ها به برنامه عملیاتی، ارائه و بهره‌گیری از بازخورد، کار تیمی و عاملیت، و ارائه نهایی با برنامه تداوم شد. نتیجه‌گیری: یافته‌ها حاکی از آن است که توانمندسازی کارآفرینانه در نوجوانان با استعداد و خلاق باید فراتر از خلاقیت و دانش کسب‌وکار، با تقویت ظرفیت‌های شناختی و روان‌شناختی لازم برای تبدیل ایده به عمل پایدار و استفاده از هوش مصنوعی به عنوان پشتیبان یادگیری تأملی و شخصی‌سازی‌شده تحت نظارت، نه جایگزین قضاوت و عاملیت نوجوان، توسعه یابد.

Future orientation is an important developmental aspect for twelfth-grade senior high school students, who must decide on further study or careers after graduation. A preliminary study through interviews with the guidance and counseling teacher and an open-ended questionnaire administered to 50 twelfth-grade students of Sekolah Menengah Islam (SMI) Hidayatullah, Banjar Regency, showed that none of the respondents had clear future goals. This community service activity aimed to provide understanding and initial skills in setting future goals through the “Aku Bisa” (I Can) program, a psychoeducation-based activity consisting of an interactive lecture on goal setting, creating a “my aspirations” mind map, and a short film discussion. The one-day program was attended by 105 twelfth-grade students. Outcomes were evaluated through a pre-test and post-test based on a future orientation scale, observation during the activities, and a participant evaluation sheet. A paired sample t-test showed no significant difference between scores before and after the program (t(95) = 0.245; p = 0.807). Nevertheless, participants were able to write down their aspirations and plan how to achieve them in a mind map, and most participants rated their understanding of the material (78.10% good and very good) and the benefits of the activity (87.62% good and very good) favorably. This program can serve as an initial step in introducing future planning to students; however, longer implementation and follow-up evaluation are needed to detect meaningful changes in future orientation

Bullying is a behavior that can affect students’ sense of safety and comfort in the school environment. This activity aimed to increase elementary school students’ awareness of the forms, impacts, and prevention of bullying through a Community Service Program (Kuliah Kerja Nyata/KKN). The activity was conducted at SD 1 Way Gubak involving fifth- and sixth-grade students. A qualitative descriptive method was applied through observation, question-and-answer sessions, and documentation. The results showed that students were able to recognize bullying, particularly teasing, hitting, and hurting others, although their initial understanding mainly focused on physical actions. Materials presented using simple language and concrete examples helped broaden students’ understanding of bullying and its prevention. The activity also identified bullying experiences related to students’ social and economic conditions.

Instilling a sense of responsibility is a fundamental component of character education, particularly when the values taught at school are not fully reflected in students behavior. This issue has been observed at SMP Sepuluh Nopember Sidoarjo, specifically regarding the fulfillment of academic tasks and obligations, adherence to school rules, and students’ awareness of their own actions. This study aims to describe and analyze how a sense of responsibility is fostered through learning contracts and morning routines. A descriptive qualitative approach was employed. Data were collected via non-participant observation, in-depth interviews, and document analysis. Participants were selected through purposive sampling and included the vice-principal for academic affairs, the vice-principal for student affairs, social studies teachers, and eighth-grade students. Data analysis followed the Miles and Huberman model, encompassing data collection, reduction, presentation, conclusion drawing, and verification. Data credibility was ensured through triangulation and participant validation. The findings indicate that learning contracts instill academic responsibility by establishing agreements regarding rules, assignment deadlines, and the consequences of non-compliance. Simultaneously, morning routines provide students with opportunities to develop a sense of responsibility through structured activities, such as morning prayers (duha), morning prayes, Quran recitation review and calisthenics. These two strategies complement each other in promoting the fulfillment of obligations and commitments, as well as enhancing student self-awareness. Because the development of a sense of responsibility varies among students, it requires ongoing support and encouragement. ABSTRAK Penanaman karakter tanggung jawab merupakan bagian penting dalam pendidikan karakter, terutama nilai-nilai yang ditanamkan di sekolah belum sepenuhnya tercermin dalam perilaku peserta didik. Permasalahan tersebut ditemukan di SMP Sepuluh Nopember Sidoarjo, khususnya dalam pelaksanaan tugas dan kewajiban pembelajaran, kepatuhan terhadap aturan, serta kesadaran peserta didik dalam bertindak. Penelitian ini bertujuan untuk mendeskripsikan dan menganalisis implementasi penanaman karakter tanggung jawab melalui kontrak belajar dan pembiasaan pagi. Penelitian menggunakan pendekatan kualitatif dengan jenis deskriptif. Data diperoleh melalui observasi non-partisipatif, wawancara mendalam, dan dokumentasi. Informasi dipilih menggunakan teknik purposive sampling, meliputi Wakil Kepala Sekolah bidang Kurikulum, Wakil Kepala Sekolah bidang Kesiswaan, guru mata pelajaran IPS dan peserta didik kelas VIII. Analisis data menggunakan model Miles dan Huberman melalui tahapan pengumpulan data, reduksi data, penyajian data, serta penarikan kesimpulan dan verifikasi. Kredibilitas data diperiksa melalui triangulasi dan member check. Hasil penelitian menunjukkan bahwa kontrak belajar menanamkan tanggung jawab akademik melalui kesepakatan mengenai aturan, batas waktu pengumpulan tugas dan konsekuensi pelanggaran. Sementara itu pembiasaan pagi memberikan kesempatan kepada peserta didik untuk mempraktikkan tanggung jawab melalui kegiatan terjadwal, seperti salat duha, doa pagi, murajaah, dan senam. Kedua strategi tersebut saling melengkapi dalam mendukung pelaksanaan kewajiban, kepatuhan terhadap kesepakatan, serta kesadaran peserta didik. Perkembangan karakter tanggung jawab belum merata sehingga memerlukan pendampingan dan penguatan secara berkelanjutan.

ایجاد حس مسئولیت‌پذیری، به‌ویژه زمانی که ارزش‌های آموزش‌داده‌شده در مدرسه به‌طور کامل در رفتار دانش‌آموزان منعکس نمی‌شود، جزء اساسی آموزش شخصیت است. این مسئله در مدرسه متوسطه اول ده نوامبر سیدوارجو، به‌ویژه در زمینه انجام تکالیف و وظایف تحصیلی، پایبندی به قوانین مدرسه و آگاهی دانش‌آموزان از اعمال خود مشاهده شده است. هدف این مطالعه توصیف و تحلیل چگونگی پرورش حس مسئولیت‌پذیری از طریق قراردادهای یادگیری و روتین‌های صبحگاهی است. از یک رویکرد توصیفی-کیفی استفاده شد. داده‌ها از طریق مشاهده غیرمشارکتی، مصاحبه‌های عمیق و تحلیل اسناد جمع‌آوری شدند. شرکت‌کنندگان با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و شامل معاون آموزشی، معاون پرورشی، معلمان علوم اجتماعی و دانش‌آموزان پایه هشتم بودند. تحلیل داده‌ها بر اساس مدل مایلز و هیبرمن، شامل جمع‌آوری داده‌ها، کاهش داده‌ها، ارائه داده‌ها، نتیجه‌گیری و اعتبارسنجی بود. اعتبار داده‌ها از طریق سه‌گانه‌سازی و اعتبارسنجی با مشارکت‌کنندگان تضمین شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که قراردادهای یادگیری با ایجاد توافق‌هایی در مورد قوانین، مهلت تحویل تکالیف و پیامدهای عدم پایبندی، مسئولیت‌پذیری تحصیلی را در دانش‌آموزان تقویت می‌کنند. همزمان، روتین‌های صبحگاهی فرصت‌هایی را برای پرورش حس مسئولیت‌پذیری از طریق فعالیت‌های ساختاریافته مانند نماز صبح، اذان صبح، مرور قرآن و ورزش صبحگاهی در اختیار دانش‌آموزان قرار می‌دهند. این دو استراتژی در ترویج انجام وظایف و تعهدات و همچنین افزایش خودآگاهی دانش‌آموزان مکمل یکدیگر هستند. از آنجا که توسعه حس مسئولیت‌پذیری در میان دانش‌آموزان متفاوت است، نیاز به حمایت و تشویق مستمر دارد.

In this paper, we present findings from an interactive workshop at the 2024 International Society for the Scholarship of Teaching and Learning (ISSOTL) conference that aimed to develop a global roadmap to advance the awareness and appreciation of the scholarship of teaching and learning (SoTL). While some institutions have successfully embedded SoTL into their cultural fabric, challenges persist in many academic contexts where SoTL remains misunderstood as a cross-discipline field of scholarship and research as well as undervalued as a change-making enterprise. Through collaborative activities, workshop participants explored systemic barriers, misunderstandings, and effective strategies from diverse institutional perspectives. The findings highlight actionable steps for institutions, administrators, and faculty to align their efforts, bridge knowledge gaps, and further elevate SoTL as a recognized scholarly pursuit. We also propose practical suggestions to support SoTL initiatives, enhance institutional commitment, and foster cross-institutional collaborations.

در این مقاله، یافته‌های حاصل از کارگاه تعاملی در کنفرانس بین‌المللی انجمن دانش‌پژوهی تدریس و یادگیری (ISSOTL) سال ۲۰۲۴ را ارائه می‌دهیم که با هدف تدوین یک نقشه راه جهانی برای ارتقای آگاهی و قدردانی از دانش‌پژوهی تدریس و یادگیری (SoTL) برگزار شد. اگرچه برخی نهادهای آموزشی موفق به نهادینه‌سازی SoTL در بافت فرهنگی خود شده‌اند، چالش‌هایی در بسیاری از زمینه‌های آکادمیک همچنان پابرجاست که در آن‌ها SoTL به‌عنوان یک حوزه دانش‌پژوهی و پژوهش میان‌رشته‌ای درک نادرستی شده و به‌عنوان یک کوشش تغییرآفرین نیز دست‌کم گرفته می‌شود. شرکت‌کنندگان کارگاه از طریق فعالیت‌های مشارکتی، موانع سیستمی، برداشت‌های نادرست و راهبردهای مؤثر را از دیدگاه‌های نهادی متنوع بررسی کردند. یافته‌ها گام‌های عملیاتی را برای نهادهای آموزشی، مدیران و اعضای هیئت علمی جهت همسوسازی تلاش‌ها، پر کردن شکاف‌های دانشی و ارتقای بیشتر جایگاه SoTL به‌عنوان یک پیگیری علمی شناخته‌شده برجسته می‌سازند. ما همچنین پیشنهادهای کاربردی را برای حمایت از ابتکارات SoTL، تقویت تعهد نهادی و ترویج همکاری‌های میان‌نهادی ارائه می‌دهیم.

Objective: The objective of this study is to investigate the effect of an intervention based on Thessalian traditional music on the development of intercultural sensitivity among students, with the aim of examining whether culturally grounded music education can support intercultural learning. Theoretical Framework: The study is grounded in intercultural education, particularly the view that meaningful engagement with culturally diverse forms of expression can promote cultural awareness. Method: The methodology adopted for this research comprises literature review and research methodology. A quantitative pretest–posttest intervention study was conducted with 40 students aged 10–12 years attending a Music School in Greece. Data collection was carried out through administration of Intercultural Sensitivity Scale before and after a music-based intervention. Results and Discussion: The results obtained revealed a statistically significant increase in students’ overall intercultural sensitivity. A statistically significant improvement was observed among girls, whereas no statistically significant change was observed among boys. Research Implications: The practical and theoretical implications of this research are discussed, providing insights into how the results can be applied or influence practices in the field of intercultural education. These implications could encompass enhancement of intercultural sensitivity and promotion of the social inclusion of individuals from diverse cultural backgrounds. Originality/Value: This study contributes to the literature by providing empirical evidence on the use of Thessalian traditional music as an educational tool for enhancing intercultural sensitivity among students. The relevance and value of this research are evidenced by demonstrating how culturally grounded music interventions can support intercultural and inclusive education.

هدف: هدف این پژوهش بررسی تأثیر مداخله‌ای مبتنی بر موسیقی سنتی تسالی بر توسعه حساسیت بین‌فرهنگی در میان دانشجویان است و با هدف بررسی این موضوع انجام شده است که آیا آموزش موسیقی مبتنی بر فرهنگ می‌تواند از یادگیری بین‌فرهنگی حمایت کند. چارچوب نظری: این مطالعه بر پایه آموزش بین‌فرهنگی استوار است، به‌ویژه با این دیدگاه که مشارکت معنادار با اشکال بیان متنوع فرهنگی می‌تواند آگاهی فرهنگی را ارتقا دهد. روش: روش‌شناسی به‌کار رفته در این پژوهش شامل مرور ادبیات و روش‌شناسی پژوهش است. یک مطالعه مداخله‌ای کمی پیش‌آزمون-پس‌آزمون با ۴۰ دانش‌آموز ۱۰ تا ۱۲ ساله که در یک مدرسه موسیقی در یونان تحصیل می‌کردند، انجام شد. گردآوری داده‌ها از طریق administering مقیاس حساسیت بین‌فرهنگی قبل و بعد از یک مداخله مبتنی بر موسیقی انجام گرفت. نتایج و بحث: نتایج به‌دست‌آمده نشان‌دهنده افزایش معنادار آماری در حساسیت بین‌فرهنگی کلی دانشجویان بود. بهبود معنادار آماری در میان دختران مشاهده شد، در حالی که تغییر معنادار آماری در میان پسران مشاهده نشد. پیامدهای پژوهشی: پیامدهای عملی و نظری این پژوهش مورد بحث قرار گرفته است و بینش‌هایی درباره چگونگی کاربرد نتایج یا تأثیر آن‌ها بر شیوه‌ها در زمینه آموزش بین‌فرهنگی ارائه می‌دهد. این پیامدها می‌توانند شامل ارتقای حساسیت بین‌فرهنگی و ترویج ادغام اجتماعی افراد با پیشینه‌های فرهنگی متنوع باشد. اصالت/ارزش: این مطالعه با ارائه شواهد تجربی درباره استفاده از موسیقی سنتی تسالی به‌عنوان یک ابزار آموزشی برای ارتقای حساسیت بین‌فرهنگی در میان دانشجویان، به ادبیات موضوع کمک می‌کند. ارتباط و ارزش این پژوهش با نشان دادن چگونگی حمایت مداخلات موسیقی مبتنی بر فرهنگ از آموزش بین‌فرهنگی و فراگیر، اثبات می‌شود.

This research aims to analyze and compare the effectiveness of authoritarian and democratic leadership styles in improving student discipline in schools. The method employed is a Systematic Literature Review (SLR) using content analysis of ten reputable scientific articles published within the last decade. The results demonstrate that authoritarian leadership tends to produce only instant and fragile compliance based on fear of punishment. Conversely, democratic leadership is proven to be significantly more effective in fostering sustainable discipline by building students' intrinsic awareness through persuasive communication, dialogue, and role modeling. This democratic-transformative pattern successfully cultivates independent, responsible, and emotionally mature student characters. Therefore, democratic leadership is recommended as the primary paradigm in modern educational management to create a conducive school ecosystem.

این پژوهش با هدف تحلیل و مقایسه اثربخشی سبک‌های رهبری استبدادی و دموکراتیک در بهبود نظم دانش‌آموزان در مدارس انجام شده است. روش مورد استفاده، مرور نظامند ادبیات (SLR) با تحلیل محتوای ده مقاله علمی معتبر منتشر شده در دهه اخیر است. نتایج نشان می‌دهد که رهبری استبدادی تمایل دارد تنها اطاعتی لحظه‌ای و شکننده مبتنی بر ترس از تنبیه ایجاد کند. در مقابل، رهبری دموکراتیک در پرورش نظم پایدار از طریق ایجاد آگاهی درونی دانش‌آموزان با استفاده از ارتباطات اقناعی، گفت‌وگو و الگوسازی، به‌طور قابل‌توجهی مؤثرتر ثابت شده است. این الگوی دموکراتیک-تبدیلی موفق به پرورش شخصیت دانش‌آموزانی مستقل، مسئول و از نظر عاطفی بالغ شده است. بنابراین، رهبری دموکراتیک به‌عنوان پارادایم اصلی در مدیریت آموزشی مدرن برای ایجاد اکوسیستم مطلوب مدرسه توصیه می‌شود.

Present study is directed to analizing general and interpersonal awareness among students of humanities, natural sciences and technical types of education (the sample consisted of 391 students aged 18-26 years, 83 % were female). The hypothesis of a higher level of mindfulness among students of the humanities was tested. It was revealed that all students, regardless of the field of education, received values of the degree of dispositional and interpersonal mindfulness within the average values. Statistically significant lower status of the components of mindfulness Observativon and Attention to self and others were revealed in students of the technical profile. The results obtained open up horizons for further research on the development of mindfulness within the framework of educational practices.

The increasing use of electrical and electronic devices in students’ daily lives highlights the importance of introducing electrical safety awareness at the high school level. Improper use of electrical installations, such as overloading electrical outlets and using inappropriate components, may increase the risk of short circuits, electric shocks, and fires. Therefore, practical education on safe electrical installation is important to equip students with basic electrical safety knowledge and awareness. The electrical workshop aimed to introduce basic science and technology concepts through a practical workshop on electrical installation safety for students of SMA Yos Sudarso Cilacap. The workshop consisted of theoretical explanations, demonstrations, hands-on practice, and safety simulations covering basic electrical installation principles, component selection, safe assembly, and testing. A total of 35 students participated in the activity. Among the 35 students who completed the questionnaire, 60% reported that they had not previously been familiar with the material, while 91.4% perceived the workshop as beneficial. Observations during the practical session indicated active student participation in assembling simple electrical circuits and applying safety procedures. The activity provided students with practical knowledge and strengthened their awareness of safe electrical installation practices.

Mental healthcare needs are growing, yet awareness of available services remains limited, even in Houston, Texas. This study examined relationships between having experienced or been diagnosed with mental illness and awareness of community-based mental health or crisis services. Approximately 1,000 Houston-area adults were surveyed in 2024 and 2026. Chi-square and multivariable regression analyses showed that experience with mental illness was associated with SGM populations, race/ethnicity, and age after adjustment for sociodemographic characteristics. SGM participants had greater odds of reporting mental illness, whereas Black/African American, Hispanic/Latinx, Asian, and older adults had lower adjusted odds relative to their reference groups. Awareness of community-based services was independently associated with gender, SGM populations, race/ethnicity, age, and annual household income; females had greater odds of awareness, whereas Hispanic/Latinx, Asian, and older adults had lower odds. Findings highlight sociodemographic differences in reported experience with mental illness and awareness of community-based services. Longitudinal research is needed to further examine these relationships.

This study evaluates the effectiveness of a participatory greening program in implementing a Green Campus and achieving SDG 12 among Biology students. A quantitative pre-experimental, one-group pre-test post-test design was employed with 80 undergraduate student selected by purposive sampling. Instruments included expert-validated knowledge tests, environmental questionnaires, and observation checklist (instrumental validity score of 100%). The four-month program involved activities such as planting, watering, weeding, fertilizing, and monitoring, specially designed to promote sustainable consumption and production practice-including organic fertilization efficient water usage, composting, and responsible resources management. Student participation averaged 84.15%. Statistical analysis using the Wilcoxon signed-rank test indicated a significant increase in environmental knowledge (Z = -7.786, p < 0.001) with a high N-gain score of 0.83. Additionally, students’ environmental care attitude improved significantly, with the mean score rising from 51.37 to 91.81, categorized as “very positive”. These findings demonstrate that the greening program is empirically effective in improving ecological literacy and foresting proenvironmental attitude while reinforcing sustainable production principles. Therefore, this program can be adopted as a scalable and sustainable model for Green Campus initiative in higher education.

Efforts to cultivate good character with immanent, enduring, complete, and permanent moral awareness require a deep understanding of the central points of the personality domain. Internally, natural ethical values often face specific conflicts related to efforts to maintain trust, social interest, and self-esteem. Through qualitative research, the potential of natural ethics, examined using the literature survey review (LSR) method, aims to elaborate on the main pillars and internal stimuli of the domain as drivers for the formation of an inherent, genuine, and inherent individual character. The results indicate that efforts to build full awareness (conscious awareness) through equivalent, proactive, interconnected, and coherent thinking activities are a crucial part of growing self-awareness. This effort in Sufi Islamic education is carried out naturally, immediately, and naturally, involving the ethical values inherent in each domain. Starting from the effort of "self-knowledge" as the central point, that each individual is composed of the physical (zahir), spiritual (batin), and soul (nafs), moral values are placed as the primary driving force, the elan vital inherent in all human activities. The integration of knowledge and good deeds motivates a person to serve Allah SWT, strengthens his or her faith (tasdiq), and spiritually motivates him or her to behave commendably with a strong spirit in attitude, words, deeds, and behavior, bringing goodness and benefit in various life circumstances and situations.

This study examined teachers’ awareness, perceptions, and challenges during the first-year implementation of the Expanded Career Progression (ECP) System in South District 5, Cebu City Division, during School Year 2025–2026. Anchored on Diffusion of Innovations Theory, Theory of Planned Behavior, and Herzberg’s Two-Factor Theory, it employed a descriptive–correlational–comparative design involving 62 public elementary and secondary school teachers selected through stratified random sampling. Data were collected using an adopted structured questionnaire and analyzed through descriptive statistics, analysis of variance, and Pearson correlation. Findings revealed high awareness of ECP objectives, qualification standards, and procedures, alongside favorable perceptions of fairness, merit recognition, motivation, and professional growth. However, respondents experienced moderate challenges related to documentary requirements, administrative procedures, workload, time constraints, and institutional support. Awareness and perceptions did not differ significantly across demographic groups, whereas challenges differed significantly according to years of service. Awareness was positively and significantly associated with perceptions, but neither awareness nor perceptions showed a significant relationship with implementation challenges under the study’s reported significance criteria. The study concluded that practical and administrative barriers remained despite teachers’ understanding and acceptance of the system. It recommended clearer guidelines, streamlined documentation, strengthened orientation, differentiated assistance, and an ECP Guidelines-Based Resource Toolkit for Teachers. The research aligns with Sustainable Development Goal 4, Quality Education, through teacher professional development, and Goal 16, Peace, Justice and Strong Institutions, through transparent career progression processes. Its contribution to sustainability lies in supporting equitable advancement, consistent policy implementation, and strengthening institutional capacity for continuing teacher professional development.

این مطالعه به بررسی آگاهی، ادراک و چالش‌های معلمان در طول نخستین سال اجرای نظام توسعه‌یافته پیشرفت شغلی (ECP) در منطقه ۵ جنوبی، ناحیه آموزشی شهر سبو، در سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶ پرداخت. این پژوهش مبتنی بر نظریه انتشار نوآوری‌ها، نظریه رفتار برنامه‌ریزی‌شده و نظریه دو عاملی هرزبرگ بوده و از طرح توصیفی–همبستگی–مقایسه‌ای با مشارکت ۶۲ معلم مدارس ابتدایی و متوسطه دولتی که به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند، استفاده کرده است. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه ساختاریافته اقتباس‌شده گردآوری و از طریق آمار توصیفی، تحلیل واریانس و همبستگی پیرسون تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که آگاهی نسبت به اهداف، استانداردهای صلاحیت و رویه‌های ECP در سطح بالایی قرار دارد و ادراکات نسبت به انصاف، شناسایی شایستگی، انگیزش و رشد حرفه‌ای نیز مطلوب بوده است. با این حال، پاسخ‌دهندگان با چالش‌های متوسطی در زمینه الزامات مستندسازی، رویه‌های اداری، حجم کار، محدودیت‌های زمانی و حمایت نهادی مواجه بودند. آگاهی و ادراکات در میان گروه‌های جمعیت‌شناختی تفاوت معناداری نداشت، در حالی که چالش‌ها بر اساس سال‌های خدمت تفاوت معناداری نشان دادند. آگاهی با ادراکات رابطه مثبت و معناداری داشت، اما هیچ‌یک از آگاهی یا ادراکات با چالش‌های اجرای نظام، طبق معیارهای معناداری گزارش‌شده در مطالعه، رابطه معناداری نشان ندادند. مطالعه نتیجه گرفت که علی‌رغم درک و پذیرش معلمان از نظام، موانع عملی و اداری همچنان باقی مانده است. توصیه شد که دستورالعمل‌های شفاف‌تر، مستندسازی ساده‌شده، تقویت آشنایی، حمایت‌های متمایز و جعبه‌ابزار منابع مبتنی بر دستورالعمل‌های ECP برای معلمان فراهم شود. این پژوهش با هدف توسعه پایدار ۴ (آموزش با کیفیت) از طریق توسعه حرفه‌ای معلمان و هدف ۱۶ (صلح، عدالت و نهادهای قوی) از طریق فرآیندهای شفاف پیشرفت شغلی همسو است. سهم آن در پایداری، حمایت از پیشرفت عادلانه، اجرای سیاست‌های منسجم و تقویت ظرفیت نهادی برای توسعه حرفه‌ای مستمر معلمان است.

This study was motivated by the fact that some students still showed a lack of empathy and social awareness in their daily lives. Therefore, Islamic Religious Education learning is expected not only to focus on knowledge but also to instill empathy values to improve students' social awareness. The purpose of this study was to determine the implementation of Islamic Religious Education learning based on empathy values and the supporting and inhibiting factors in its implementation. This study employed a qualitative approach with a descriptive research design. The research subjects consisted of Islamic Religious Education teachers, the principal, and eleventh-grade students at SMA Muhammadiyah 3 Palembang. Data were collected through observation, interviews, and documentation. Data were analyzed through data reduction, data presentation, and conclusion drawing, while data validity was ensured through source and technique triangulation. The results showed that the implementation of Islamic Religious Education learning based on empathy values had been carried out well through habituation, teacher role modeling, group work, motivation, social activities, and religious activities involving students directly. The implementation had a positive impact on students' social awareness. Supporting factors included the role of teachers, a conducive school environment, and support from the principal and parents. Inhibiting factors included differences in students' characteristics, lack of consistency in applying empathy values, and the use of gadgets. Efforts to overcome these obstacles were carried out through student guidance and parenting activities for parents.

This study examines the factors associated with Professional Maritime Character among vocational maritime students by investigating the effects of Islamic Work Ethic, Religious Commitment, and Spiritual Intelligence, while considering Self-Discipline as a mediating mechanism and Moral Awareness as a moderating factor. A quantitative cross-sectional design was employed involving 525 students from Batch VIII, X, and XI at Politeknik Pelayaran Sumatera Barat, Indonesia, using a total sampling technique. Data were collected through structured questionnaires and analyzed using Partial Least Squares Structural Equation Modeling with the PLS Algorithm and Bootstrapping Calculation. The measurement model demonstrated adequate indicator reliability, internal consistency, and convergent validity across all constructs. The structural results show that Islamic Work Ethic, Religious Commitment, and Spiritual Intelligence have significant positive effects on Professional Maritime Character, while Religious Commitment significantly predicts Self-Discipline; however, Islamic Work Ethic and Spiritual Intelligence do not significantly predict Self-Discipline. Moral Awareness has a significant negative direct association with Professional Maritime Character, but its interactions with Islamic Work Ethic, Religious Commitment, and Spiritual Intelligence are not significant. These findings indicate that professional maritime character is more strongly associated with the direct internalization of religious and spiritual values than with conditional effects of moral awareness, providing practical implications for integrated character development in maritime vocational education.

Benang Merah Bertaut Paku is a dance choreography that addresses psychological violence within the family as one of the main causes of anxiety disorder in children. Psychological violence often leaves no visible physical wounds, yet it has long-term effects on children’s mental health, such as fear, anxiety, pressure, and social isolation. Through the medium of dance, this work seeks to give voice to emotional wounds that are often hidden and rarely discussed openly. The creative process of this work employs dance creation methods consisting of exploration, improvisation, composition, evaluation, and revision. Exploration was conducted to discover movement qualities that represent inner pressure, such as restrained, repetitive, and withdrawn movements. Guided improvisation was used to explore the emotions of children who are ignored and yelled at by their parents. Supporting elements such as tin plates as a symbol of verbal outbursts, white cloth as a symbol of emotional bondage, minimalist music, and dim lighting were used to strengthen the psychological atmosphere of the work. The result of this choreography shows that dance can function not only as entertainment and aesthetic expression, but also as a critical and empathetic language toward social realities. The dancer’s body becomes a medium to convey silence, inner tension, and a child’s fundamental need for love and acceptance from the family. It is hoped that this work will raise public awareness of the importance of children’s mental health and the harmful impact of psychological violence within the family environment

«بنـگ مـرح بـرتـاوت پاکـو» یک رقص‌آرایی است که به خشونت روانی در خانواده به‌عنوان یکی از علل اصلی اختلال اضطراب در کودکان می‌پردازد. خشونت روانی اغلب هیچ زخم فیزیکی قابل مشاهده‌ای بر جای نمی‌گذارد، اما تأثیرات بلندمدتی بر سلامت روان کودکان دارد، از جمله ترس، اضطراب، فشار و انزوای اجتماعی. این اثر از طریق زبان رقص تلاش می‌کند به زخم‌های عاطفی‌ای که اغلب پنهان مانده و به‌ندرت به‌صورت آشکار مورد بحث قرار می‌گیرند، صدا ببخشد. فرآیند خلاقانه این اثر با بهره‌گیری از روش‌های خلق رقص شامل اکتشاف، بداهه‌پردازی، ترکیب، ارزیابی و بازنگری انجام شده است. اکتشاف به‌منظور یافتن کیفیت‌های حرکتی که فشار درونی را نمایان می‌کند، مانند حرکات مهار شده، تکراری و کناره‌گیرانه، صورت گرفته است. بداهه‌پردازی هدایت‌شده برای واکاوی احساسات کودکانی که توسط والدین نادیده گرفته شده و مورد فریاد قرار می‌گیرند، به کار رفته است. عناصری همچون بشقاب‌های حلبی به‌عنوان نماد فوران‌های کلامی، پارچه سفید به‌عنوان نماد اسارت عاطفی، موسیقی مینیمال و نورپردازی کم‌سو برای تقویت فضای روان‌شناختی اثر مورد استفاده قرار گرفته‌اند. نتیجه این رقص‌آرایی نشان می‌دهد که رقص می‌تواند نه‌تنها به‌عنوان سرگرمی و بیان زیبایی‌شناختی، بلکه به‌عنوان زبانی انتقادی و همدلانه نسبت به واقعیت‌های اجتماعی ایفای نقش کند. بدن رقصنده به رسانه‌ای برای انتقال سکوت، تنش درونی و نیاز اساسی کودک به عشق و پذیرش از سوی خانواده تبدیل می‌شود. امید است این اثر آگاهی عمومی نسبت به اهمیت سلامت روان کودکان و پیامدهای زیان‌بار خشونت روانی در محیط خانواده را افزایش دهد.

Shared cognitive–linguistic skills support reading and spelling, yet they may dissociate into heterogeneous literacy profiles. This study examined whether Chinese students learning English as a second language (ESL) with poor reading (PR), poor spelling (PS), combined word-reading and spelling difficulties (English learning difficulties; ELD), and typical development (TD) exhibited distinct literacy outcomes and cognitive–linguistic profiles, and which skills uniquely predicted subgroup membership. Participants were 190 Grade 2–3 Hong Kong Chinese students who were classified into predefined literacy profiles based on grade-normed performance on standardized English word reading and word spelling measures. Students completed assessments of vocabulary knowledge, phonological awareness, orthographic knowledge, rapid naming, morphological awareness, working memory, and IQ. Multivariate analyses of covariance showed that the predefined literacy profiles were associated with overlapping but differentially expressed cognitive-linguistic patterns. Hierarchical multinomial logistic regression analysis showed that vocabulary knowledge and phonological awareness consistently differentiated all difficulty groups from TD peers. In contrast, orthographic knowledge uniquely predicted PR and ELD but not isolated PS. Rapid naming and morphological awareness did not show unique contributions. These findings are consistent with literacy difficulties reflecting shared but differentially weighted cognitive-linguistic constraints, supporting a multiple-deficit perspective and highlighting vocabulary knowledge and phonological awareness as important targets for assessment and intervention in ESL learners.

مهارت‌های شناختی-زبانی مشترک از خواندن و املا حمایت می‌کنند، اما ممکن است به پروفایل‌های سواد ناهمگن تقسیم شوند. این پژوهش بررسی کرد که آیا دانش‌آموزان چینی که زبان انگلیسی را به عنوان زبان دوم (ESL) می‌آموزند و دارای مشکلات خواندن (PR)، مشکلات املا (PS)، مشکلات ترکیبی خواندن و املا (مشکلات یادگیری زبان انگلیسی؛ ELD) و رشد طبیعی (TD) هستند، نتایج سواد و پروفایل‌های شناختی-زبانی متمایزی نشان می‌دهند و کدام مهارت‌ها به طور منحصر به فرد عضویت در زیرگروه‌ها را پیش‌بینی می‌کنند. شرکت‌کنندگان شامل ۱۹۰ دانش‌آموز چینی پایه دوم و سوم از هنگ‌کنگ بودند که بر اساس عملکرد نرمال‌شده با توجه به پایه تحصیلی در آزمون‌های استاندارد خواندن واژه‌های انگلیسی و املا به پروفایل‌های سواد از پیش تعیین‌شده طبقه‌بندی شدند. دانش‌آموزان ارزیابی‌هایی از دانش واژگان، آگاهی واجی، دانش املایی، نام‌گذاری سریع، آگاهی صرفی، حافظه کاری و بهره هوشی را تکمیل کردند. تحلیل کوواریانس چندمتغیره نشان داد که پروفایل‌های سواد از پیش تعیین‌شده با الگوهای شناختی-زبانی همپوشان اما متفاوت همراه هستند. تحلیل رگرسیون لجستیک چندجمله‌ای سلسله‌مراتبی نشان داد که دانش واژگان و آگاهی واجی به طور مداوم همه گروه‌های دارای مشکل را از همتایان TD متمایز می‌کند. در مقابل، دانش املایی فقط PR و ELD را به طور منحصر به فرد پیش‌بینی کرد و نه PS منفرد را. نام‌گذاری سریع و آگاهی صرفی نقش منحصر به فردی نشان ندادند. این یافته‌ها با این دیدگاه که مشکلات سواد بازتاب محدودیت‌های شناختی-زبانی مشترک اما با وزن‌دهی متفاوت هستند، سازگار است و دیدگاه چندنقصی را حمایت می‌کند و دانش واژگان و آگاهی واجی را به عنوان اهداف مهم برای ارزیابی و مداخله در زبان‌آموزان ESL برجسته می‌سازد.