Berdixanova Gulnara Nurlibaevna

This theoretical and analytical study examines pedagogical approaches to developing critical thinking among primary school pupils. Drawing on foundational accounts of reflective thinking, sociocultural learning and critical-thinking skills, it identifies age-appropriate components of critical thinking and systematises six instructional approaches: problem-based learning, purposeful questioning, comparison and classification, discussion and collaborative work, graphic organisers, and reflective exercises. The analysis specifies the classroom conditions required for these approaches and proposes a five-stage instructional model encompassing activation of prior knowledge, a problem question, information analysis, justified conclusions and reflection. A classroom illustration concerning responsible water use demonstrates how the model may be implemented. The outcomes are a conceptual synthesis and practical recommendations rather than findings from an intervention study; the effectiveness of the model has not yet been empirically tested

این مطالعه نظری و تحلیلی به بررسی رویکردهای آموزشی برای توسعه تفکر انتقادی در دانش‌آموزان دبستانی می‌پردازد. با اتکا به دیدگاه‌های بنیادی درباره تفکر تأملی، یادگیری اجتماعی‌فرهنگی و مهارت‌های تفکر انتقادی، مؤلفه‌های متناسب با سن تفکر انتقادی را شناسایی کرده و شش رویکرد آموزشی را نظام‌مند می‌کند: یادگیری مبتنی بر مسئله، پرسشگری هدفمند، مقایسه و طبقه‌بندی، بحث و کار گروهی، سازمان‌دهنده‌های تصویری و تمرین‌های تأملی. تحلیل انجام‌شده شرایط لازم کلاس درس برای اجرای این رویکردها را مشخص ساخته و یک الگوی آموزشی پنج‌مرحله‌ای شامل فعال‌سازی دانش پیشین، طرح پرسش مسئله‌محور، تحلیل اطلاعات، نتیجه‌گیری مستدل و تأمل را پیشنهاد می‌کند. یک مثال کلاسی درباره استفاده مسئولانه از آب نشان می‌دهد که این الگو چگونه می‌تواند اجرا شود. نتایج این پژوهش، ترکیبی مفهومی و توصیه‌های عملی است و یافته‌های حاصل از یک مطالعه مداخله‌ای نیست؛ اثربخشی این الگو هنوز به طور تجربی آزمون نشده است.