Fahmi Salsabila

The transformation of higher education, marked by curriculum changes, digitalization of learning, and demands for quality improvement, places lecturers as strategic actors in realizing superior higher education institutions. However, the development of lecturer competencies still faces various challenges, such as high administrative burdens, a low research culture, limited ongoing training, suboptimal digital literacy, and the lack of internalization of Islamic Religious Education values ​​in the development of lecturer professionalism. This study aims to analyze the actual condition of lecturer competencies, formulate a conceptual model for optimizing lecturer competencies based on Islamic Religious Education, and identify strategies that can support the improvement of higher education quality. The study used a library research method with a descriptive qualitative approach. Data were collected through documentation of various relevant literature, including scientific journals, books, proceedings, regulations, and previous research results, then analyzed using content analysis and thematic analysis. The results show that pedagogical, professional, social, personality competencies, as well as research and community service competencies have a significant influence on the quality of learning, student academic achievement, research productivity, and the quality of higher education institutions. Optimization of lecturer competency can be done through continuous training, mentoring systems, quality-based performance evaluation, utilization of digital technology, and internalization of Islamic Religious Education values ​​such as tauhid, amanah, ihsan, istiqamah, and adab. This research produces a conceptual model that integrates the development of academic competency with the strengthening of Islamic character as a strategy to improve the quality of higher education.

تحول آموزش عالی که با تغییرات برنامه درسی، دیجیتالی‌شدن فرایند یادگیری و الزامات ارتقای کیفیت همراه است، اعضای هیئت علمی را به عنوان بازیگران راهبردی در تحقق دانشگاه‌های برتر مطرح می‌کند. با این حال، توسعه شایستگی‌های اعضای هیئت علمی همچنان با چالش‌هایی نظیر بار بالای امور اداری، ضعف فرهنگ پژوهش، محدودیت آموزش‌های مستمر، سواد دیجیتال کمتر از حد مطلوب و فقدان درونی‌سازی ارزش‌های آموزش معارف اسلامی در توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت علمی مواجه است. هدف این پژوهش تحلیل وضعیت واقعی شایستگی‌های اعضای هیئت علمی، تدوین مدل مفهومی بهینه‌سازی شایستگی‌های اعضای هیئت علمی مبتنی بر آموزش معارف اسلامی و شناسایی راهبردهایی است که می‌تواند به ارتقای کیفیت آموزش عالی کمک کند. این پژوهش با روش کتابخانه‌ای و رویکرد کیفی توصیفی انجام شده است. داده‌ها از طریق مستندسازی منابع مختلف مرتبط، از جمله مجلات علمی، کتاب‌ها، مجموعه مقالات، مقررات و نتایج پژوهش‌های پیشین گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوا و تحلیل تماتیک بررسی شدند. نتایج نشان می‌دهد که شایستگی‌های آموزشی، حرفه‌ای، اجتماعی، شخصیتی و همچنین شایستگی‌های پژوهشی و خدمات اجتماعی تأثیر معناداری بر کیفیت یادگیری، موفقیت تحصیلی دانشجویان، بهره‌وری پژوهشی و کیفیت دانشگاه‌ها دارند. بهینه‌سازی شایستگی اعضای هیئت علمی می‌تواند از طریق آموزش‌های مستمر، نظام‌های مشاوره‌ای، ارزیابی عملکرد مبتنی بر کیفیت، بهره‌گیری از فناوری دیجیتال و درونی‌سازی ارزش‌های آموزش معارف اسلامی مانند توحید، امانت، احسان، استقامت و ادب صورت گیرد. این پژوهش مدل مفهومی‌ای ارائه می‌دهد که توسعه شایستگی‌های علمی را با تقویت منش اسلامی به عنوان راهبردی برای ارتقای کیفیت آموزش عالی تلفیق می‌کند.