Tayebe Rahimi Pordanjani

Purpose: The present study aimed to compare the effectiveness of positive parenting training and Choice Theory–based parenting training on the parent–child relationship. Methods and Materials: This study employed a quasi-experimental design with a pretest–posttest control group and a follow-up assessment. The statistical population consisted of all mothers of boys aged 6 to 9 years enrolled in schools within Educational District 6 of the Mashhad Department of Education during the 2025–2026 academic year. Participants were selected using purposive non-probability sampling based on the inclusion and exclusion criteria (Group 1: positive parenting training, n = 15; Group 2: Choice Theory–based parenting training, n = 15; Group 3: control, n = 15). Following selection, participants were randomly assigned by lottery to the positive parenting training and Choice Theory–based parenting training intervention groups. Data were collected using the short form of the Mother–Child Relationship Scale developed by Pianta (1994). Data were analyzed using descriptive statistics (mean and standard deviation) and inferential statistics (repeated-measures analysis of variance). Findings: The findings indicated that both interventions had a positive and statistically significant effect on improving the parent–child relationship. However, Choice Theory–based parenting training was more effective in strengthening the parent–child relationship. These effects remained stable at the follow-up assessment. Conclusion: Both educational approaches demonstrated practical effectiveness in improving the parent–child relationship. However, the Choice Theory approach, with its emphasis on empathic communication and understanding children's psychological needs, was more effective in fostering a deeper emotional bond between mothers and their children. It is recommended that future parent education programs integrate both approaches to maximize intervention effectiveness.

هدف: پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی آموزش فرزندپروری مثبت و آموزش فرزندپروری مبتنی بر نظریه انتخاب بر رابطه والد–کودک انجام شد. روش‌ها و مواد: این پژوهش از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل و ارزیابی پیگیری بود. جامعه آماری شامل کلیه مادران پسران ۶ تا ۹ ساله مشغول به تحصیل در مدارس ناحیه ۶ آموزش و پرورش مشهد در سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶ بود. نمونه‌ها با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند غیرتصادفی و بر اساس معیارهای ورود و خروج انتخاب شدند (گروه ۱: آموزش فرزندپروری مثبت، n = ۱۵؛ گروه ۲: آموزش فرزندپروری مبتنی بر نظریه انتخاب، n = ۱۵؛ گروه ۳: کنترل، n = ۱۵). پس از انتخاب، شرکت‌کنندگان به صورت تصادفی با قرعه‌کشی به گروه‌های مداخله آموزش فرزندپروری مثبت و آموزش فرزندپروری مبتنی بر نظریه انتخاب تخصیص یافتند. داده‌ها با استفاده از فرم کوتاه مقیاس رابطه مادر–کودک Pianta (۱۹۹۴) جمع‌آوری شد. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر) تحلیل گردید. یافته‌ها: نتایج نشان داد هر دو مداخله تأثیر مثبت و معناداری بر بهبود رابطه والد–کودک داشتند. با این حال، آموزش فرزندپروری مبتنی بر نظریه انتخاب در تقویت رابطه والد–کودک اثربخش‌تر بود. این اثرات در ارزیابی پیگیری نیز پایدار ماند. نتیجه‌گیری: هر دو رویکرد آموزشی اثربخشی عملی در بهبود رابطه والد–کودک نشان دادند. با این حال، رویکرد نظریه انتخاب با تأکید بر ارتباط همدلانه و درک نیازهای روان‌شناختی کودکان، در ایجاد پیوند عاطفی عمیق‌تر میان مادران و فرزندانشان مؤثرتر بود. پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آتی آموزش والدین، هر دو رویکرد را برای حداکثرسازی اثربخشی مداخلات ادغام نمایند.