How L1–L2 typological distance moderates the interplay between cognitive resources and LLM predictors in L2 reading
چگونه فاصلهٔ نوع‌شناختی زبان اول و دوم تعامل میان منابع شناختی و پیش‌بین‌های مدل‌های زبانی بزرگ را در خواندن زبان دوم تعدیل می‌کند
چکیده
Abstract This study investigates how L1–L2 typological distance moderates the predictive validity of large language model (LLM)-based metrics in L2 reading, alongside the compensatory role of cognitive resources. Eye-tracking data from Chinese learners with L1 Lao, Burmese, Thai and Vietnamese revealed that surprisal predicted processing difficulty across all groups, whereas contextual entropy effects were group-specific and qualified by cognitive differences. Cognitive abilities explained unique variance only in Vietnamese learners, with verbal short‑term storage (VSTS) showing an independent effect. Additionally, VSTS and reading comprehension accuracy showed significant interactions with typological distance, such that higher learner-level memory and comprehension-performance indices were associated with reduced processing burden under greater L1–L2 divergence. These findings demonstrate that LLM metrics’ validity is constrained by typology and modulated by cognitive resources, supporting adaptive L2 processing models and the Cognitive Resource Coordination Model (Robinson [2001, Second Language Research 17(4), pp. 368–392]).
این مطالعه بررسی می‌کند که چگونه فاصلهٔ نوع‌شناختی میان زبان اول و دوم، روایی پیش‌بینی‌کنندگی سنجه‌های مبتنی بر مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) را در خواندن زبان دوم تعدیل می‌کند و همچنین نقش جبرانی منابع شناختی را مورد توجه قرار می‌دهد. داده‌های ردیابی چشم از زبان‌آموزان چینی با زبان اول لائو، برمه‌ای، تایلندی و ویتنامی نشان داد که سورپرایزال پیش‌بین دشواری پردازش در همه گروه‌ها بود، در حالی که اثرات آنتروپی متنی خاص هر گروه بوده و با تفاوت‌های شناختی تبیین می‌شود. توانایی‌های شناختی تنها در زبان‌آموزان ویتنامی واریانس منحصربه‌فردی را تبیین کردند و ذخیره‌سازی کوتاه‌مدت کلامی (VSTS) اثر مستقلی نشان داد. همچنین، VSTS و دقت درک مطلب در تعامل معنادار با فاصلهٔ نوع‌شناختی قرار داشتند، به‌گونه‌ای که شاخص‌های بالاتر حافظه و عملکرد درک مطلب در سطح زبان‌آموز با کاهش بار پردازشی در شرایط واگرایی بیشتر میان زبان اول و دوم همراه بود. این یافته‌ها نشان می‌دهد که روایی سنجه‌های LLM توسط نوع‌شناسی محدود شده و توسط منابع شناختی تعدیل می‌شود و از مدل‌های پردازش تطبیقی زبان دوم و مدل هماهنگی منابع شناختی (Robinson [2001, Second Language Research 17(4), pp. 368–392]) حمایت می‌کند.