critical thinking disposition

This study aims to examine the relationship between critical thinking dispositions and barriers to critical thinking of engineering students. The study is a correlational research. The population of the study includes all the students at the faculties of engineering in universities in Turkey and the sampling consists of 628 students from five different universities; Bartın, Karabük, Bozok, Bayburt and Süleyman Demirel. Convenience sampling was used to select the respondents. Two data collection tools were used in the study. The first one is the Critical Thinking Disposition Scale (CTD) and the second one is the Critical Thinking Barriers (CTB) scale. The collected data were analysed using SPSS 24 statistical analysis programme. The mean values were compared in terms of gender, grade, university and department. The critical thinking disposition scores of the students are high, whereas the scores of barriers to critical thinking are low. The mean scores in the Critical Thinking Barriers scale significantly differ in terms of gender and grade but not university and department. Also, critical thinking dispositions of students differ significantly with respect to universities but not gender, grade and department. Finally, a moderate, negative correlation (-0.54) is observed between CTB and CTD scores

این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین گرایش‌های تفکر انتقادی و موانع تفکر انتقادی دانشجویان مهندسی انجام شده است. این مطالعه از نوع پژوهش همبستگی است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانشجویان دانشکده‌های مهندسی دانشگاه‌های ترکیه است و نمونه پژوهش متشکل از ۶۲۸ دانشجو از پنج دانشگاه مختلف؛ Bartın، Karabük، Bozok، Bayburt و Süleyman Demirel می‌باشد. برای انتخاب پاسخ‌دهندگان از روش نمونه‌گیری در دسترس استفاده شد. در این پژوهش از دو ابزار گردآوری داده استفاده گردید. ابزار اول، مقیاس گرایش به تفکر انتقادی (CTD) و ابزار دوم، مقیاس موانع تفکر انتقادی (CTB) است. داده‌های گردآوری‌شده با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS 24 تحلیل شدند. میانگین نمرات بر اساس جنسیت، پایه تحصیلی، دانشگاه و رشته مقایسه گردید. نمرات گرایش به تفکر انتقادی دانشجویان بالا و نمرات موانع تفکر انتقادی پایین است. میانگین نمرات در مقیاس موانع تفکر انتقادی از نظر جنسیت و پایه تحصیلی تفاوت معناداری دارد اما از نظر دانشگاه و رشته تفاوت معناداری مشاهده نشد. همچنین، گرایش به تفکر انتقادی دانشجویان از نظر دانشگاه تفاوت معناداری دارد اما از نظر جنسیت، پایه تحصیلی و رشته تفاوت معناداری ندارد. در نهایت، همبستگی منفی متوسطی به میزان ‎-۰.۵۴‎ بین نمرات CTB و CTD مشاهده شد.

BACKGROUND: Educator leadership behaviors are widely recognized as an important component of the classroom environment and may be associated with student engagement and critical thinking disposition. In health sciences education, these competencies are fundamental to clinical reasoning and evidence-based decision-making. However, empirical evidence examining the associations among educator leadership styles, student engagement, and critical thinking disposition remains limited. METHODS: This explanatory sequential mixed-methods study was conducted at a Saudi health sciences university. Quantitative data were collected from a stratified random sample of 351 undergraduate students across four health sciences colleges using the Leadership Style Questionnaire, the Critical Thinking Disposition Scale, and the University Student Engagement Inventory. Data were analyzed using descriptive statistics, Pearson's correlations, multiple linear regression, and bootstrapped cross-sectional indirect-effect analysis. Qualitative data were subsequently collected from 58 unique participants through 40 semi-structured interviews and four focus group discussions (28 participants, including 10 who also participated in interviews) and analyzed using inductive reflexive thematic analysis. RESULTS: Students reported mean student engagement and critical thinking disposition scores above the scale midpoint. Democratic leadership demonstrated the strongest positive bivariate associations with student engagement (r = .363, p < .001) and critical thinking disposition (r = .402, p < .001), whereas laissez-faire leadership demonstrated comparatively weaker associations. In adjusted regression analyses, democratic leadership remained independently associated with student engagement (β = 0.39, p < .001) and critical thinking disposition (β = 0.15, p = .007), whereas laissez-faire leadership showed no statistically significant independent association with either outcome after adjustment for the remaining leadership styles. Bootstrapped indirect-effect analysis indicated that student engagement statistically accounted for part of the association between democratic leadership and critical thinking disposition. Qualitative findings converged with and expanded the quantitative results, with students describing participatory teaching behaviors, open dialogue, constructive questioning, collaborative learning, and clear instructional guidance as supporting engagement and reflective thinking. CONCLUSIONS: Democratic educator leadership demonstrated the strongest positive associations with student engagement and critical thinking disposition. These findings suggest that participatory teaching approaches may represent valuable components of faculty development and educational practice. Longitudinal and multi-institutional studies are warranted to further examine the temporal relationships among educator leadership, student engagement, and critical thinking disposition.

زمینه: رفتارهای رهبری اعضای هیئت علمی به طور گسترده‌ای به عنوان یکی از مؤلفه‌های مهم محیط کلاس درس شناخته می‌شوند و ممکن است با مشارکت دانشجویان و گرایش به تفکر انتقادی مرتبط باشند. در آموزش علوم سلامت، این شایستگی‌ها برای استدلال بالینی و تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد اساسی هستند. با این حال، شواهد تجربی درباره بررسی ارتباط میان سبک‌های رهبری اعضای هیئت علمی، مشارکت دانشجویان و گرایش به تفکر انتقادی همچنان محدود است. روش‌ها: این مطالعه آمیخته توضیحی-توالی در یک دانشگاه علوم سلامت عربستان انجام شد. داده‌های کمی از یک نمونه تصادفی طبقه‌بندی‌شده شامل ۳۵۱ دانشجوی کارشناسی از چهار دانشکده علوم سلامت با استفاده از پرسشنامه سبک رهبری، مقیاس گرایش به تفکر انتقادی و فهرست مشارکت دانشجویان دانشگاه جمع‌آوری شد. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی، همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی چندگانه و تحلیل اثر غیرمستقیم مقطعی با بوت‌استرپ تحلیل شدند. سپس داده‌های کیفی از ۵۸ شرکت‌کننده منحصر به فرد از طریق ۴۰ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و چهار بحث گروهی متمرکز (۲۸ شرکت‌کننده، شامل ۱۰ نفر که در مصاحبه‌ها نیز شرکت داشتند) جمع‌آوری و با استفاده از تحلیل تماتیک بازتابی استقرایی تحلیل شد. یافته‌ها: دانشجویان میانگین نمرات مشارکت دانشجویی و گرایش به تفکر انتقادی بالاتر از نقطه میانی مقیاس را گزارش کردند. رهبری دموکراتیک قوی‌ترین ارتباط مثبت دو متغیره را با مشارکت دانشجویان (r = 0.363, p < 0.001) و گرایش به تفکر انتقادی (r = 0.402, p < 0.001) نشان داد، در حالی که رهبری رهاشده (laissez-faire) ارتباطات ضعیف‌تری داشت. در تحلیل‌های رگرسیون تعدیل‌شده، رهبری دموکراتیک به طور مستقل با مشارکت دانشجویان (β = 0.39, p < 0.001) و گرایش به تفکر انتقادی (β = 0.15, p = 0.007) مرتبط باقی ماند، در حالی که رهبری رهاشده پس از تعدیل برای سایر سبک‌های رهبری، هیچ ارتباط مستقل معناداری با هیچ‌یک از پیامدها نشان نداد. تحلیل اثر غیرمستقیم با بوت‌استرپ نشان داد که مشارکت دانشجویان به طور آماری بخشی از ارتباط میان رهبری دموکراتیک و گرایش به تفکر انتقادی را تبیین می‌کند. یافته‌های کیفی با نتایج کمی همگرا و آن‌ها را گسترش داد؛ به طوری که دانشجویان رفتارهای تدریس مشارکتی، گفت‌وگوی باز، پرسشگری سازنده، یادگیری مشارکتی و راهنمایی آموزشی شفاف را به عنوان عوامل حمایت‌کننده از مشارکت و تفکر تأملی توصیف کردند. نتیجه‌گیری: رهبری دموکراتیک اعضای هیئت علمی قوی‌ترین ارتباط مثبت را با مشارکت دانشجویان و گرایش به تفکر انتقادی نشان داد. این یافته‌ها حاکی از آن است که رویکردهای تدریس مشارکتی می‌توانند اجزای ارزشمندی برای توسعه اعضای هیئت علمی و عمل آموزشی باشند. مطالعات طولی و چندمرکزی برای بررسی بیشتر روابط زمانی میان رهبری اعضای هیئت علمی، مشارکت دانشجویان و گرایش به تفکر انتقادی توصیه می‌شود.

Short video applications (SVA) have become increasingly prevalent among adolescents, raising growing concerns about their potential associations with cognitive development. Although research has examined social media, screen time, and addiction, limited empirical attention has been given to how SVA usage behaviour and dependency relate to adolescents’ critical thinking. This study assessed the relationship between SVA and adolescents' critical thinking disposition using a cross-sectional survey design. Data were collected from 442 adolescents aged 15–18 at one high school in Anhui Province, China, and analysed using structural equation modelling to assess the mediation pathways. Findings showed that SVA usage behaviour was positively associated with critical openness through dependency, attitude, and perceived behavioural control. In contrast, opposing direct and indirect pathways on reflective scepticism resulted in a non-significant overall relationship. These findings suggest that greater attention may be given to adolescents’ goal-oriented SVA use rather than simply reducing screen time.

برنامه‌های ویدیویی کوتاه (SVA) در میان نوجوانان به طور فزاینده‌ای رایج شده‌اند و نگرانی‌های رو به افزایشی درباره ارتباطات بالقوه آن‌ها با رشد شناختی ایجاد کرده‌اند. اگرچه پژوهش‌ها به بررسی رسانه‌های اجتماعی، مدت زمان استفاده از صفحه‌نمایش و اعتیاد پرداخته‌اند، اما توجه تجربی محدودی به چگونگی ارتباط رفتار استفاده و وابستگی به SVA با تفکر انتقادی نوجوانان معطوف شده است. این مطالعه رابطه بین SVA و گرایش به تفکر انتقادی نوجوانان را با استفاده از طرح پژوهش مقطعی مورد ارزیابی قرار داد. داده‌ها از ۴۴۲ نوجوان ۱۵ تا ۱۸ ساله در یک دبیرستان در استان آنهویی چین جمع‌آوری و با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری برای ارزیابی مسیرهای میانجی‌گری تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد که رفتار استفاده از SVA از طریق وابستگی، نگرش و کنترل رفتاری ادراک‌شده با گشودگی انتقادی رابطه مثبت دارد. در مقابل، مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم متضاد بر شک‌گرایی تأملی منجر به عدم معناداری رابطه کلی شد. این یافته‌ها نشان می‌دهد که توجه بیشتری باید به استفاده هدفمند نوجوانان از SVA معطوف شود تا صرفاً کاهش مدت زمان استفاده از صفحه‌نمایش.