concept maps

The ability to comprehend classical Islamic texts (kitab turats) is one of the essential competencies in Arabic language learning within Islamic boarding schools. However, many students encounter difficulties in identifying grammatical functions, analyzing Arabic syntactic and morphological structures, and understanding unvocalized Arabic texts. This study aimed to develop the Al-Barqy instructional material based on Visual-Spatial Intelligence, evaluate its validity, and examine its effectiveness in improving students' comprehension of kitab turats in the sorogan learning program at Markaz Al-'Arabiyah Pare Kediri. This research employed the Research and Development (R&D) approach consisting of needs analysis, product design, development, expert validation, revision, field testing, and evaluation. Data were collected through observations, interviews, documentation, validation questionnaires, pretests, and posttests. The data were analyzed using descriptive and inferential statistics. The findings revealed that the developed instructional material successfully integrated colors, grammatical symbols, concept maps, and visual representations as applications of Visual-Spatial Intelligence. Expert validation indicated a feasibility score of 97%, categorized as highly valid. The effectiveness test using a paired-samples t-test yielded a t-value of 20.13 with df = 14 and p < 0.001, indicating a significant difference between the pretest and posttest scores.Therefore, the Al-Barqy instructional material is considered valid, effective, and applicable as an innovative instructional resource for enhancing students' comprehension of kitab turats through the sorogan learning model.

توانایی درک متون کلاسیک اسلامی (کتاب تراث) یکی از شایستگی‌های اساسی در یادگیری زبان عربی در مدارس علوم دینی اسلامی به‌شمار می‌رود. با این حال، بسیاری از دانش‌آموزان در شناسایی نقش‌های دستوری، تحلیل ساختارهای نحوی و صرفی زبان عربی، و فهم متون عربی بدون اعراب‌گذاری با دشواری مواجه هستند. هدف این پژوهش، تدوین محتوای آموزشی البرقی مبتنی بر هوش دیداری-فضایی، ارزیابی روایی آن و بررسی اثربخشی آن در بهبود درک دانش‌آموزان از کتاب تراث در برنامه آموزشی سورگان در مرکز العربیه پاره کدیری بود. این پژوهش با رویکرد تحقیق و توسعه (R&D) شامل تحلیل نیازها، طراحی محصول، توسعه، اعتبارسنجی توسط خبرگان، بازنگری، آزمون میدانی و ارزیابی انجام شد. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه، اسناد، پرسشنامه‌های اعتبارسنجی، پیش‌آزمون و پس‌آزمون گردآوری شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی صورت گرفت. یافته‌ها نشان داد که محتوای آموزشی تدوین‌شده با موفقیت رنگ‌ها، نمادهای دستوری، نقشه‌های مفهومی و بازنمایی‌های دیداری را به‌عنوان کاربردهای هوش دیداری-فضایی ادغام کرده است. اعتبارسنجی خبرگان، امتیاز قابلیت استفاده ۹۷٪ را نشان داد که در دسته بسیار معتبر قرار می‌گیرد. آزمون اثربخشی با استفاده از آزمون t زوجی مقدار t برابر با 20.13 با درجه آزادی 14 و p < 0.001 را نشان داد که بیانگر تفاوت معنادار بین نمرات پیش‌آزمون و پس‌آزمون است. بنابراین، محتوای آموزشی البرقی معتبر، اثربخش و قابل استفاده به‌عنوان منبع آموزشی نوآورانه برای ارتقای درک دانش‌آموزان از کتاب تراث از طریق مدل یادگیری سورگان تلقی می‌شود.

This study examines the nature of peer discourse in an asynchronous introductory physics course that was intentionally redesigned from traditional discussion formats to process-based tasks requiring students to externalize their thinking through handwritten work, diagrams, concept maps, tables, and structured explanations. Drawing on qualitative content analysis, 64 peer responses generated by 18 students across four discussion modules in mechanics were analyzed. Rather than applying predefined instructional categories or assigning a single dominant code, responses were coded inductively to identify all discursive moves present within each contribution, allowing multiple overlapping forms of engagement to be captured within individual responses. The analysis revealed that peer discourse was strongly characterized by active engagement, including probing reasoning, interpreting representations, negotiating conceptual understanding, co-constructing explanations, and extending ideas. Conceptual negotiation and probing reasoning were particularly prominent, indicating sustained attention to underlying physics concepts and solution processes, while surface-level responses constituted a relatively small portion of the dataset. Qualitative examination of full student responses further demonstrated that individual contributions frequently integrated multiple discursive moves, highlighting the layered and dynamic nature of peer interaction. These findings suggest that process-based task design not only supports individual reasoning but also reshapes peer discourse by centering visible thinking and reasoning processes. In the context of increasing reliance on AI tools, this approach offers a pathway for promoting authentic student engagement and reducing dependence on answer-focused interactions. The study contributes to understanding how instructional design influences peer interaction and highlights the potential of structured, process-oriented discourse as a site of learning in asynchronous environments.

این مطالعه به بررسی ماهیت گفتمان همتایان در یک دوره مقدماتی فیزیک غیرهمزمان می‌پردازد که به طور هدفمند از قالب‌های سنتی بحث به وظایف مبتنی بر فرایند بازطراحی شده است؛ به گونه‌ای که دانشجویان ملزم به برون‌سازی تفکر خود از طریق کار دست‌نویس، نمودارها، نقشه‌های مفهومی، جداول و توضیحات ساختاریافته می‌شوند. با بهره‌گیری از تحلیل محتوای کیفی، ۶۴ پاسخ همتایانه تولیدشده توسط ۱۸ دانشجو در چهار ماژول بحث در حوزه مکانیک مورد تحلیل قرار گرفت. به جای به‌کارگیری دسته‌بندی‌های آموزشی از پیش تعیین‌شده یا اختصاص یک کد غالب به هر پاسخ، کدگذاری به صورت استقرایی انجام شد تا تمامی حرکات گفتمانی موجود در هر مشارکت شناسایی شود و امکان ثبت اشکال مختلف و همپوشان مشارکت در پاسخ‌های فردی فراهم گردد. تحلیل‌ها نشان داد که گفتمان همتایان به طور بارزی با مشارکت فعال مشخص می‌شود، از جمله کاوش استدلال، تفسیر بازنمایی‌ها، مذاکره مفهومی، هم‌ساخت توضیحات و گسترش ایده‌ها. مذاکره مفهومی و کاوش استدلال به ویژه برجسته بودند و نشان‌دهنده توجه پایدار به مفاهیم بنیادی فیزیک و فرایندهای حل مسئله بودند، در حالی که پاسخ‌های سطحی بخش نسبتاً کوچکی از داده‌ها را تشکیل می‌دادند. بررسی کیفی پاسخ‌های کامل دانشجویان همچنین نشان داد که مشارکت‌های فردی اغلب چندین حرکت گفتمانی را در خود ادغام می‌کنند و ماهیت لایه‌لایه و پویای تعامل همتایان را برجسته می‌سازند. این یافته‌ها حاکی از آن است که طراحی وظایف مبتنی بر فرایند نه تنها از استدلال فردی حمایت می‌کند، بلکه گفتمان همتایان را نیز با تمرکز بر فرایندهای تفکر و استدلال آشکار بازشکل می‌دهد. در زمینه افزایش اتکا به ابزارهای هوش مصنوعی، این رویکرد مسیری برای ارتقای مشارکت اصیل دانشجویان و کاهش وابستگی به تعاملات مبتنی بر پاسخ فراهم می‌کند. این مطالعه به درک چگونگی تأثیر طراحی آموزشی بر تعامل همتایان کمک می‌کند و ظرفیت بالقوه گفتمان ساختاریافته و فرایندمحور را به عنوان بستری برای یادگیری در محیط‌های غیرهمزمان برجسته می‌سازد.