social participation

Purpose: This study aimed to identify the factors affecting a curriculum based on citizenship legal literacy education in order to improve the quality of civic education in Iran’s educational system. Methods and Materials: This applied and developmental study was conducted using an exploratory sequential mixed-methods design. In the qualitative phase, the statistical population included experts in education, curriculum planning, social sciences, and citizenship rights. Participants were selected through purposive and snowball sampling. Data were collected through 15 semi-structured interviews, which continued until theoretical saturation was achieved. The qualitative data were analyzed using MaxQDA software through open, axial, and selective coding. The extracted themes were then organized to develop a conceptual structure for a curriculum based on citizenship legal literacy education. Findings: The inferential findings supported a multidimensional structure for citizenship legal literacy education. The analysis indicated that five key components formed the core of the proposed curriculum model: citizenship rights education, values and beliefs, practical empowerment, development of social interaction, and media and digital literacy education. These components represented interrelated knowledge-based, attitudinal, behavioral, and social indicators. The findings showed that emphasis on citizens’ rights and responsibilities, justice-oriented attitudes, dialogue skills, social participation, legal awareness, responsible media use, and digital literacy plays a decisive role in designing an effective curriculum for educating law-abiding and participatory citizens. Conclusion: The results suggest that citizenship legal literacy education in Iran requires a shift from the mere transmission of theoretical concepts toward a competency-based, participatory, and practice-oriented curriculum. Such a curriculum can contribute to strengthening civic awareness, promoting legal responsibility, enhancing social participation, supporting educational justice, and preparing students for active and responsible citizenship in contemporary society.

هدف: این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر برنامهٔ درسی مبتنی بر آموزش سواد حقوقی شهروندی به منظور ارتقاء کیفیت آموزش شهروندی در نظام آموزشی ایران انجام شده‌است. روش‌ها و مواد: این مطالعهٔ کاربردی و توسعه‌ای با استفاده از طرح آمیختهٔ اکتشافی-توالی انجام شد. در مرحلهٔ کیفی، جامعهٔ آماری شامل خبرگان حوزه‌های آموزش، برنامه‌ریزی درسی، علوم اجتماعی و حقوق شهروندی بود. مشارکت‌کنندگان به روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند. داده‌ها از طریق ۱۵ مصاحبهٔ نیمه‌ساختاریافته گردآوری شد که تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌های کیفی با استفاده از نرم‌افزار MaxQDA و از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل گردید. مضامین استخراج‌شده برای تدوین ساختار مفهومی برنامهٔ درسی مبتنی بر آموزش سواد حقوقی شهروندی سازمان‌دهی شدند. یافته‌ها: یافته‌های استنباطی، ساختاری چندبعدی برای آموزش سواد حقوقی شهروندی را تأیید کردند. تحلیل‌ها نشان داد که پنج مؤلفهٔ کلیدی هستهٔ مدل پیشنهادی برنامهٔ درسی را تشکیل می‌دهند: آموزش حقوق شهروندی، ارزش‌ها و باورها، توانمندسازی عملی، توسعهٔ تعاملات اجتماعی و آموزش سواد رسانه‌ای و دیجیتال. این مؤلفه‌ها نمایانگر شاخص‌های دانشی، نگرشی، رفتاری و اجتماعی مرتبط با یکدیگر هستند. یافته‌ها نشان داد که تأکید بر حقوق و مسئولیت‌های شهروندان، نگرش عدالت‌محور، مهارت‌های گفت‌وگو، مشارکت اجتماعی، آگاهی حقوقی، استفادهٔ مسئولانه از رسانه و سواد دیجیتال نقش تعیین‌کننده‌ای در طراحی برنامهٔ درسی مؤثر برای تربیت شهروندان قانون‌مدار و مشارکت‌جو ایفا می‌کند. نتیجه‌گیری: نتایج حاکی از آن است که آموزش سواد حقوقی شهروندی در ایران نیازمند گذار از انتقال صرف مفاهیم نظری به سوی برنامهٔ درسی مبتنی بر شایستگی، مشارکتی و عمل‌محور است. چنین برنامه‌ای می‌تواند به تقویت آگاهی شهروندی، ارتقاء مسئولیت‌پذیری حقوقی، افزایش مشارکت اجتماعی، حمایت از عدالت آموزشی و آماده‌سازی دانش‌آموزان برای شهروندی فعال و مسئولانه در جامعهٔ معاصر کمک کند.

Inclusion is a movement that arises from the socio-historical-cultural perception of exclusion and requires strategies to mitigate or eliminate the various barriers that restrict or prevent social participation. The inclusion movement, which gained strength from the end of the 20th century, applies to different social spheres, including literature as a human experience. In this sense, this art form should be addressed in schools from childhood, ensuring both accessibility and the representation of the diversity of cultures, bodies, and subjectivities. This article aims to discuss literary literacy from an inclusive approach, reflecting on its contribution to the development of reading and citizenship. Thus, it uses a bibliographic research methodology, starting from a systematic review of the terms inclusive literature, inclusive children's literature, inclusive young adult literature and accessible literature in the main academic research databases, and then expanded, in an exploratory manner, to related topics. The study focused on understanding what characterizes inclusive literature, considering heterogeneity in theme and/or authorship, as well as access to and accessibility of the book as a cultural object. Additionally, it aimed, through the example of an accessible teaching sequence based on Indigenous literature, to show the applicability of this approach, highlighting the school's role in shaping readers who are more aware and respectful of human diversity. Consequently, the work contributes by showing that inclusive literature, from the perspective of literary literacy, enriches the reading experience by expanding student development through both the aesthetic enjoyment of the work and the formation of civic awareness.

This survey aimed to examine the association between online social participation and attitudes toward aging among older adults within the Chinese socio‑cultural context. Stratified multi‑stage cluster sampling was adopted to obtain sample data. Multiple Linear Regression Model was employed to analyze the factors influencing older adults’ attitudes toward aging. Propensity Score Matching (PSM) was employed to estimate the Average Treatment Effect on the Treated (ATT) of online social participation on aging attitudes. (1) Among the 1,261 respondents, the mean score of attitude toward aging was 10.76 (SD = 5.55, possible range: 0‑20), with 45.0% reporting engagement in online social participation. (2) Multiple linear regression analysis revealed that online social participation, educational level, monthly income, marital status, chronic conditions, and self‑rated health were significant predictors of aging attitudes ( p < 0.01). (3) The ATT values estimated via kernel, radius and nearest neighbor methods were 1.6318, 1.5610 and 1.5549, respectively. (1) Older adults exhibit a relatively low overall level of online social participation, suggesting the necessity of further popularization and improvement. (2) Marital status, educational level, monthly income, self-rated health, and chronic conditions are significant influencing factors of aging attitudes among older adults. (3) Online social participation is significantly positively associated with older adults’ attitude toward aging.

Whether breadth of leisure activity engagement (LAE) is associated with cognitive resilience (CR) in older Chinese adults, and whether this association differs by gender, remain unclear. Using five waves of the China Health and Retirement Longitudinal Study (2011–2020), we estimated CR as the residual of global cognition after accounting for age, education, gender, residence, and chronic disease burden, and examined activity × gender interactions in generalized estimating equations ( n = 7130 observations from 3293 adults aged ≥60). Cognitive and social activity breadth were each independently associated with higher CR, but with contrasting domain patterns. Cognitive activities showed a linear dose-response with comparable associations in both genders (males β = 0.164, females β = 0.171, both p < 0.001; Activity × Gender interaction p = 0.435). Social activities followed a quadratic dose-response peaking at approximately three activity types. In gender-stratified models, the social-activity association was concentrated in males ( β = 0.164, p < 0.001) and was not significant among females ( β = 0.032, p = 0.323; activity × gender interaction β = −0.111, p = 0.020), despite higher social participation rates among women. Lagged analyses supported temporal precedence. These findings indicate that the resilience associations of LAE breadth in older Chinese adults are domain- and gender-dependent: cognitive activity breadth was positively associated with CR in both genders, whereas this association was concentrated in men for social activities. These findings warrant further investigation of whether the content, context, or measurement of social engagement contributes to the observed gender difference.

Interest in mathematics has stayed low among many secondary school students in Nigeria, and this has continued to shape the way they learn the subject. This study examined how four dimensions of classroom participation, namely behavioural, cognitive, emotional and social participation, predict senior secondary school students’ interest in mathematics in Anambra State. A predictive correlational design guided the work. From a population of 17,345 senior secondary two students, a sample of 800 was drawn through a multi-stage procedure. Two instruments, the Students’ Classroom Participation Scale and the Students’ Mathematics Interest Scale, were used to collect data, and their reliability coefficients were 0.75 and 0.85. Simple and multiple regression analyses answered the research questions and tested the hypotheses at the 0.05 level of significance. Each dimension made a significant contribution to interest. Emotional participation carried the largest single share, explaining about 31 per cent of the variation, while behavioural participation explained the least at about 21 per cent. Together the four dimensions accounted for 47 per cent of the variation in interest. The study concluded that classroom participation is a meaningful predictor of interest in mathematics, and recommended that teachers plan lessons that draw out emotional and cognitive involvement rather than mere attendance.

علاقه‌مندی به ریاضیات در میان بسیاری از دانش‌آموزان دبیرستانی در نیجریه همواره پایین باقی مانده است و این امر همچنان بر نحوه یادگیری آن‌ها از این درس تأثیر می‌گذارد. این پژوهش به بررسی این موضوع پرداخت که چگونه چهار بُعد مشارکت کلاسی، یعنی مشارکت رفتاری، شناختی، هیجانی و اجتماعی، علاقه‌مندی دانش‌آموزان دبیرستانی به ریاضیات را در ایالت Anambra پیش‌بینی می‌کنند. این مطالعه با استفاده از طرح همبستگی پیش‌بین انجام شد. از جامعه آماری متشکل از ۱۷٬۳۴۵ دانش‌آموز پایه دوم دبیرستان، نمونه‌ای به حجم ۸۰۰ نفر از طریق روش چندمرحله‌ای انتخاب شد. دو ابزار، مقیاس مشارکت کلاسی دانش‌آموزان و مقیاس علاقه‌مندی دانش‌آموزان به ریاضیات، برای گردآوری داده‌ها به‌کار رفت و ضرایب پایایی آن‌ها به‌ترتیب ۰٫۷۵ و ۰٫۸۵ بود. برای پاسخ به پرسش‌های پژوهش و آزمون فرضیه‌ها در سطح معناداری ۰٫۰۵، از تحلیل رگرسیون ساده و چندگانه استفاده شد. هر یک از ابعاد مشارکت سهم معناداری در علاقه‌مندی داشتند. مشارکت هیجانی بیشترین سهم منفرد را داشت و حدود ۳۱ درصد از واریانس را تبیین کرد، در حالی که مشارکت رفتاری کمترین سهم را با حدود ۲۱ درصد داشت. در مجموع، چهار بُعد مشارکت ۴۷ درصد از واریانس علاقه‌مندی را تبیین کردند. پژوهش نتیجه گرفت که مشارکت کلاسی پیش‌بین معناداری برای علاقه‌مندی به ریاضیات است و توصیه کرد که معلمان، درس‌هایی را طراحی کنند که درگیر شدن هیجانی و شناختی دانش‌آموزان را بیش از صرفاً حضور آن‌ها در کلاس، برانگیزد.

This study investigates the relationships among sleep quality, social inclusion, and psychological resilience in older adults and examines whether social inclusion moderates the association between sleep quality and psychological resilience. Grounded in the Main Effect Model, social inclusion is conceptualized as a key psychosocial resource in later life. A cross-sectional study was conducted among 455 older adults in Türkiye. Data were collected using the Pittsburgh Sleep Quality Index, the Social Inclusion Scale, and the Psychological Hardiness Scale. Hierarchical multiple regression and moderation analyses were performed while controlling for demographic variables. Findings revealed a strong positive association between social inclusion and psychological resilience (r = .664, p < .001) and a negative association between sleep quality scores and resilience (r = –.305, p < .001). In regression analyses, social inclusion emerged as the strongest predictor of resilience (β = .60, p < .001), whereas sleep quality did not make a significant independent contribution. The interaction between sleep quality and social inclusion was not significant. The results highlight social inclusion as a primary psychosocial factor supporting resilience in later life and underscore the importance of strengthening social participation to promote psychological well-being among older adults.

این مطالعه به بررسی روابط میان کیفیت خواب، شمول اجتماعی و تاب‌آوری روان‌شناختی در سالمندان می‌پردازد و نقش تعدیل‌گری شمول اجتماعی در ارتباط بین کیفیت خواب و تاب‌آوری روان‌شناختی را مورد بررسی قرار می‌دهد. با تکیه بر مدل اثر اصلی، شمول اجتماعی به عنوان یک منبع روانی‌اجتماعی کلیدی در دوران سالمندی مفهوم‌سازی شده است. یک مطالعه مقطعی بر روی ۴۵۵ سالمند در ترکیه انجام شد. داده‌ها با استفاده از شاخص کیفیت خواب پیتسبورگ، مقیاس شمول اجتماعی و مقیاس سرسختی روان‌شناختی گردآوری گردید. تحلیل رگرسیون چندگانه سلسله‌مراتبی و تحلیل تعدیل‌گری با کنترل متغیرهای جمعیت‌شناختی انجام شد. یافته‌ها نشان دادند که بین شمول اجتماعی و تاب‌آوری روان‌شناختی ارتباط مثبت قوی وجود دارد (r = ۰.۶۶۴, p < ۰.۰۰۱) و بین نمرات کیفیت خواب و تاب‌آوری رابطه منفی مشاهده شد (r = –۰.۳۰۵, p < ۰.۰۰۱). در تحلیل‌های رگرسیونی، شمول اجتماعی به عنوان قوی‌ترین پیش‌بین تاب‌آوری ظاهر شد (β = ۰.۶۰, p < ۰.۰۰۱)، در حالی که کیفیت خواب سهم مستقل معناداری نداشت. تعامل بین کیفیت خواب و شمول اجتماعی معنادار نبود. نتایج، شمول اجتماعی را به عنوان عامل اصلی روانی‌اجتماعی حمایت‌کننده تاب‌آوری در سالمندی برجسته می‌سازد و بر اهمیت تقویت مشارکت اجتماعی برای ارتقای بهزیستی روان‌شناختی سالمندان تأکید می‌کند.

This article proposes a methodological framework for promoting preschool children’s development through emotional engagement in preschool education settings in Uzbekistan. Emotional engagement is understood as children’s meaningful involvement in learning experiences that acknowledge their feelings, encourage curiosity, and provide supportive relationships with educators and peers. The framework integrates storytelling, imaginative play, music, movement, creative activities, and responsive adult communication within everyday preschool routines. Its purpose is to create opportunities for emotional expression, developing self-regulation, social participation, and sustained involvement in learning. Particular attention is given to individual developmental needs, linguistic backgrounds, sensory preferences, and family experiences. Educators are encouraged to recognise children’s emotional cues, offer choices, adjust activity demands, and support participation without requiring uniform emotional responses. Observation during play and routine activities is proposed as a means of informing instructional decisions and documenting participation over time. The article is conceptual and methodological; it does not report an implemented intervention or measured developmental outcomes. Its contribution is an adaptable framework for preschool practice and the professional preparation of future educators at pedagogical universities. Further empirical research is required to assess its feasibility, effectiveness, and suitability across different preschool environments.

این مقاله چارچوبی روش‌شناختی برای ارتقای رشد کودکان پیش‌دبستانی از طریق درگیری هیجانی در محیط‌های آموزشی پیش‌دبستانی در ازبکستان ارائه می‌دهد. درگیری هیجانی به‌عنوان مشارکت معنادار کودکان در تجارب یادگیری که احساسات آن‌ها را به رسمیت می‌شناسد، کنجکاوی را تشویق می‌کند و روابط حمایتی با مربیان و همسالان فراهم می‌آورد، درک می‌شود. این چارچوب، داستان‌گویی، بازی تخیلی، موسیقی، حرکت، فعالیت‌های خلاقانه و ارتباط پاسخگو با بزرگسالان را در روال‌های روزمره پیش‌دبستانی ادغام می‌کند. هدف آن ایجاد فرصت‌هایی برای ابراز هیجانی، توسعه خودتنظیمی، مشارکت اجتماعی و درگیری پایدار در یادگیری است. توجه ویژه‌ای به نیازهای رشدی فردی، پیشینه‌های زبانی، ترجیحات حسی و تجارب خانوادگی معطوف شده است. از مربیان خواسته می‌شود نشانه‌های هیجانی کودکان را تشخیص دهند، گزینه‌هایی ارائه دهند، الزامات فعالیت‌ها را تعدیل کنند و از مشارکت حمایت نمایند بدون آن‌که پاسخ‌های هیجانی یکسانی را مطالبه کنند. مشاهده در حین بازی و فعالیت‌های روزمره به‌عنوان روشی برای اطلاع‌رسانی تصمیمات آموزشی و مستندسازی مشارکت در طول زمان پیشنهاد می‌شود. این مقاله ماهیتی مفهومی و روش‌شناختی دارد و گزارشی از اجرای مداخله یا سنجش پیامدهای رشدی ارائه نمی‌دهد. سهم آن، ارائه چارچوبی قابل انطباق برای عمل پیش‌دبستانی و آماده‌سازی حرفه‌ای مربیان آینده در دانشگاه‌های تربیت معلم است. انجام پژوهش‌های تجربی بیشتر برای ارزیابی امکان‌پذیری، اثربخشی و تناسب آن در محیط‌های مختلف پیش‌دبستانی ضروری است.

This paper is a dialogue between two experts in the field of the education of children and young people with severe and profound learning disabilities (SLD/PMLD) who address the question: What does educational inclusion mean in theory and practice for learners with severe and profound learning disabilities? The dialogue illustrates how concepts reflect a dynamic interaction between value positions and conceptual framing. Peter Imray argues that curricula for all do not work for all. He argues that even strong differentiation of the same curricula does not serve learners with SLD/PMLD well. But, he has become an inclusion believer, based on the teaching of specialised curricula in mainstream schools and that inclusion for all is an honourable ambition. Nicola Grove's starting point is that educational inclusion cannot be separated from societal inclusion because it is in schools where children learn who are their peers. She questions Imray's arguments for distinct curricula, which she attributes to questionable beliefs that “severe” and “profound” are distinguishable categories and that children with SLD/PMLDs learn in completely different ways to typical pupils. For her educational inclusion is a complex process and even with mixed outcomes evidence, inclusive settings do offer some positive gains. Partial inclusion is presented as a relevant concept when there are divergent concepts of inclusion. They both agree that: SLD and PMLD are lifelong conditions, educational inclusion is critical to societal inclusion, and those with PMLD and SLD are amongst the most marginalised in society. They both favour resource bases in community schools, staffed by skilled professionals, collaborating with mainstream teachers; investing in social and academic inclusion, with a flexible approach to when and how children learn. Brahm Norwich in his commentary interprets their ideas of inclusion as involving both learner engagement in what is personally relevant, but also about social participation in local schools. He suggests that the challenge of inclusion can be considered as finding a balance between these two aspects. His conclusion is that too much focus on the personal can risk an over-emphasis on ‘difference’ and too much focus on the social can risk an over-emphasis on the ’same'.

این مقاله گفت‌وگویی است میان دو متخصص در حوزه آموزش کودکان و نوجوانان با ناتوانی‌های شدید و عمیق یادگیری (SLD/PMLD) که به این پرسش می‌پردازند: شمول آموزشی در نظریه و عمل برای یادگیرندگان با ناتوانی‌های شدید و عمیق یادگیری به چه معناست؟ این گفت‌وگو نشان می‌دهد که مفاهیم بازتابی از تعامل پویا میان مواضع ارزشی و چارچوب‌های مفهومی هستند. Peter Imray استدلال می‌کند که برنامه‌های درسی برای همه، برای همه کارآمد نیستند. او معتقد است حتی تمایز قوی در همان برنامه‌های درسی نیز به خوبی به یادگیرندگان با SLD/PMLD خدمت نمی‌کند. با این حال، او بر اساس تدریس برنامه‌های درسی تخصصی در مدارس عادی و این باور که شمول برای همه یک آرمان شریف است، به یک باورمند به شمول تبدیل شده است. نقطه شروع Nicola Grove این است که شمول آموزشی را نمی‌توان از شمول اجتماعی جدا کرد، زیرا این در مدارس است که کودکان می‌آموزند همسالان‌شان چه کسانی هستند. او استدلال‌های Imray برای برنامه‌های درسی متمایز را زیر سؤال می‌برد و آن را ناشی از باورهای قابل تردیدی می‌داند که «شدید» و «عمیق» را دسته‌بندی‌های قابل تمایز می‌پندارد و اینکه کودکان با SLD/PMLD به شیوه‌ای کاملاً متفاوت از دانش‌آموزان معمولی یاد می‌گیرند. از نظر او، شمول آموزشی فرایندی پیچیده است و حتی با شواهدی از پیامدهای مختلط، محیط‌های فراگیر برخی دستاوردهای مثبت را ارائه می‌دهند. شمول جزئی به عنوان مفهومی مرتبط مطرح می‌شود، زمانی که مفاهیم متفاوتی از شمول وجود دارد. هر دو توافق دارند که: SLD و PMLD شرایطی مادام‌العمر هستند، شمول آموزشی برای شمول اجتماعی حیاتی است و افراد دارای PMLD و SLD از جمله به‌حاشیه‌رانده‌ترین افراد در جامعه هستند. هر دو بر پایگاه‌های منابع در مدارس جامعه‌محور، با حضور متخصصان ماهر و همکاری با معلمان مدارس عادی تأکید دارند؛ سرمایه‌گذاری در شمول اجتماعی و تحصیلی با رویکردی انعطاف‌پذیر نسبت به زمان و چگونگی یادگیری کودکان. Brahm Norwich در تفسیر خود، ایده‌های آنان درباره شمول را شامل درگیر شدن یادگیرنده در آنچه به طور شخصی مرتبط است، اما همچنین مشارکت اجتماعی در مدارس محلی می‌داند. او پیشنهاد می‌کند که چالش شمول را می‌توان به عنوان یافتن تعادل میان این دو جنبه در نظر گرفت. نتیجه‌گیری او این است که تمرکز بیش از حد بر جنبه شخصی می‌تواند منجر به تأکید بیش از حد بر «تفاوت» شود و تمرکز بیش از حد بر جنبه اجتماعی می‌تواند منجر به تأکید بیش از حد بر «یکسانی» گردد.

Children with autism spectrum disorder may experience developmental difficulties in the areas of social communication and interaction. This study aims to investigate the effect of child-centered play therapy on the development of social communication skills in children with autism spectrum disorder. The study group consists of children aged 3-6 years with autism spectrum disorder. A quasi-experimental design was employed for the study. In the experimental group, child-centered play therapy was applied to 5 children with autism spectrum disorder for 15 weeks, 3 sessions per week, for a total of 45 sessions. ‘Social Communication Checklist-Revised for Children with Autism Spectrum Disorder’ and the “Denver-II Developmental Screening Test” were used as instruments for data collection. According to the findings of the study, the Mann–Whitney U test conducted on the post-test scores of the experimental and control groups revealed statistically significant differences in all sub-dimensions of the Social Communication Checklist. Significant differences were found between the groups in social participation (Z = −2.627, p < .05, r = .83), expressive language (Z = −2.617, p ≤ .05, r = .83), receptive language (Z = −2.739, p < .05, r = .87), and imitative play (Z = −2.643, p < .05, r = .84). Regarding the Denver II Developmental Screening Test, a statistically significant difference was also found between the groups in the personal-social subscale (Z = −2.730, p < .05, r = .86). However, no statistically significant difference was observed in the language development subscale (Z = −1.586, p > .05). The results revealed that child-centered play therapy has a significant effect on the development of social communication skills in children with autism spectrum disorder. Research findings show that child-centred play therapy brings about significant improvements in the social communication skills of children with autism spectrum disorder. The progress observed in the experimental group supports the idea that play-based approaches can be an effective tool in early intervention programmes.

کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم ممکن است در زمینه‌های ارتباط و تعامل اجتماعی با مشکلات رشدی مواجه شوند. هدف این پژوهش بررسی تأثیر درمان بازی‌محور کودک‌محور بر رشد مهارت‌های ارتباط اجتماعی در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم است. گروه مورد مطالعه شامل کودکان ۳ تا ۶ ساله مبتلا به اختلال طیف اوتیسم بود. این پژوهش با طرح شبه‌آزمایشی انجام شد. در گروه آزمایش، درمان بازی‌محور کودک‌محور به مدت ۱۵ هفته، هر هفته ۳ جلسه و در مجموع ۴۵ جلسه برای ۵ کودک مبتلا به اختلال طیف اوتیسم اجرا شد. ابزارهای گردآوری داده‌ها شامل «چک‌لیست ارتباط اجتماعی-ویرایش بازنگری‌شده برای کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم» و «آزمون غربالگری رشدی Denver-II» بود. بر اساس یافته‌های پژوهش، آزمون Mann–Whitney U که بر نمرات پس‌آزمون گروه‌های آزمایش و کنترل انجام شد، تفاوت معناداری را در تمامی زیرمقیاس‌های چک‌لیست ارتباط اجتماعی نشان داد. بین گروه‌ها در مشارکت اجتماعی (Z = −2.627, p < .05, r = .83)، زبان بیانی (Z = −2.617, p ≤ .05, r = .83)، زبان دریافتی (Z = −2.739, p < .05, r = .87) و بازی تقلیدی (Z = −2.643, p < .05, r = .84) تفاوت معناداری مشاهده شد. همچنین در آزمون غربالگری رشدی Denver-II، در زیرمقیاس فردی-اجتماعی تفاوت معنادار آماری بین گروه‌ها وجود داشت (Z = −2.730, p < .05, r = .86)، اما در زیرمقیاس رشد زبانی تفاوت معناداری مشاهده نشد (Z = −1.586, p > .05). نتایج نشان داد که درمان بازی‌محور کودک‌محور تأثیر معناداری بر رشد مهارت‌های ارتباط اجتماعی در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم دارد. یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که درمان بازی‌محور کودک‌محور موجب بهبود معنادار مهارت‌های ارتباط اجتماعی در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم می‌شود. پیشرفت مشاهده‌شده در گروه آزمایش از این ایده حمایت می‌کند که رویکردهای مبتنی بر بازی می‌توانند ابزار مؤثری در برنامه‌های مداخله زودهنگام باشند.