The Emotional Landscape of Money Management and Cognitive Decline: A Therapeutic Jurisprudence Perspective
چشم‌انداز عاطفی مدیریت مالی و افت شناختی: رویکرد حقوق درمان‌محور
چکیده
The ability to manage one's finances is fundamental to independent living, personal autonomy, and overall well-being, particularly for older adults. However, cognitive decline poses a significant threat to this capacity, with profound emotional and psychosocial ramifications for older adults, their families, and the professionals who support them. While legal frameworks like the Mental Capacity Act 2005 (MCA) in England and Wales aim to address these challenges, this article argues that a therapeutic jurisprudence (TJ) perspective offers a crucial lens for understanding and improving outcomes. Drawing upon existing literature in gerontology, neuropsychology, law, and therapeutic jurisprudence, this article considers the complex interplay between cognitive decline, the legal concept of mental capacity in financial decision-making, and emotional well-being. It critiques the potential limitations of purely cognitive or legalistic approaches and advocates for the integration of TJ principles – focusing on psychological well-being, recognising the proactive role of legal actors, and adopting a systemic perspective – to create more humane, effective, and empowering support systems for older adults facing financial vulnerability due to cognitive decline.
توانایی مدیریت امور مالی برای زندگی مستقل، خودمختاری فردی و بهزیستی کلی، به‌ویژه در سالمندان، بنیادی است. با این حال، افت شناختی تهدیدی جدی برای این ظرفیت محسوب می‌شود و پیامدهای عاطفی و روانی-اجتماعی عمیقی برای سالمندان، خانواده‌های آنان و متخصصانی که از آن‌ها حمایت می‌کنند به همراه دارد. اگرچه چارچوب‌های حقوقی مانند قانون ظرفیت ذهنی ۲۰۰۵ (Mental Capacity Act 2005) در انگلستان و ولز با هدف مواجهه با این چالش‌ها تدوین شده‌اند، این مقاله استدلال می‌کند که رویکرد حقوق درمان‌محور (therapeutic jurisprudence) دیدگاهی اساسی برای فهم و بهبود پیامدها ارائه می‌دهد. با بهره‌گیری از ادبیات موجود در حوزه‌های سالمندی، عصب‌روان‌شناسی، حقوق و حقوق درمان‌محور، این مقاله به بررسی تعامل پیچیده میان افت شناختی، مفهوم حقوقی ظرفیت ذهنی در تصمیم‌گیری مالی و بهزیستی عاطفی می‌پردازد. همچنین، محدودیت‌های بالقوه رویکردهای صرفاً شناختی یا حقوقی را نقد کرده و بر ادغام اصول حقوق درمان‌محور — با تمرکز بر بهزیستی روان‌شناختی، شناسایی نقش فعال کنشگران حقوقی و اتخاذ دیدگاه نظام‌مند — برای ایجاد نظام‌های حمایتی انسانی‌تر، مؤثرتر و توانمندساز برای سالمندانی که به دلیل افت شناختی در معرض آسیب‌پذیری مالی قرار دارند، تأکید می‌کند.