Pancasila and civic education

Teacher–student relationships outside formal lessons are part of school social life and may provide opportunities to practice democratic values. This qualitative case study examined patterns of out-of-class interaction, their relationship to democratic values, and factors shaping them at SMK Lingga Kencana Depok. Fourteen informants participated: two vice principals, a Pancasila and Civic Education teacher, a religious education teacher, and ten eleventh-grade students. Data came from in-depth interviews, non-participant observations, and documentation, analyzed using the Miles and Huberman interactive model. Findings show open communication, mutual respect, professional closeness, and opportunities for students to express opinions. Democratic values appeared through openness, respect for differences, participation, dialogue, and responsibility. Teachers’ personal approaches and the school environment supported interaction, while differences in student characteristics, limited time, and some students’ lack of confidence posed challenges. Unlike studies centered on formal lessons or structured programs, this case foregrounds everyday out-of-class interactions in vocational education. These interactions may provide a contextual space for practicing democratic values relevant to building democratic culture, but this case study does not establish a direct causal effect on its formation.

Civic Education (PKn) instruction in primary schools should encourage students not only to remember material but also to think critically and apply civic values in their daily lives. In practice, PKn lessons are often delivered through explanation and memorization, which limits student involvement. One learning model that can address this condition is Problem Based Learning (PBL), which places real problems at the center of learning. This study aims to analyze the application of PBL in PKn instruction in primary schools. A literature review method with a descriptive qualitative approach was employed, examining six journal articles published between 2022 and 2025. The findings indicate that PBL is consistently reported to improve students' learning outcomes and critical thinking skills in PKn, and to make students more active through its structured stages of problem orientation, investigation, presentation of results, and evaluation. Therefore, teachers need to consider PBL as an alternative model to move PKn instruction beyond memorization toward more active and meaningful learning.

آموزش تعلیمات مدنی (PKn) در مدارس ابتدایی باید دانش‌آموزان را نه تنها به حفظ مطالب، بلکه به تفکر انتقادی و به‌کارگیری ارزش‌های مدنی در زندگی روزمره تشویق کند. در عمل، دروس PKn اغلب از طریق توضیح و حفظ کردن ارائه می‌شوند که مشارکت دانش‌آموزان را محدود می‌کند. یکی از مدل‌های یادگیری که می‌تواند این وضعیت را بهبود بخشد، یادگیری مبتنی بر مسئله (PBL) است که مسائل واقعی را در مرکز فرایند یادگیری قرار می‌دهد. هدف این پژوهش تحلیل کاربرد PBL در آموزش PKn در مدارس ابتدایی است. روش این پژوهش مرور متون با رویکرد کیفی توصیفی بوده و شش مقاله منتشرشده بین سال‌های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵ را بررسی کرده است. یافته‌ها نشان می‌دهند که PBL به طور مداوم موجب بهبود نتایج یادگیری و مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان در PKn شده و از طریق مراحل ساختاریافته‌ای مانند جهت‌دهی به مسئله، تحقیق، ارائه نتایج و ارزیابی، دانش‌آموزان را فعال‌تر می‌کند. بنابراین، معلمان باید PBL را به عنوان یک مدل جایگزین برای حرکت آموزش PKn از حفظ‌محوری به سوی یادگیری فعال و معنادار مدنظر قرار دهند.

Demonstrations are a form of public participation in expressing aspirations and opinions in a democratic country. However, demonstrations must be conducted by considering citizens' rights and obligations, as well as applicable laws and regulations. This article aims to examine demonstrations as a form of democratic participation from the perspective of Pancasila and Civic Education, particularly in relation to freedom of expression, human rights, and citizens' responsibilities. This study employs a descriptive qualitative method using a literature review approach. Data were collected through an examination of relevant literature, scientific articles, and legislation. The findings indicate that demonstrations serve as a means for the public to express their aspirations and participate in democratic life. Freedom of expression during demonstrations must be exercised responsibly by respecting the rights of others and complying with applicable laws. In the context of Civic Education, demonstrations can serve as a means of learning about democracy and fostering citizens' awareness of their rights, obligations, and social responsibilities. Furthermore, the development of digital technology influences the dissemination of information and public participation in expressing aspirations. Therefore, understanding democracy, digital literacy, and legal awareness is essential to developing critical, responsible, and democratic citizens.

تظاهرات شکلی از مشارکت عمومی در بیان خواسته‌ها و نظرات در یک کشور دموکراتیک است. با این حال، تظاهرات باید با در نظر گرفتن حقوق و وظایف شهروندان و همچنین قوانین و مقررات جاری انجام شود. هدف این مقاله بررسی تظاهرات به عنوان شکلی از مشارکت دموکراتیک از منظر پانچاسیلا و آموزش شهروندی، به ویژه در ارتباط با آزادی بیان، حقوق بشر و مسئولیت‌های شهروندان است. این پژوهش با استفاده از روش کیفی توصیفی و رویکرد مرور ادبیات انجام شده است. داده‌ها از طریق بررسی منابع مرتبط، مقالات علمی و قوانین جمع‌آوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که تظاهرات به عنوان ابزاری برای بیان خواسته‌ها و مشارکت در زندگی دموکراتیک جامعه عمل می‌کند. آزادی بیان در جریان تظاهرات باید به صورت مسئولانه و با احترام به حقوق دیگران و رعایت قوانین جاری اعمال شود. در زمینه آموزش شهروندی، تظاهرات می‌تواند به عنوان ابزاری برای یادگیری دموکراسی و تقویت آگاهی شهروندان نسبت به حقوق، وظایف و مسئولیت‌های اجتماعی آنان عمل کند. علاوه بر این، توسعه فناوری دیجیتال بر انتشار اطلاعات و مشارکت عمومی در بیان خواسته‌ها تأثیر می‌گذارد. بنابراین، درک دموکراسی، سواد دیجیتال و آگاهی حقوقی برای پرورش شهروندانی منتقد، مسئول و دموکراتیک ضروری است.

This study is based on by the importance of parental involvement in supporting students’ educational success. In the learning process, some parents do not fully understand the importance of academic support, provide limited supervision of their children’s learning activities. This study aimed to examine parents’ responses to their children’s learning achievement, describe the forms of academic support provided by parents to support learning activities, and determine the impact of parental attention and support on students’ learning achievement in PPKn. The findings showed that parental responses were manifested through attention to learning activities, monitoring academic development, providing motivation, assisting children when they experienced learning difficulties, and communicating with the school. Academic support was provided through learning facilities, educational needs, study assistance, guidance, moral support, and appreciation of children’s efforts and achievements. Such attention and support had positive impacts on students’ motivation, self-confidence, learning enthusiasm, discipline, and academic achievement. Conversely, limited parental attention and support could reduce students’ motivation and enthusiasm for learning. Therefore, parental responses and academic support are important factors contributing to students’ learning success in Pancasila and Civic Education

این پژوهش بر اهمیت مشارکت والدین در حمایت از موفقیت تحصیلی دانش‌آموزان مبتنی است. در فرایند یادگیری، برخی والدین به طور کامل اهمیت حمایت تحصیلی را درک نمی‌کنند و نظارت محدودی بر فعالیت‌های یادگیری فرزندان خود دارند. هدف این پژوهش بررسی پاسخ والدین به پیشرفت تحصیلی فرزندان، توصیف اشکال حمایت تحصیلی ارائه‌شده توسط والدین برای حمایت از فعالیت‌های یادگیری و تعیین تأثیر توجه و حمایت والدین بر پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان در درس آموزش شهروندی (PPKn) بود. یافته‌ها نشان داد که پاسخ والدین از طریق توجه به فعالیت‌های یادگیری، پایش پیشرفت تحصیلی، ارائه انگیزه، کمک به فرزندان هنگام مواجهه با مشکلات یادگیری و ارتباط با مدرسه نمود می‌یابد. حمایت تحصیلی از طریق فراهم‌سازی امکانات یادگیری، نیازهای آموزشی، کمک در مطالعه، راهنمایی، حمایت اخلاقی و قدردانی از تلاش‌ها و دستاوردهای فرزندان ارائه می‌شود. چنین توجه و حمایتی تأثیرات مثبتی بر انگیزه، اعتماد به نفس، اشتیاق به یادگیری، انضباط و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان داشت. در مقابل، توجه و حمایت محدود والدین می‌تواند انگیزه و اشتیاق دانش‌آموزان به یادگیری را کاهش دهد. بنابراین، پاسخ والدین و حمایت تحصیلی از عوامل مهم مؤثر بر موفقیت تحصیلی دانش‌آموزان در درس آموزش شهروندی (Pancasila and Civic Education) است.

This study is motivated by the importance of strengthening elementary school students’ democratic character through Pancasila and Civic Education (PPKn) instruction. Teachers hold a strategic role in instilling democratic values, yet implementation still faces various challenges. This study aims to describe the teacher’s role, the strategies employed, and the supporting and inhibiting factors in strengthening students’ democratic character in Grade V PPKn learning. A descriptive qualitative approach was used at UPTD SD Negeri Perigi 03, South Tangerang City, with the principal, Grade V teachers, and Grade V students as subjects. Data were collected through observation, interviews, and documentation, then analyzed using Miles and Huberman’s interactive model (data reduction, data display, and conclusion drawing/verification), with validity ensured through triangulation. The results show that teachers fulfilled five roles – educator, facilitator, guide, motivator, and role model – through strategies such as group discussion and deliberation, presentation and question-answer sessions, contextual problem-solving, class-president election and democracy simulation, varied instructional media, and positive reinforcement. Supporting factors included school commitment, facilities, character-habituation programs, teacher competence, and student enthusiasm, while inhibiting factors included an unconducive classroom atmosphere, low student self-confidence, disrespectful peer behavior, and uneven participation. Sustained, synergistic efforts among teachers, learning strategies, and the school environment are needed for democratic character strengthening to proceed optimally and equitably.

این پژوهش با انگیزه اهمیت تقویت شخصیت دموکراتیک دانش‌آموزان دبستان از طریق آموزش مطالعات اجتماعی و آموزش شهروندی (PPKn) انجام شده است. معلمان نقش راهبردی در نهادینه‌سازی ارزش‌های دموکراتیک دارند، اما اجرای آن همچنان با چالش‌های مختلفی مواجه است. هدف این پژوهش توصیف نقش معلم، راهبردهای به‌کاررفته و عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده در تقویت شخصیت دموکراتیک دانش‌آموزان در آموزش PPKn پایه پنجم است. این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی در UPTD SD Negeri Perigi 03 شهر تانگرانگ جنوبی و با مشارکت مدیر مدرسه، معلمان پایه پنجم و دانش‌آموزان پایه پنجم انجام شد. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و اسناد جمع‌آوری و با استفاده از مدل تعاملی مایلز و هابرمن (کاهش داده‌ها، نمایش داده‌ها و نتیجه‌گیری/تأیید) تحلیل شدند و روایی از طریق مثلث‌سازی تضمین گردید. نتایج نشان داد که معلمان پنج نقش—آموزگار، تسهیل‌گر، راهنما، انگیزه‌بخش و الگو—را از طریق راهبردهایی مانند بحث و گفت‌وگوی گروهی، ارائه و پرسش‌وپاسخ، حل مسئله‌های زمینه‌محور، انتخابات رئیس کلاس و شبیه‌سازی دموکراسی، رسانه‌های آموزشی متنوع و تقویت مثبت ایفا کردند. عوامل تسهیل‌کننده شامل تعهد مدرسه، امکانات، برنامه‌های عادت‌دهی به شخصیت، شایستگی معلم و اشتیاق دانش‌آموزان و عوامل بازدارنده شامل فضای نامناسب کلاس، اعتمادبه‌نفس پایین دانش‌آموزان، رفتار بی‌احترام همسالان و مشارکت نامتوازن بودند. تلاش‌های مستمر و هم‌افزا میان معلمان، راهبردهای یادگیری و محیط مدرسه برای تقویت شخصیت دموکراتیک به‌صورت بهینه و عادلانه ضروری است.