character education

Islamic civilization is one of the major civilizations that has significantly contributed to the development of science and education worldwide. During its golden age, it established educational institutions, fostered scholarly traditions, and produced influential scholars whose ideas continue to shape modern knowledge in the digital era. This article examines the relevance of Islamic civilizational values to the development of modern education through qualitative library research using thematic content analysis. The findings show that Islamic education was distinguished by four interrelated values, namely a strong culture of literacy, the integration of religious and general knowledge, an emphasis on moral formation (akhlak), and openness to knowledge from other civilizations, which together enabled scholars to advance science while upholding ethical and social responsibility. These values are highly relevant to addressing contemporary educational challenges, including declining critical literacy, uncritical dependence on digital technology and artificial intelligence, and the ongoing crisis of learners’ character. These values can inform the development of a modern educational system that integrates critical thinking, digital literacy, character education, and lifelong learning while maintaining moral and social responsibility.

Character education is an important foundation for preparing preservice teachers. However, the internalization of moral values does not necessarily entail the ability to make ethical decisions in professional practice. This article aims to synthesize the conceptual relationships among character education, moral development, professional identity, and professional ethics among preservice teachers and formulate a framework for strengthening teacher education. The study employed an integrative literature review involving targeted searches for major theoretical works and scholarly articles on character education, moral reasoning, teachers’ professional ethics, and preservice teacher education. The literature was analyzed thematically by comparing theoretical foundations, research contexts, findings, and pedagogical implications. The synthesis indicates that the transition from personal character to professional ethics is a nonlinear process integrating five mechanisms: recognition of values and moral sensitivity, role modeling, reasoning through ethical dilemmas, guided reflection during field placements, and an institutional culture consistent with ethical values. The synthesis also identifies a gap between ethical knowledge and the ability to apply moral concepts explicitly when considering conflicts between values. These findings underscore the need for ethics education that connects an understanding of norms with reasoning practice and reflection on professional experiences. This article proposes a Character–Professional Ethics Transition Model linking value internalization, moral reasoning, professional identity formation, and accountable ethical action. In practical terms, the framework may guide the integration of learning based on ethical dilemmas, reflection on field placements, and the strengthening of institutional culture into preservice teacher education. The proposed model requires empirical testing, particularly through longitudinal research in Indonesian teacher education contexts.

ABSTRACT Dynamic shifts in the Society 5.0 era demand moral resilience in students starting from the primary school level, making educators the central pillar in transforming social values. This study deeply explores how the cultivation of religious, independent, and responsible character traits is implemented at SD Negeri 01 Margo Rejo, while mapping the various influencing factors. Utilizing a descriptive qualitative approach, data were gathered through semi-structured interviews, direct observations of daily activities, and document analysis involving the school principal, the fifth-grade teacher, and four students. Interactive data analysis and technical triangulation confirmed that ethical development is executed through a combination of spiritual routines, disciplinary guidance, and role modeling. Throughout this process, the teacher seamlessly integrates six core roles as an instructor, counselor, motivator, demonstrator, facilitator, and evaluator while equipping students with 21st-century 4C skills (critical thinking, creativity, communication, collaboration). Although character building is supported by strong teacher modeling and adequate school facilities, limited parental engagement and unmonitored digital device usage remain notable hurdles. These findings emphasize the necessity of strengthening collective synergy among schools, families, and communities to establish a solid foundation for children's character development. ABSTRAK Dinamika perubahan di era society 5.0 menuntut ketahanan moral peserta didik sejak jenjang sekolah dasar, sehingga keberadaan figur pendidik menjadi tumpuan utama dalam mentransformasikan nilai-nilai sosial. Riset ini mengurai secara mendalam bagaimana praktik pembentukan karakter religius, mandiri, dan tanggung jawab dijalankan di SD Negeri 01 Margo Rejo, sekaligus memetakan berbagai faktor yang memengaruhinya. Lewat pendekatan kualitatif deskriptif, informasi digali secara intensif dari kepala sekolah, guru kelas V, serta empat peserta didik melalui wawancara semi terstruktur, pengamatan aktivitas harian, dan telaah dokumen pendukung. Analisis data interaktif serta uji triangulasi teknik mengonfirmasi bahwa penanaman etika dilakukan melalui kombinasi pembiasaan ritus spiritual, pengarahan disiplin, dan pemberian contoh konkrit. Dalam proses tersebut, guru secara terpadu mengintegrasikan enam peran mendasar sebagai pengajar, pembimbing, motivator, demonstrator, fasilitator, hingga evaluator seraya membekali siswa dengan kecakapan 4C (critical thinking, creativity, communication, collaboration). Meskipun efektivitas pembinaan ini disokong oleh keteladanan pendidik serta sarana sekolah yang memadai, keterbatasan kepedulian sebagian orang tua dan penetrasi teknologi digital tanpa pengawasan ketat masih menjadi tantangan nyata. Temuan ini menggarisbawahi pentingnya penguatan sinergi kolektif antara pihak sekolah, keluarga, dan masyarakat demi membangun benteng karakter anak yang tangguh.

Instilling a sense of responsibility is a fundamental component of character education, particularly when the values taught at school are not fully reflected in students behavior. This issue has been observed at SMP Sepuluh Nopember Sidoarjo, specifically regarding the fulfillment of academic tasks and obligations, adherence to school rules, and students’ awareness of their own actions. This study aims to describe and analyze how a sense of responsibility is fostered through learning contracts and morning routines. A descriptive qualitative approach was employed. Data were collected via non-participant observation, in-depth interviews, and document analysis. Participants were selected through purposive sampling and included the vice-principal for academic affairs, the vice-principal for student affairs, social studies teachers, and eighth-grade students. Data analysis followed the Miles and Huberman model, encompassing data collection, reduction, presentation, conclusion drawing, and verification. Data credibility was ensured through triangulation and participant validation. The findings indicate that learning contracts instill academic responsibility by establishing agreements regarding rules, assignment deadlines, and the consequences of non-compliance. Simultaneously, morning routines provide students with opportunities to develop a sense of responsibility through structured activities, such as morning prayers (duha), morning prayes, Quran recitation review and calisthenics. These two strategies complement each other in promoting the fulfillment of obligations and commitments, as well as enhancing student self-awareness. Because the development of a sense of responsibility varies among students, it requires ongoing support and encouragement. ABSTRAK Penanaman karakter tanggung jawab merupakan bagian penting dalam pendidikan karakter, terutama nilai-nilai yang ditanamkan di sekolah belum sepenuhnya tercermin dalam perilaku peserta didik. Permasalahan tersebut ditemukan di SMP Sepuluh Nopember Sidoarjo, khususnya dalam pelaksanaan tugas dan kewajiban pembelajaran, kepatuhan terhadap aturan, serta kesadaran peserta didik dalam bertindak. Penelitian ini bertujuan untuk mendeskripsikan dan menganalisis implementasi penanaman karakter tanggung jawab melalui kontrak belajar dan pembiasaan pagi. Penelitian menggunakan pendekatan kualitatif dengan jenis deskriptif. Data diperoleh melalui observasi non-partisipatif, wawancara mendalam, dan dokumentasi. Informasi dipilih menggunakan teknik purposive sampling, meliputi Wakil Kepala Sekolah bidang Kurikulum, Wakil Kepala Sekolah bidang Kesiswaan, guru mata pelajaran IPS dan peserta didik kelas VIII. Analisis data menggunakan model Miles dan Huberman melalui tahapan pengumpulan data, reduksi data, penyajian data, serta penarikan kesimpulan dan verifikasi. Kredibilitas data diperiksa melalui triangulasi dan member check. Hasil penelitian menunjukkan bahwa kontrak belajar menanamkan tanggung jawab akademik melalui kesepakatan mengenai aturan, batas waktu pengumpulan tugas dan konsekuensi pelanggaran. Sementara itu pembiasaan pagi memberikan kesempatan kepada peserta didik untuk mempraktikkan tanggung jawab melalui kegiatan terjadwal, seperti salat duha, doa pagi, murajaah, dan senam. Kedua strategi tersebut saling melengkapi dalam mendukung pelaksanaan kewajiban, kepatuhan terhadap kesepakatan, serta kesadaran peserta didik. Perkembangan karakter tanggung jawab belum merata sehingga memerlukan pendampingan dan penguatan secara berkelanjutan.

ایجاد حس مسئولیت‌پذیری، به‌ویژه زمانی که ارزش‌های آموزش‌داده‌شده در مدرسه به‌طور کامل در رفتار دانش‌آموزان منعکس نمی‌شود، جزء اساسی آموزش شخصیت است. این مسئله در مدرسه متوسطه اول ده نوامبر سیدوارجو، به‌ویژه در زمینه انجام تکالیف و وظایف تحصیلی، پایبندی به قوانین مدرسه و آگاهی دانش‌آموزان از اعمال خود مشاهده شده است. هدف این مطالعه توصیف و تحلیل چگونگی پرورش حس مسئولیت‌پذیری از طریق قراردادهای یادگیری و روتین‌های صبحگاهی است. از یک رویکرد توصیفی-کیفی استفاده شد. داده‌ها از طریق مشاهده غیرمشارکتی، مصاحبه‌های عمیق و تحلیل اسناد جمع‌آوری شدند. شرکت‌کنندگان با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و شامل معاون آموزشی، معاون پرورشی، معلمان علوم اجتماعی و دانش‌آموزان پایه هشتم بودند. تحلیل داده‌ها بر اساس مدل مایلز و هیبرمن، شامل جمع‌آوری داده‌ها، کاهش داده‌ها، ارائه داده‌ها، نتیجه‌گیری و اعتبارسنجی بود. اعتبار داده‌ها از طریق سه‌گانه‌سازی و اعتبارسنجی با مشارکت‌کنندگان تضمین شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که قراردادهای یادگیری با ایجاد توافق‌هایی در مورد قوانین، مهلت تحویل تکالیف و پیامدهای عدم پایبندی، مسئولیت‌پذیری تحصیلی را در دانش‌آموزان تقویت می‌کنند. همزمان، روتین‌های صبحگاهی فرصت‌هایی را برای پرورش حس مسئولیت‌پذیری از طریق فعالیت‌های ساختاریافته مانند نماز صبح، اذان صبح، مرور قرآن و ورزش صبحگاهی در اختیار دانش‌آموزان قرار می‌دهند. این دو استراتژی در ترویج انجام وظایف و تعهدات و همچنین افزایش خودآگاهی دانش‌آموزان مکمل یکدیگر هستند. از آنجا که توسعه حس مسئولیت‌پذیری در میان دانش‌آموزان متفاوت است، نیاز به حمایت و تشویق مستمر دارد.

Digital transformation in madrasahs is commonly understood as administrative efficiency, although any device that regulates students' daily routines can serve as a medium of value education. Disciplinary problems, such as lateness, neglecting attendance, and weak responsibility for presence, persist at MTs Syafiiyah Darussalam even after the madrasah adopted barcode-based attendance. This study analyses the implementation of barcode attendance, the internalisation of disciplinary values it generates, and its supporting factors, obstacles, and implications for Islamic character education. A descriptive qualitative case study design was employed. Data were collected through in-depth interviews with the head of the madrasah, the vice heads for student affairs and curriculum, and teachers, supported by participant observation and attendance documentation. Data were analysed using the interactive model of Miles, Huberman, and Saldaña and validated through source and technique triangulation. Thomas Lickona's character education theory served as the analytical lens. The findings show that barcode attendance accelerates recording and provides transparent time traces, fosters habits of punctuality and orderly attendance, and nurtures an emerging sense of responsibility. Barcode attendance is therefore effective as an instrument for habituating discipline when it is integrated with teacher modelling, supervision, and the articulation of Islamic values

تحول دیجیتال در مدارس دینی (مدrasah) معمولاً به‌عنوان کارآمدی اداری درک می‌شود، اگرچه هر دستگاهی که روال‌های روزانه دانش‌آموزان را تنظیم کند می‌تواند به‌عنوان رسانه‌ای برای آموزش ارزش‌ها عمل کند. مشکلات انضباطی، مانند تأخیر، غفلت از حضور و مسئولیت‌پذیری ضعیف نسبت به حضور، در مدرسه دینی MTs Syafiiyah Darussalam حتی پس از اتخاذ سیستم حضور و غیاب مبتنی بر بارکد همچنان پابرجاست. این پژوهش به تحلیل اجرای حضور و غیاب مبتنی بر بارکد، درونی‌سازی ارزش‌های انضباطی ناشی از آن، و عوامل حمایت‌کننده، موانع و پیامدهای آن برای آموزش شخصیت اسلامی می‌پردازد. از طرح مطالعه موردی توصیفی-کیفی استفاده شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق با مدیر مدرسه، معاونین امور دانش‌آموزان و برنامه درسی، و معلمان، همراه با مشاهده مشارکتی و مستندات حضور و غیاب جمع‌آوری شدند. داده‌ها با استفاده از مدل تعاملی Miles، Huberman و Saldaña تحلیل و از طریق مثلث‌سازی منبع و تکنیک اعتبارسنجی شدند. نظریه آموزش شخصیت Thomas Lickona به‌عنوان لنز تحلیلی مورد استفاده قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که حضور و غیاب مبتنی بر بارکد ثبت را تسریع کرده و ردپای زمانی شفاف ارائه می‌دهد، عادت‌های به‌موقع بودن و حضور منظم را پرورش می‌دهد و حس مسئولیت‌پذیری در حال ظهور را تقویت می‌کند. بنابراین، حضور و غیاب مبتنی بر بارکند زمانی که با الگوسازی معلمان، نظارت و تبیین ارزش‌های اسلامی ادغام شود، به‌عنوان ابزاری برای نهادینه‌سازی انضباط مؤثر است.

Abstract: Character education in early childhood is often delivered through verbal advice that young children find hard to retain, while their growing exposure to digital screens reduces opportunities to listen to stories told directly by an adult. This community service program aimed to apply pure storytelling, an oral narration that relies on the narrator's voice and body rather than a picture book, to strengthen environmental care and responsibility among kindergarten children. The program was carried out from 30 September to 3 October 2026 at Tunas Harapan II Waru Kindergarten, Penajam Paser Utara Regency, involving about forty-five children and five teachers. The stages consisted of planning, coordination with the school, script and performance preparation, storytelling sessions, evaluation, and dissemination. Data were gathered through participatory observation, oral question-and-answer sessions, short interviews with teachers, and documentation, then analysed descriptively. The story “Misi Pahlawan Bumi” introduced green, yellow, and red bins for organic, inorganic, and hazardous waste. The children followed the story enthusiastically, imitated the voices and movements of the characters, and most of them could name examples of waste for each bin colour. Teachers also gained a practical, low-cost model of storytelling that can be repeated in daily classroom activities. Keywords: character education; early childhood; environmental care; pure storytelling; vocal and gesture Abstrak: Pendidikan karakter bagi anak usia dini masih sering disampaikan melalui nasihat lisan yang sulit diingat anak, sementara meningkatnya paparan layar digital mengurangi kesempatan anak untuk menyimak cerita yang dibawakan langsung oleh orang dewasa. Kegiatan pengabdian ini bertujuan menerapkan dongeng murni, yaitu penceritaan lisan yang mengandalkan suara dan tubuh pencerita tanpa bergantung pada buku cerita, untuk menguatkan karakter peduli lingkungan dan tanggung jawab anak taman kanak-kanak. Kegiatan berlangsung pada 30 September hingga 3 Oktober 2026 di Taman Kanak-Kanak Tunas Harapan II Waru, Kabupaten Penajam Paser Utara, dengan melibatkan sekitar empat puluh lima anak dan lima guru. Tahapan kegiatan meliputi perencanaan, koordinasi dengan sekolah, persiapan naskah dan pementasan, pelaksanaan dongeng, evaluasi, serta diseminasi. Data dihimpun melalui observasi partisipatif, tanya jawab lisan, wawancara singkat dengan guru, dan dokumentasi, kemudian dianalisis secara deskriptif. Dongeng “Misi Pahlawan Bumi” memperkenalkan tempat sampah hijau, kuning, dan merah untuk sampah organik, anorganik, dan berbahaya. Anak-anak menyimak dengan antusias, menirukan suara serta gerakan tokoh, dan sebagian besar mampu menyebutkan contoh sampah untuk setiap warna tempat sampah. Guru juga memperoleh model bercerita yang praktis dan murah untuk diterapkan kembali dalam pembelajaran sehari-hari. Kata kunci: anak usia dini; dongeng murni; olah vokal dan gestur; pendidikan karakter; peduli lingkungan

Research on fitrah-based education is mostly conceptual or situated in early childhood and primary schools; its implementation in junior high schools bound by the national curriculum remains underexplored. This qualitative case study describes the forms of implementation, strategies for developing students' academic and spiritual potential, supporting and inhibiting factors, and implications for students at SMP Ar-Rauf Tangerang. Data came from interviews with seven informants, observation, and documents, analyzed with the Miles, Huberman, and Saldaña model. Four forms of implementation emerged: an integrated curriculum, learning centered on students' uniqueness, narrative assessment (Rapor Fitrah), and a nurturing school culture. Potential was developed through talent mapping, personalized Qur'an memorization, nature-based entrepreneurship, and differentiated instruction. Educator vision, parental involvement, and the environment supported implementation; tension with the national curriculum, teacher workload, and varied parental understanding inhibited it. The study proposes the Formal School Fitrah Ecosystem model.

This community service initiative aims to provide a platform for students to actualize their religious potential and to strengthen their religious literacy and character through an Islamic Religious Education (PAI) Performance. The activity employed a Participatory Action Research (PAR) approach, encompassing planning, action, and reflection (evaluation). It was held from September 10–16, 2026, at the Ki Hajar Dewantara Building in Aikmel District, East Lombok, involving 32 elementary schools and 143 students comprising 65 speech contestants, 44 Quran recitation participants, and 34 PAI Olympiad competitors. The results indicate that the three competition categories provided avenues for demonstrating religious capabilities through communication, Quranic recitation skills, and mastery of PAI knowledge. The event also fostered traits such as discipline, responsibility, self-confidence, perseverance, adherence to rules, and sportsmanship through the experience of competition. Future initiatives should focus on sustained guidance and systematic evaluation to measure the development of students' religious literacy and character in a more targeted and continuous manner.

The development of artificial intelligence in education opens up opportunities to support learning while also raising ethical issues related to academic integrity and students’ digital responsibility. This article aims to analyze the role of character education as a foundation for guiding the use of artificial intelligence in relation to these two aspects. The study employs a literature review using a descriptive-qualitative approach. The findings indicate that the values of ṣidq and amanah provide a conceptual foundation for transparency in AI use, recognition of intellectual contributions, adherence to assignment guidelines, and accountability for learning processes and outcomes. Meanwhile, the values of tabayyun, respect for others, and a focus on the common good underpin digital responsibility in the form of information verification, privacy protection, respect for intellectual property, and consideration of the social impacts of AI use. Strengthening these two aspects requires educators to lead by example, clear institutional guidelines, family support, and reflective learning grounded in ethical dilemmas. This article concludes that the integration of character education and AI literacy should be directed toward developing students who are proficient in using technology while also being able to make decisions honestly and responsibly. The resulting conceptual framework still requires empirical testing according to educational levels and contexts.

The integration of Islamic Religious Education (PAI) and Science represents a crucial approach to developing students' scientific competence while simultaneously strengthening Islamic values ​​and character. This study aims to identify the general and specific characteristics of integrated PAI and Science instruction, serving as an empirical foundation for developing an integrated learning model at MI Muhammadiyah Sains Qur'an (MIM SAINSQU) Balong. A qualitative descriptive approach was employed, with data collected through interviews with the principal, curriculum coordinator, PAI teachers, and classroom or Science teachers; classroom observations; and an analysis of relevant school and instructional documents. The findings indicate that this integration is realized through Quran-oriented contextualization, scientific inquiry, environment-based learning, active student participation, teacher facilitation, and the development of cognitive and affective competencies. However, implementation varies depending on the learning topic, teacher readiness, and the availability of integrated learning resources and assessment frameworks. The study concludes that MIM SAINSQU Balong possesses a strong institutional and pedagogical foundation for integrated PAI and Science instruction but requires a systematic model that coherently links scientific concepts, Quranic values, learning activities, resources, the roles of teachers and students, and assessment.

Bullying is a problem in educational settings associated with students’ psychological conditions and learning processes. However, research on the relationship between bullying and students’ interest in learning in Islamic Religious Education (PAI) and Character Education at the junior high school level, particularly at SMPN 02 Sungai Beremas Pasaman Barat, remains limited. This study aimed to analyze the relationship between bullying and students’ interest in learning in PAI and Character Education. The study employed a quantitative approach with a correlational design involving 45 eighth-grade students at SMPN 02 Sungai Beremas Pasaman Barat. Data were collected through questionnaires and documentation and analyzed using normality tests, linearity tests, and Pearson’s product–moment correlation with IBM SPSS Statistics 27. The analysis revealed a significant relationship between bullying and students’ interest in learning (r = .531; p < .001), with a moderately strong correlation. Based on the instrument’s scoring system, this relationship was interpreted as indicating that lower levels of bullying were associated with greater interest in learning. These findings contribute to the empirical evidence on the association between bullying and interest in learning in PAI and Character Education and underscore the importance of a safe and comfortable learning environment. The practical implication is that schools need to address bullying prevention as part of their efforts to support students’ interest in learning. Future research should involve a broader sample, examine a wider range of variables, and employ more comprehensive data collection methods.

Character education in Vocational High Schools (SMK) faces challenges in aligning technical skill development with student work ethics. This study aims to analyze the role of the Intra-School Student Organization (OSIS) in supporting character education at SMK Puspita Bangsa, South Tangerang City. This study used a descriptive qualitative approach with a case study design. Data collection was carried out through in-depth interviews, participatory observation, and documentation studies, with data validity tested using source and technique triangulation. Data analysis followed the interactive model of Miles, Huberman, and Saldaña. The results show that OSIS plays a crucial role through three main aspects: (1) acting as a peer role model for discipline; (2) executing structured work programs encompassing religious, disciplinary, leadership, and social care dimensions; and (3) internalizing industrial work culture values. The main obstacles encountered include the dynamics of Field Work Practice (PKL) schedules and fluctuations in member participation, which are mitigated through flexible coordination and school management support. This study concludes that OSIS is effectively a strategic vehicle for student character development in vocational schools.

This study aims to analyze the concept of educational learning in KH. Hasyim Asy'ari's thought and examine its relevance to contemporary Islamic education. Employing a qualitative descriptive approach through library research, this study utilizes Adāb al-‘Ālim wa al-Muta‘allim as the primary source, supported by relevant scholarly literature. Data were analyzed using qualitative content analysis involving thematic classification, contextual interpretation, and conceptual synthesis. The findings reveal that KH. Hasyim Asy'ari's educational philosophy integrates theocentric and anthropocentric orientations, emphasizing the interconnected development of intellectual, moral, spiritual, and humanistic dimensions. Educational learning is characterized by teachers' moral exemplarity, students' ethical responsibilities, and reciprocal relationships grounded in four essential principles: tazkiyat al-nafs (spiritual purification), al-ikhlāṣ (sincerity), at-tarāḥum (mutual compassion and respect), and at-tawādud (affection). These principles establish an integrated framework that positions educational interactions as instruments of character formation and spiritual development rather than merely knowledge transmission. This study contributes a conceptual framework for strengthening ethical teacher–student relationships and promoting holistic Islamic educational practices. The findings highlight the continuing relevance of KH. Hasyim Asy'ari's educational thought in addressing contemporary challenges related to moral development and character education.

این پژوهش با هدف تحلیل مفهوم یادگیری آموزشی در اندیشه KH. Hasyim Asy'ari و بررسی میزان ارتباط آن با آموزش اسلامی معاصر انجام شده است. این مطالعه با بهره‌گیری از رویکرد توصیفی-کیفی و از طریق پژوهش کتابخانه‌ای، اثر Adāb al-‘Ālim wa al-Muta‘allim را به عنوان منبع اصلی و منابع علمی مرتبط را به عنوان پشتیبان مورد استفاده قرار داده است. داده‌ها با استفاده از تحلیل محتوای کیفی شامل طبقه‌بندی موضوعی، تفسیر زمینه‌ای و ترکیب مفهومی تحلیل شدند. یافته‌ها نشان می‌دهند که فلسفه آموزشی KH. Hasyim Asy'ari با ادغام جهت‌گیری‌های تئوسنتریک و آنتروپوسنتریک، بر توسعه درهم‌تنیده ابعاد عقلانی، اخلاقی، معنوی و انسان‌گرایانه تأکید دارد. یادگیری آموزشی با الگو بودن اخلاقی معلمان، مسئولیت‌های اخلاقی دانش‌آموزان و روابط متقابل مبتنی بر چهار اصل اساسی یعنی تزکیه‌النفس (پالایش معنوی)، الاخلاص (اخلاص)، التراحم (همدلی و احترام متقابل) و التوادد (محبت) مشخص می‌شود. این اصول چارچوبی یکپارچه ایجاد می‌کنند که تعاملات آموزشی را به عنوان ابزاری برای شکل‌دهی شخصیت و رشد معنوی، و نه صرفاً انتقال دانش، جایگاه می‌بخشد. این پژوهش چارچوب مفهومی برای تقویت روابط اخلاقی معلم و دانش‌آموز و ترویج رویکردهای جامع آموزش اسلامی ارائه می‌دهد. یافته‌ها بر تداوم اهمیت اندیشه آموزشی KH. Hasyim Asy'ari در مواجهه با چالش‌های معاصر مرتبط با رشد اخلاقی و تربیت شخصیتی تأکید می‌کنند.

Pancasila is often debated as either an ideology or a philosophical system of thought, while a gap between its values and everyday practice persists. This study aims to quantitatively synthesize the strength of the relationship between understanding and practicing Pancasila values and citizen behavior, such as tolerance and radical attitudes. It uses Koento Wibisono's dimensions of ideology (belief, myth, loyalty) and the three philosophical principles (ontology, epistemology, axiology) as its framework, with the way values are delivered treated as a moderator. The study was designed as a meta-analysis using a random-effects model and Fisher's z transformation. A search of the Garuda and Google Scholar databases for publications from 1996 to 2026 yielded twenty articles as an initial corpus. All were conceptual, normative, or qualitative, so effect sizes could not yet be pooled and the three hypotheses could not be tested statistically. A thematic synthesis shows that ideology and philosophy are understood as a unity, that Pancasila values are hierarchical, and that their practice remains suboptimal, while rote-based education leaves little lasting impression. The corpus only hints at a positive relationship between internalizing Pancasila and tolerance. This study contributes a coding scheme for future research and recommends strengthening programs that emphasize role modeling, character education, and value delivery suited to technological developments.

This study aims to find out the Character Education Values in the Kaba of Sutan Nasarudin at the Siti Nursiah Studio in Nagari Koto Tuo, Harau District, Lima Puluh Kota Regency. This is a qualitative descriptive study. The research data consists of dialogues and narratives containing character education values in the kaba of Sutan Nasarudin. The data sources are the manuscript of Kaba Sutan Nasarudin and interviews with the administrators of the Siti Nursiah Studio. Data collection was carried out through observation, interviews, and documentation, while data analysis techniques included data collection, data identification, data reduction, and drawing conclusions. Research shows that in Kaba Sutan Nasarudin there are five character education values, namely: (1) faith and piety reflected through praying, surrendering to Allah Swt., and practising religious teachings; (2) honesty shown through openness and telling the truth; (3) intelligence seen in the character's ability to make decisions and understand situations faced; (4) resilience evident through the spirit of venturing out, courage in facing challenges, and persistence in achieving goals; and (5) care reflected through attention and a sense of responsibility towards family and others. These values show that Kaba Sutan Nasarudin not only serves as entertainment but also as a means of character education and preservation of Minangkabau cultural values.

هدف این پژوهش شناسایی ارزش‌های آموزش شخصیت در کبای سلطان نصرالدین در استودیوی Siti Nursiah واقع در ناگری کُتو توئو، بخش هاراو، شهرستان لیما پولو کُتا است. این پژوهش به روش توصیفی-کیفی انجام شده است. داده‌های پژوهش شامل دیالوگ‌ها و روایت‌هایی است که حاوی ارزش‌های آموزش شخصیت در کبای سلطان نصرالدین می‌باشند. منابع داده شامل نسخه خطی کبای سلطان نصرالدین و مصاحبه با مدیران استودیوی Siti Nursiah است. گردآوری داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و مستندسازی انجام شده است و تکنیک‌های تحلیل داده شامل گردآوری داده، شناسایی داده، کاهش داده و نتیجه‌گیری می‌باشد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که در کبای سلطان نصرالدین پنج ارزش آموزش شخصیت وجود دارد: (1) ایمان و تقوا که از طریق دعا کردن، توکل به خداوند متعال و عمل به آموزه‌های دینی منعکس می‌شود؛ (2) صداقت که از طریق شفافیت و بیان حقیقت نشان داده می‌شود؛ (3) هوش که در توانایی شخصیت برای تصمیم‌گیری و درک موقعیت‌های پیش‌رو مشاهده می‌شود؛ (4) تاب‌آوری که از طریق روحیه ماجراجویی، شجاعت در مواجهه با چالش‌ها و پایداری در دستیابی به اهداف نمایان است؛ و (5) مراقبت که از طریق توجه و حس مسئولیت نسبت به خانواده و دیگران منعکس می‌شود. این ارزش‌ها نشان می‌دهند که کبای سلطان نصرالدین نه تنها به عنوان سرگرمی بلکه به عنوان ابزاری برای آموزش شخصیت و حفظ ارزش‌های فرهنگی میننگکاباو عمل می‌کند.

This study aims to describe the meaning of denotation, connotation, and myths built through visual and verbal elements in the film *Di Kampuang Raso Marantau* by Ibel Santano, using Roland Barthes' semiotic approach. The research uses a qualitative method with a content analysis approach. The object of the study consists of 14 scenes that contain visual and verbal signs. Data collection was done through observation, documentation, and data inventory, and then analyzed based on denotation, connotation, and myth meanings. The research shows that at the denotative level, the film represents family conflicts, social exclusion, and the violence experienced by the character Adam. At the connotative level, the film depicts the struggle to gain social recognition, character education within the family, and the process of maturing. At the myth level, the film represents Minangkabau cultural values, especially the tradition of going abroad for work, honor, independence, and parental authority. Thus, this film not only serves as a form of entertainment but also as a medium for conveying moral, social messages, and preserving Minangkabau culture.

هدف این پژوهش توصیف معنای دلالت، کنوتاسیون و اسطوره‌هایی است که از طریق عناصر بصری و کلامی در فیلم «دی کامپوانگ راسو مارانتائو» اثر Ibel Santano ساخته می‌شود، با استفاده از رویکرد نشانه‌شناسی رولان بارت. این پژوهش با روش کیفی و رویکرد تحلیل محتوا انجام شده است. جامعه پژوهش شامل ۱۴ صحنه است که دارای نشانه‌های بصری و کلامی می‌باشند. گردآوری داده‌ها از طریق مشاهده، مستندسازی و فهرست‌برداری داده‌ها صورت گرفته و سپس بر اساس معانی دلالت، کنوتاسیون و اسطوره تحلیل شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در سطح دلالت، فیلم به بازنمایی تعارضات خانوادگی، طرد اجتماعی و خشونتی که شخصیت آدام تجربه می‌کند، می‌پردازد. در سطح کنوتاسیون، فیلم مبارزه برای کسب پذیرش اجتماعی، تربیت شخصیتی در خانواده و فرایند بلوغ را به تصویر می‌کشد. در سطح اسطوره، فیلم ارزش‌های فرهنگی میننگکاباو، به‌ویژه سنت مهاجرت برای کار، شرافت، استقلال و اقتدار والدین را بازنمایی می‌کند. بنابراین، این فیلم نه تنها به عنوان شکلی از سرگرمی بلکه به عنوان رسانه‌ای برای انتقال پیام‌های اخلاقی و اجتماعی و حفظ فرهنگ میننگکاباو عمل می‌کند.

This community service program aims to strengthen teachers' capacity to integrate Islamic values ​​and noble character into vocational education at SMK Babussalam Teluk Pakedai. Research Gap: While Islamic-based character education has been widely discussed, community service programs that systematically integrate Islamic moral values ​​into skill-based vocational subjects and daily religious practices remain limited, particularly in general (non-religious) vocational schools. Novelty: This program develops an integrative model linking vocational competence with Islamic values—specifically ṣidiq (honesty), amānah (responsibility), ta‘āwun (cooperation), and itqan (professionalism)—supported by the teachers' religious backgrounds and the surrounding community environment. Methods: A participatory approach was employed through seminars, workshops, discussions, and implementation mentoring involving 20 teachers. Data were collected using a 20-item Likert scale questionnaire and analyzed using descriptive statistics, the Shapiro–Wilk normality test, and a paired-samples t-test. Results: The mean score increased from 60.95 to 86.80, representing a gain of 25.85 points; the data were normally distributed (p = 0.551), and the difference between the pre-test and post-test was highly significant (t = −20.36; p < 0.001). Significance: The program demonstrates that integrating Islamic values ​​into vocational instruction can enhance teachers' pedagogical competence, religious character, and professional ethics, while providing a replicable model for developing adaptive, professional, and morally grounded vocational education in the Society 5.0 era..

این برنامه خدمات اجتماعی با هدف تقویت توانمندی معلمان در ادغام ارزش‌های اسلامی و اخلاق نیکو در آموزش فنی‌وحرفه‌ای در دبیرستان فنی‌وحرفه‌ای Babussalam Teluk Pakedai اجرا می‌شود. شکاف پژوهشی: اگرچه آموزش مبتنی بر شخصیت اسلامی به طور گسترده مورد بحث قرار گرفته است، اما برنامه‌های خدمات اجتماعی که به طور نظام‌مند ارزش‌های اخلاقی اسلامی را در دروس مهارتی و حرفه‌ای و همچنین در اعمال دینی روزمره ادغام می‌کنند، به ویژه در مدارس فنی‌وحرفه‌ای عمومی (غیرمذهبی)، همچنان محدود هستند. نوآوری: این برنامه یک مدل تلفیقی توسعه می‌دهد که شایستگی‌های فنی‌وحرفه‌ای را با ارزش‌های اسلامی—به طور خاص صدق (راستگویی)، امانت (مسئولیت‌پذیری)، تعاون (همکاری) و اتقان (حرفه‌ای‌گری)—در پیوند با پیشینه دینی معلمان و محیط اجتماعی پیرامون آن‌ها، مرتبط می‌سازد. روش‌ها: رویکرد مشارکتی از طریق برگزاری سمینارها، کارگاه‌ها، بحث‌ها و راهنمایی در اجرای برنامه با مشارکت ۲۰ معلم به کار گرفته شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه ۲۰ ماده‌ای بر اساس مقیاس لیکرت گردآوری و با آمار توصیفی، آزمون نرمالیتی Shapiro–Wilk و آزمون t زوجی تحلیل شدند. نتایج: میانگین نمره از ۶۰٫۹۵ به ۸۶٫۸۰ افزایش یافت که نشان‌دهنده افزایش ۲۵٫۸۵ واحدی است؛ داده‌ها توزیع نرمال داشتند (p = ۰٫۵۵۱) و تفاوت بین پیش‌آزمون و پس‌آزمون بسیار معنادار بود (t = −۲۰٫۳۶؛ p < ۰٫۰۰۱). اهمیت: این برنامه نشان می‌دهد که ادغام ارزش‌های اسلامی در آموزش فنی‌وحرفه‌ای می‌تواند شایستگی آموزشی، منش دینی و اخلاق حرفه‌ای معلمان را ارتقا دهد و در عین حال مدلی قابل تکرار برای توسعه آموزش فنی‌وحرفه‌ای سازگار، حرفه‌ای و مبتنی بر اخلاق در عصر جامعه ۵٫۰ ارائه کند.

Digital transformation has increased children's access to information and learning while exposing them to misinformation, privacy violations, inappropriate content, and cyberbullying. These challenges underscore the need for digital literacy education integrating technological competencies with Islamic ethical values. This community engagement program aims to strengthen students' digital literacy and online safety awareness through the Gerakan Anak Cerdas Digital (Smart Digital Children Movement) at SDN 02 Padangjaya. Employing a participatory educational approach, the program delivers a 60-minute training session integrating digital safety principles with Islamic values, including tabayyun (information verification), amanah (trustworthiness), adab (ethical communication), and ukhuwah (solidarity). Learning activities comprise interactive instruction, contextual discussions, question-and-answer sessions, and educational quizzes. Evaluation involves comprehension assessments and observations of student participation. The program is expected to enhance students' understanding of digital risks, responsible internet use, personal data protection, and ethical online interactions. Conceptually, this initiative introduces an integrative framework connecting digital literacy with Islamic character education in primary schools. Practically, it offers a contextual model for promoting safe and responsible digital behavior through collaborative engagement among schools, families, and communities, contributing to the development of ethically grounded digital citizenship among young learners.

تحول دیجیتال، دسترسی کودکان به اطلاعات و یادگیری را افزایش داده است، در حالی که آن‌ها را در معرض اطلاعات نادرست، نقض حریم خصوصی، محتوای نامناسب و زورگویی سایبری قرار می‌دهد. این چالش‌ها، ضرورت آموزش سواد دیجیتال را که شایستگی‌های فناورانه را با ارزش‌های اخلاقی اسلامی تلفیق می‌کند، برجسته می‌سازد. این برنامه مشارکتی با هدف تقویت سواد دیجیتال و آگاهی از ایمنی آنلاین دانش‌آموزان از طریق جنبش «کودکان هوشمند دیجیتال» (Gerakan Anak Cerdas Digital) در دبستان SDN 02 Padangjaya اجرا می‌شود. با بهره‌گیری از رویکرد آموزشی مشارکتی، این برنامه یک جلسه آموزشی ۶۰ دقیقه‌ای را ارائه می‌دهد که اصول ایمنی دیجیتال را با ارزش‌های اسلامی از جمله «تبیین» (راستی‌آزمایی اطلاعات)، «امانت‌داری»، «ادب» (ارتباط اخلاقی) و «اخوت» (همبستگی) ادغام می‌کند. فعالیت‌های یادگیری شامل آموزش تعاملی، بحث‌های زمینه‌ای، جلسات پرسش و پاسخ و آزمون‌های آموزشی است. ارزیابی از طریق سنجش میزان درک و مشاهده مشارکت دانش‌آموزان انجام می‌شود. انتظار می‌رود این برنامه موجب ارتقای درک دانش‌آموزان از خطرات دیجیتال، استفاده مسئولانه از اینترنت، حفاظت از داده‌های شخصی و تعاملات اخلاقی آنلاین شود. از منظر مفهومی، این ابتکار یک چارچوب تلفیقی را معرفی می‌کند که سواد دیجیتال را با تربیت شخصیتی اسلامی در مدارس ابتدایی پیوند می‌دهد. از منظر عملی، این برنامه یک الگوی زمینه‌محور برای ترویج رفتار دیجیتال ایمن و مسئولانه از طریق مشارکت مدارس، خانواده‌ها و جوامع ارائه می‌دهد و به توسعه شهروندی دیجیتال مبتنی بر اخلاق در میان یادگیرندگان جوان کمک می‌کند.

Critical thinking skills are one of the key competencies in the study of Islamic Religious Education and Character Education; however, in practice, students’ abilities to analyze, evaluate, solve problems, and draw conclusions are still not optimal. This study aims to determine the improvement in students’ critical thinking skills through the Time Token and Take and Give learning models and to identify the differences between these two models in the teaching of Islamic Religious Education and Character Education. This study employed a quantitative approach using a quasi-experimental method and a nonequivalent control group design. The sample consisted of 64 eighth-grade students at SMPN 2 Lubuk Alung, divided into two experimental classes. Data were collected through tests, observations, and documentation and analyzed using the Paired Sample t-Test, Independent Sample t-Test, and N-Gain. The results showed that critical thinking skills increased significantly in both the Time Token and Take and Give classes, with a significance value of 0.000 < 0.05. The N-Gain values were 0.5128 and 0.4636, respectively, which fall into the moderate category. The results of the Independent-Sample t-test showed a significance value of 0.425 > 0.05, indicating that there was no significant difference between the two models. Thus, both the Time Token and Take and Give models are equally effective in improving students’ critical thinking skills.

مهارت‌های تفکر انتقادی یکی از شایستگی‌های کلیدی در مطالعه آموزش دینی اسلامی و آموزش شخصیت به‌شمار می‌رود؛ با این‌حال، در عمل، توانایی دانش‌آموزان در تحلیل، ارزیابی، حل مسئله و نتیجه‌گیری هنوز به‌صورت بهینه توسعه نیافته است. هدف این پژوهش تعیین میزان بهبود مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان از طریق مدل‌های یادگیری Time Token و Take and Give و شناسایی تفاوت‌های میان این دو مدل در تدریس آموزش دینی اسلامی و آموزش شخصیت است. این پژوهش با رویکرد کمی و با استفاده از روش شبه‌آزمایشی و طرح گروه کنترل نابرابر انجام شده است. نمونه پژوهش شامل ۶۴ دانش‌آموز پایه هشتم دبیرستان دولتی شماره ۲ لوبوک آلونگ بود که به دو کلاس آزمایشی تقسیم شدند. داده‌ها از طریق آزمون، مشاهده و مستندسازی گردآوری و با استفاده از آزمون t زوجی، آزمون t مستقل و N-Gain تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مهارت‌های تفکر انتقادی در هر دو کلاس Time Token و Take and Give به‌طور معناداری افزایش یافته است (مقدار معناداری ۰.۰۰۰ < ۰.۰۵). مقادیر N-Gain به‌ترتیب ۰.۵۱۲۸ و ۰.۴۶۳۶ بود که در دسته متوسط قرار می‌گیرد. نتایج آزمون t مستقل مقدار معناداری ۰.۴۲۵ > ۰.۰۵ را نشان داد که بیانگر عدم تفاوت معنادار میان دو مدل است. بنابراین، هر دو مدل Time Token و Take and Give به‌طور یکسان در بهبود مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان مؤثر هستند.

Character education is a fundamental aspect of early childhood development because it shapes children's personality, behavior, and moral values from an early age. In Islamic education, character formation is directed toward developing noble character (akhlaq al-karimah) based on the teachings of the Qur’an and Sunnah. This study aims to analyze the strategies of Islamic value internalization employed in Quranic Learning Centers (Rumah Qur’an) and their contribution to early childhood character development. This research employed a qualitative approach using a library research method. Data were collected from books, scientific journals, research articles, and other relevant academic sources published within the last eight years. The collected data were analyzed using content analysis to identify patterns and strategies related to the internalization of Islamic values in early childhood education. The findings indicate that the internalization of Islamic values in Quranic Learning Centers is implemented through several key strategies, including exemplary behavior (uswah hasanah), habituation of Islamic practices, storytelling and moral advice, the establishment of a religious learning environment, and collaboration between educational institutions and parents. These strategies effectively foster religious character, discipline, responsibility, politeness, empathy, and independence among children. The study concludes that Quranic Learning Centers play a significant role in strengthening Islamic character education and can serve as an effective alternative for character development amid contemporary moral and technological challenges.

آموزش شخصیت یکی از جنبه‌های اساسی رشد کودکی است، زیرا شخصیت، رفتار و ارزش‌های اخلاقی کودکان را از سنین پایین شکل می‌دهد. در آموزش اسلامی، شکل‌گیری شخصیت بر پایه توسعه اخلاق نیکو (اخلاق‌الکریمَه) و بر اساس آموزه‌های قرآن و سنت هدایت می‌شود. هدف این پژوهش، تحلیل راهبردهای درونی‌سازی ارزش‌های اسلامی در مراکز آموزش قرآنی (خانه قرآن) و نقش آن‌ها در پرورش شخصیت کودکان است. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش پژوهش کتابخانه‌ای انجام شده است. داده‌ها از کتاب‌ها، مجلات علمی، مقالات پژوهشی و سایر منابع علمی مرتبط که در هشت سال اخیر منتشر شده‌اند، گردآوری گردید. داده‌های گردآوری‌شده با استفاده از تحلیل محتوا به منظور شناسایی الگوها و راهبردهای مرتبط با درونی‌سازی ارزش‌های اسلامی در آموزش کودکان تحلیل شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد که درونی‌سازی ارزش‌های اسلامی در مراکز آموزش قرآنی از طریق چند راهبرد کلیدی از جمله رفتار الگویی (اسوه حسنه)، عادت‌دهی به اعمال اسلامی، قصه‌گویی و اندرز اخلاقی، ایجاد محیط یادگیری دینی و همکاری میان نهادهای آموزشی و والدین اجرا می‌شود. این راهبردها به طور مؤثری موجب پرورش شخصیت دینی، انضباط، مسئولیت‌پذیری، ادب، همدلی و استقلال در کودکان می‌گردد. نتیجه پژوهش حاکی از آن است که مراکز آموزش قرآنی نقش مهمی در تقویت آموزش شخصیت اسلامی ایفا می‌کنند و می‌توانند به عنوان جایگزینی مؤثر برای پرورش شخصیت در مواجهه با چالش‌های اخلاقی و فناوری معاصر مورد استفاده قرار گیرند.

Islamic education views learners as individuals endowed with innate human nature (fitrah) that should be developed holistically through educational processes integrating intellectual, emotional, moral, social, and spiritual dimensions. Within the context of the Malay Coastal community, local cultural values rooted in Islamic teachings constitute an important social capital for strengthening students' character and spirituality. This article aims to analyze the concepts of fitrah, character, and spirituality from the perspective of Islamic educational psychology based on Malay Coastal culture. This study employs a library research method using a conceptual approach through an extensive review of the Qur'an, Hadith, Islamic educational psychology literature, and relevant scholarly publications. The findings indicate that fitrah serves as the fundamental human potential that underlies the development of character and spirituality. Malay Coastal cultural values including religiosity, mutual cooperation, deliberation, courtesy, respect for parents, and social responsibility strongly support the reinforcement of Islamic character education. The integration of the concept of fitrah with local cultural values produces a contextual, humanistic, and value-oriented educational framework that contributes to the realization of insan kamil (the complete human being). Consequently, Islamic educational psychology grounded in Malay Coastal culture represents a strategic educational approach for strengthening students' character and spirituality amid the challenges posed by globalization and technological advancement. Abstrak Pendidikan Islam memandang peserta didik sebagai individu yang memiliki potensi fitrah yang harus dikembangkan secara utuh melalui proses pendidikan yang memperhatikan dimensi intelektual, emosional, moral, sosial, dan spiritual. Dalam konteks masyarakat Melayu Pesisir, nilai-nilai budaya lokal yang berlandaskan ajaran Islam menjadi modal sosial yang penting dalam membentuk karakter dan spiritualitas peserta didik. Artikel ini bertujuan menganalisis konsep fitrah, karakter, dan spiritualitas peserta didik dalam perspektif psikologi pendidikan Islam berbasis budaya Melayu Pesisir. Penelitian menggunakan metode library research dengan pendekatan konseptual melalui kajian terhadap Al-Qur'an, Hadis, literatur psikologi pendidikan Islam, serta berbagai hasil penelitian ilmiah yang relevan. Hasil kajian menunjukkan bahwa fitrah merupakan potensi dasar manusia yang menjadi landasan perkembangan karakter dan spiritualitas. Nilai-nilai budaya Melayu Pesisir seperti religiusitas, gotong royong, musyawarah, sopan santun, penghormatan kepada orang tua, dan kepedulian sosial memiliki relevansi yang kuat dalam penguatan pendidikan karakter Islami. Integrasi konsep fitrah dengan nilai budaya lokal menghasilkan model pendidikan yang lebih kontekstual, humanistik, dan berorientasi pada pembentukan insan kamil. Oleh karena itu, psikologi pendidikan Islam berbasis budaya Melayu Pesisir menjadi pendekatan strategis dalam memperkuat karakter peserta didik di tengah tantangan globalisasi dan perkembangan teknologi.

آموزش اسلامی، دانش‌آموزان را به عنوان افرادی با فطرت انسانی ذاتی می‌نگرد که باید این فطرت به صورت جامع از طریق فرایندهای آموزشی که ابعاد عقلانی، هیجانی، اخلاقی، اجتماعی و معنوی را دربرمی‌گیرد، پرورش یابد. در بستر جامعه ملایو ساحلی، ارزش‌های فرهنگی محلی که ریشه در تعالیم اسلامی دارند، سرمایه اجتماعی مهمی برای تقویت شخصیت و معنویت دانش‌آموزان محسوب می‌شوند. هدف این مقاله تحلیل مفاهیم فطرت، شخصیت و معنویت از منظر روان‌شناسی تربیتی اسلامی مبتنی بر فرهنگ ملایو ساحلی است. این پژوهش با روش کتابخانه‌ای و رویکرد مفهومی از طریق بررسی گسترده قرآن، حدیث، ادبیات روان‌شناسی تربیتی اسلامی و انتشارات علمی مرتبط انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که فطرت به عنوان ظرفیت بنیادین انسانی، زیرساخت توسعه شخصیت و معنویت است. ارزش‌های فرهنگی ملایو ساحلی از جمله دینداری، همکاری جمعی، مشورت، ادب، احترام به والدین و مسئولیت‌پذیری اجتماعی، نقش مهمی در تقویت آموزش شخصیت اسلامی دارند. ادغام مفهوم فطرت با ارزش‌های فرهنگی محلی، چارچوب آموزشی زمینه‌مند، انسان‌محور و ارزش‌مداری را پدید می‌آورد که به تحقق انسان کامل (انسان کامل) کمک می‌کند. بنابراین، روان‌شناسی تربیتی اسلامی مبتنی بر فرهنگ ملایو ساحلی، رویکردی راهبردی برای تقویت شخصیت و معنویت دانش‌آموزان در مواجهه با چالش‌های جهانی‌شدن و پیشرفت فناوری به شمار می‌رود.

This study aims to analyze the personality competence of Islamic Religious Education (PAI) teachers in fostering students’ noble character at State Junior High School 1 Tebo. The study employed a qualitative descriptive approach. Data were collected through observation, interviews, and documentation involving the principal, PAI teachers, students, and relevant school documents. Data analysis was conducted through data reduction, data presentation, and conclusion drawing, while data validity was strengthened through source and technique triangulation. The findings indicate that the moral character of students at State Junior High School 1 Tebo is generally good and reflects religious values and norms. Nevertheless, several students still demonstrate behaviors that require further guidance, such as skipping classes, leaving lessons, speaking impolitely, arriving late, and not participating in school ceremonies. The personality competence of PAI teachers is generally well implemented, as demonstrated by faith and piety, noble character, wisdom, openness, authority, and the ability to provide positive influence and become role models for students. Character development is supported by positive school habits, students’ internal awareness, cooperation among school members, character-oriented curriculum, professional teachers, and adequate facilities. The inhibiting factors include differences in students’ backgrounds, family conditions, limited parental attention, peer and community environments, external information influences, and individual student conditions. The school addresses these challenges through guidance, habituation, supervision, discussion, and religious activities.

این پژوهش با هدف تحلیل شایستگی شخصیتی معلمان آموزش دینی اسلامی (PAI) در پرورش اخلاق کریمه دانش‌آموزان در دبیرستان دولتی شماره ۱ تبو انجام شده است. این مطالعه با رویکرد توصیفی کیفی صورت گرفته است. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و اسناد، با مشارکت مدیر مدرسه، معلمان PAI، دانش‌آموزان و اسناد مرتبط مدرسه گردآوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها از طریق کاهش داده، ارائه داده و نتیجه‌گیری انجام شده و روایی داده‌ها با استفاده از مثلث‌سازی منبع و روش تقویت گردیده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که اخلاق دانش‌آموزان در دبیرستان دولتی شماره ۱ تبو عموماً خوب بوده و بازتاب‌دهنده ارزش‌ها و هنجارهای دینی است. با این حال، برخی دانش‌آموزان رفتارهایی از خود نشان می‌دهند که نیازمند راهنمایی بیشتر است، مانند غیبت از کلاس، ترک درس، صحبت بی‌ادبانه، دیر رسیدن و شرکت نکردن در مراسم مدرسه. شایستگی شخصیتی معلمان PAI عموماً به خوبی اجرا می‌شود و با ایمان و تقوا، اخلاق نیکو، خردمندی، گشودگی، اقتدار و توانایی تأثیرگذاری مثبت و الگو بودن برای دانش‌آموزان نمود می‌یابد. پرورش اخلاق با عادات مثبت مدرسه، آگاهی درونی دانش‌آموزان، همکاری اعضای مدرسه، برنامه درسی مبتنی بر شخصیت، معلمان حرفه‌ای و امکانات کافی حمایت می‌شود. عوامل بازدارنده شامل تفاوت‌های زمینه‌ای دانش‌آموزان، شرایط خانوادگی، توجه محدود والدین، محیط همسالان و جامعه، تأثیر اطلاعات بیرونی و شرایط فردی دانش‌آموزان است. مدرسه این چالش‌ها را از طریق راهنمایی، عادت‌دهی، نظارت، بحث و فعالیت‌های دینی مدیریت می‌کند.

This study aims to describe the implementation of gratitude habituation (pembiasaan bersyukur) in early childhood at TK Negeri 2 Pagar Alam, identify supporting and inhibiting factors, and analyze the implications for children's religious and moral development. A qualitative case study approach was employed, with data collected through participant observation, semi-structured interviews with teachers and the school principal, and documentation analysis. Data were analyzed using the Miles and Huberman interactive model, complemented by triangulation to ensure validity. The findings reveal that gratitude habituation is implemented through three main pathways: (1) structured daily routines including morning prayers (doa pagi), the recitation of Asmaul Husna, and thanksgiving expressions (Alhamdulillah) before and after activities; (2) teacher role modeling through spontaneous expressions of gratitude and verbal reinforcement; and (3) contextual integration through storytelling, singing, and sharing activities (berbagi). The habituation process follows a gradual pattern of recognition (mengenal), repetition (mengulang), internalization (menghayati), and spontaneous expression. Supporting factors include consistent teacher commitment, a supportive school culture, and parental collaboration. Inhibiting factors encompass children's developmental variability, limited media resources, and inconsistent home reinforcement. This study contributes to the literature on Islamic character education in early childhood and offers practical implications for kindergarten practitioners in Muslim-majority contexts.

هدف این پژوهش توصیف اجرای عادت‌دهی به شکرگزاری در اوایل کودکی در دبستان دولتی شماره ۲ پاگار آلام، شناسایی عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده، و تحلیل پیامدهای آن برای رشد دینی و اخلاقی کودکان است. این پژوهش با رویکرد کیفی مطالعه موردی انجام شده است و داده‌ها از طریق مشاهده مشارکتی، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با معلمان و مدیر مدرسه، و تحلیل اسناد گردآوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل تعاملی مایلز و هابرمن و تکمیل آن با مثلث‌سازی به منظور اطمینان از روایی صورت گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که عادت‌دهی به شکرگزاری از طریق سه مسیر اصلی اجرا می‌شود: (۱) روال‌های ساختاریافته روزانه شامل دعای صبح، قرائت اسماالحسنی و بیان عبارات شکرگزاری (الحمدلله) پیش و پس از فعالیت‌ها؛ (۲) الگوپذیری از معلم از طریق ابرازهای خودجوش شکرگزاری و تقویت کلامی؛ و (۳) ادغام زمینه‌ای از طریق قصه‌گویی، آوازخوانی و فعالیت‌های اشتراکی (بر‌بگی). فرایند عادت‌دهی به صورت تدریجی شامل شناخت، تکرار، درون‌سازی و ابراز خودجوش دنبال می‌شود. عوامل تسهیل‌کننده شامل تعهد مستمر معلمان، فرهنگ حمایتی مدرسه و همکاری والدین است. عوامل بازدارنده شامل تفاوت‌های رشدی کودکان، محدودیت منابع رسانه‌ای و عدم تقویت منسجم در خانه می‌باشد. این پژوهش به ادبیات آموزش شخصیت اسلامی در اوایل کودکی افزوده و پیامدهای عملی برای مربیان مهدکودک در زمینه‌های با اکثریت مسلمان ارائه می‌دهد.

Honesty and responsibility are fundamental character values that shape individual quality and the moral standing of a nation. Cheating, plagiarism, and neglect of obligations remain common in educational settings. Islamic Religious Education holds a strategic role in instilling these values because they are grounded in the Qur'an and Hadith. This study aims to describe the concepts of honesty and responsibility in Islam, the stages of value internalization, strategies of internalization through Islamic Religious Education, and their supporting and inhibiting factors. Using a qualitative library research method with content analysis, the study finds that internalization proceeds through value transformation, value transaction, and trans-internalization. These stages can be strengthened through role modelling, habituation, advice, supervision, and reinforcement, together with integration of values into learning and school culture. Success depends on synergy among teachers, family, and environment, while obstacles include a lack of role models, the influence of social media, and an overly cognitive emphasis in teaching.

صداقت و مسئولیت‌پذیری از ارزش‌های بنیادی شخصیتی هستند که کیفیت فرد و جایگاه اخلاقی یک ملت را شکل می‌دهند. تقلب، سرقت علمی و بی‌توجهی به وظایف همچنان در محیط‌های آموزشی رایج است. آموزش دینی اسلام نقش راهبردی در نهادینه‌سازی این ارزش‌ها دارد، چرا که این ارزش‌ها بر مبنای قرآن و حدیث استوار هستند. هدف این پژوهش، توصیف مفاهیم صداقت و مسئولیت‌پذیری در اسلام، مراحل درونی‌سازی ارزش‌ها، راهبردهای درونی‌سازی از طریق آموزش دینی اسلام و عوامل تقویت‌کننده و بازدارنده آن‌ها است. این مطالعه با روش کیفی و پژوهش کتابخانه‌ای و تحلیل محتوا انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که درونی‌سازی از طریق سه مرحله تحول ارزش، دادوستد ارزش و فرادرونی‌سازی صورت می‌گیرد. این مراحل می‌تواند با الگوپذیری، عادت‌دهی، اندرز، نظارت و تقویت، همراه با ادغام ارزش‌ها در فرایند یادگیری و فرهنگ مدرسه، تقویت شود. موفقیت این فرایند به هم‌افزایی میان معلمان، خانواده و محیط بستگی دارد و موانع آن شامل کمبود الگوهای مناسب، تأثیر رسانه‌های اجتماعی و تأکید بیش از حد بر جنبه‌های شناختی آموزش است.

Developing adolescents’ soft skills is a strategic agenda aligned with SDG 4 and SDG 16, yet education in urban areas still emphasizes cognitive achievement and rarely internalizes collaborative character education systematically. This study examines the relationship between digital choir training methods and adolescents’ soft skills, with collaborative character education as a mediating variable. An explanatory quantitative approach was used, with a structured questionnaire completed by 78 adolescents in digital choir training in urban Indonesia, selected through purposive sampling. Data were analyzed using partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM) with 5,000-sample bootstrapping. Digital choir training methods had a positive effect on collaborative character education (β = 0.289; p = 0.049), which in turn had a strong positive effect on soft skills (β = 0.536; p < 0.001). The direct effect of digital methods on soft skills (β = 0.164; p = 0.260) and the indirect effect (β = 0.155; p = 0.079) were not significant at the 5% level, although the total effect was significant (β = 0.319; p = 0.018); mediation is therefore not conclusively established. Soft skills formation appears to depend mainly on the internalization of collaborative character values rather than on the digital method alone.

توسعه مهارت‌های نرم نوجوانان یک دستور کار راهبردی همسو با اهداف توسعه پایدار ۴ و ۱۶ است، اما آموزش در مناطق شهری همچنان بر دستاوردهای شناختی تأکید دارد و به ندرت آموزش شخصیت مشارکتی را به‌صورت نظام‌مند درونی می‌کند. این پژوهش رابطه بین روش‌های دیجیتال آموزش هم‌سرایی و مهارت‌های نرم نوجوانان را با متغیر میانجی آموزش شخصیت مشارکتی بررسی می‌کند. رویکرد کمی تبیینی به‌کار گرفته شد و پرسشنامه‌ای ساختاریافته توسط ۷۸ نوجوان شرکت‌کننده در آموزش دیجیتال هم‌سرایی در مناطق شهری اندونزی که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده بودند، تکمیل شد. داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) با بوت‌استرپ ۵٬۰۰۰ نمونه تحلیل گردید. روش‌های دیجیتال آموزش هم‌سرایی تأثیر مثبتی بر آموزش شخصیت مشارکتی داشتند (β = ۰٫۲۸۹؛ p = ۰٫۰۴۹) که به نوبه خود تأثیر مثبت قوی بر مهارت‌های نرم داشت (β = ۰٫۵۳۶؛ p < ۰٫۰۰۱). اثر مستقیم روش‌های دیجیتال بر مهارت‌های نرم (β = ۰٫۱۶۴؛ p = ۰٫۲۶۰) و اثر غیرمستقیم (β = ۰٫۱۵۵؛ p = ۰٫۰۷۹) در سطح ۵٪ معنادار نبود، هرچند اثر کل معنادار بود (β = ۰٫۳۱۹؛ p = ۰٫۰۱۸)؛ بنابراین، میانجی‌گری به طور قطعی اثبات نمی‌شود. به نظر می‌رسد شکل‌گیری مهارت‌های نرم عمدتاً به درونی‌سازی ارزش‌های شخصیت مشارکتی وابسته است تا صرفاً به روش دیجیتال.

This study discusses the character development of students at MTs Negeri 2 Medan through the Living Qur'an approach by making QS. Luqman verses 12–19 as the basis for character education values. This study is motivated by the importance of strengthening students' characters amidst technological developments, social changes, and various moral challenges faced by adolescents. QS. Luqman verses 12–19 contain comprehensive educational principles, ranging from gratitude, monotheism, respect for parents, awareness of Allah's supervision, implementation of worship, amar ma'ruf nahi munkar , patience, humility, to communication ethics. This study uses a qualitative approach with the Living Qur'an method . Data were obtained through observation, interviews, and documentation of religious practices and character development of students at MTs Negeri 2 Medan. Data analysis was carried out through the stages of data reduction, data presentation, and drawing conclusions. The results of the study indicate that the values of QS. Luqman verses 12–19 can be contextualized in the formation of student character through the habit of worship, teacher role models, respect for parents and educators, fostering discipline, social awareness, patience, humility, and the habit of speaking politely. Thus, Living Qur'an not only positions the Qur'an as a text to be read and understood, but as a source of values that are brought to life in students' daily behavior.

این پژوهش به بررسی توسعه شخصیت دانش‌آموزان مدرسه MTs Negeri 2 مدان از طریق رویکرد قرآن زیسته با محوریت آیات ۱۲ تا ۱۹ سوره لقمان به عنوان مبنای ارزش‌های تربیت شخصیتی می‌پردازد. انگیزه این پژوهش، اهمیت تقویت شخصیت دانش‌آموزان در میان تحولات فناوری، تغییرات اجتماعی و چالش‌های اخلاقی متعدد پیش‌روی نوجوانان است. آیات ۱۲ تا ۱۹ سوره لقمان اصول تربیتی جامعی را دربرمی‌گیرد؛ از شکرگزاری، توحید، احترام به والدین، آگاهی از نظارت الهی، اجرای عبادت، امر به معروف و نهی از منکر، صبر، فروتنی تا اخلاق ارتباطی. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش قرآن زیسته انجام شده است. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و مستندسازی فعالیت‌های دینی و توسعه شخصیت دانش‌آموزان مدرسه MTs Negeri 2 مدان گردآوری شد. تحلیل داده‌ها در مراحل کاهش داده، ارائه داده و نتیجه‌گیری صورت گرفت. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که ارزش‌های آیات ۱۲ تا ۱۹ سوره لقمان را می‌توان در شکل‌گیری شخصیت دانش‌آموزان از طریق عادت به عبادت، الگوگیری از معلمان، احترام به والدین و مربیان، تقویت انضباط، آگاهی اجتماعی، صبر، فروتنی و عادت به سخن گفتن مؤدبانه، بومی‌سازی کرد. بنابراین، قرآن زیسته نه تنها قرآن را به عنوان متنی برای قرائت و فهم قرار می‌دهد، بلکه آن را به عنوان منبعی از ارزش‌ها که در رفتار روزمره دانش‌آموزان جاری می‌شود، معرفی می‌کند.

This study analyzes the implementation of the Nisaiyah Program at Pondok Pesantren An-Nur Darunnajah 8 Cidokom, Indonesia, a character education initiative specifically designed for female students (santri). It aims to evaluate the enabling factors, barriers, and overall effectiveness of the program in achieving its holistic character education objectives. Employing a qualitative case study design, data were collected through in-depth interviews, participatory observation, and document analysis. Thematic analysis was applied, with data validity ensured via source triangulation. The findings reveal that while the Nisaiyah Program is underpinned by a sound conceptual design and strong leadership commitment, its effectiveness is significantly constrained by systemic challenges. Key impediments include inconsistent curriculum delivery, inadequate physical resources, a lack of a structured mentoring system, and managerial inefficiencies such as a saturated schedule and diffuse management ownership. Analysis through the lenses of the Consolidated Framework for Implementation Research (CFIR) and Total Quality Management (TQM) principles demonstrates how the interplay of barriers within the inner setting and implementation process curtails the program's potential. The study concludes that the success of educational innovations within Islamic boarding schools necessitates a synergistic alignment of vision, robust operational systems, and dedicated resource allocation. The implications call for systemic improvements in curriculum fidelity, mentoring frameworks, and infrastructure. Future research should pursue longitudinal studies on the program's long-term impact, comparative case studies across pesantren, and investigations into strategies for cultivating positive peer cultures that reinforce program objectives

این مطالعه به تحلیل اجرای برنامه نسائیه در پوندک پسنترن ان‌نور دارالنجاح ۸ سیدوکوم، اندونزی، که یک ابتکار آموزش شخصیت به طور خاص برای دانش‌آموزان دختر (سانتری) است، می‌پردازد. هدف این پژوهش ارزیابی عوامل تسهیل‌کننده، موانع و اثربخشی کلی برنامه در دستیابی به اهداف جامع آموزش شخصیت می‌باشد. با بهره‌گیری از طرح مطالعه موردی کیفی، داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق، مشاهده مشارکتی و تحلیل اسناد گردآوری شدند. تحلیل تماتیک به کار گرفته شد و روایی داده‌ها از طریق مثلث‌سازی منابع تضمین گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که اگرچه برنامه نسائیه بر پایه طراحی مفهومی قوی و تعهد رهبری مستحکم استوار است، اثربخشی آن به طور قابل توجهی توسط چالش‌های نظام‌مند محدود می‌شود. موانع کلیدی شامل اجرای نامنسجم برنامه درسی، منابع فیزیکی ناکافی، فقدان نظام منتورینگ ساختارمند و ناکارآمدی‌های مدیریتی نظیر برنامه زمانی اشباع و مالکیت پراکنده مدیریت می‌باشد. تحلیل از منظر چارچوب تلفیقی پژوهش اجرای مداخله (CFIR) و اصول مدیریت کیفیت جامع (TQM) نشان می‌دهد که تعامل موانع در محیط داخلی و فرایند اجرا، ظرفیت بالقوه برنامه را محدود می‌سازد. این مطالعه نتیجه می‌گیرد که موفقیت نوآوری‌های آموزشی در مدارس شبانه‌روزی اسلامی مستلزم هم‌راستایی هم‌افزا میان چشم‌انداز، نظام‌های عملیاتی قوی و تخصیص منابع متعهدانه است. پیامدهای پژوهش بر لزوم بهبود نظام‌مند در وفاداری به برنامه درسی، چارچوب‌های منتورینگ و زیرساخت‌ها تأکید دارد. پژوهش‌های آتی باید به مطالعات طولی درباره تأثیر بلندمدت برنامه، مطالعات موردی مقایسه‌ای در میان پسنترن‌ها و بررسی راهبردهای پرورش فرهنگ همسالان مثبت که اهداف برنامه را تقویت می‌کند، بپردازند.

Contemporary Islamic education faces the challenge of a dichotomy between classical scholarly traditions (naqliyah) and modern science (aqliyah). This study aims to analyse curriculum management at Pesantren Raudhatut Tholabah Setail, which uniquely integrates the study of classical Islamic texts (kitab kuning) by Imam al-Ghazali, formal education, and students' economic self-reliance practices. The research employs a qualitative approach with a case study design to understand curriculum management at Pesantren Raudhatut Tholabah Setail, particularly the integration of Islamic epistemology (Bayani, Burhani, Amali) with formal education and students' economic activities. Data were collected through participatory observation, documentation, and semi-structured interviews with the caregivers (pengasuh), teachers, and students. The data were analysed thematically to identify patterns, themes, and categories, with validity maintained through source triangulation and member checking. This method enables an in-depth understanding of holistic educational practices that unify theory, practice, and moral values. The study shows that curriculum management at Pesantren Raudhatut Tholabah Setail successfully integrates the three dimensions of Islamic epistemology-Bayani (classical texts), Burhani (reason), and Amali (practice)-within a holistic educational system. Students' economic activities, such as selling getuk, function as a phronesis laboratory for transforming theoretical knowledge into real-life experience, fostering independence, discipline, and moral values. The integration of formal education and classical scholarly traditions enables balanced academic and spiritual development. The roles of teachers and caregivers as facilitators and adaptive leaders are crucial in ensuring the harmonisation of all curriculum components. This model produces graduates who are intellectually capable, spiritually mature, and equipped with adaptive life skills, making education relevant, holistic, and character-oriented

آموزش اسلامی معاصر با چالش دوگانگی میان سنت‌های علمی کلاسیک (نقلیه) و علوم مدرن (عقلیه) مواجه است. این پژوهش با هدف تحلیل مدیریت برنامه درسی در مدرسه علمیه رَوضَةُ‌الطُّلَبة ستایل انجام شده است؛ مدرسه‌ای که به‌طور منحصربه‌فرد به ادغام مطالعه متون کلاسیک اسلامی (کتب زرد) امام الغزالی، آموزش رسمی و تمرین‌های خوداتکایی اقتصادی دانش‌آموزان می‌پردازد. این پژوهش با رویکرد کیفی و با طراحی مطالعه موردی به بررسی مدیریت برنامه درسی در مدرسه علمیه رَوضَةُ‌الطُّلَبة ستایل، به‌ویژه ادغام معرفت‌شناسی اسلامی (بیانی، برهانی، عملی) با آموزش رسمی و فعالیت‌های اقتصادی دانش‌آموزان می‌پردازد. داده‌ها از طریق مشاهده مشارکتی، اسناد و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با مربیان (پنگاسو)، معلمان و دانش‌آموزان گردآوری شده‌اند. داده‌ها به‌صورت تماتیک برای شناسایی الگوها، مضامین و مقوله‌ها تحلیل شدند و روایی از طریق مثلث‌سازی منابع و بازبینی اعضا حفظ گردید. این روش امکان درک عمیق از شیوه‌های آموزشی کل‌نگر که نظریه، عمل و ارزش‌های اخلاقی را یکپارچه می‌کند، فراهم می‌آورد. یافته‌ها نشان می‌دهد مدیریت برنامه درسی در مدرسه علمیه رَوضَةُ‌الطُّلَبة ستایل موفق به ادغام سه بُعد معرفت‌شناسی اسلامی—بیانی (متون کلاسیک)، برهانی (عقل)، و عملی (عمل)—در یک نظام آموزشی کل‌نگر شده است. فعالیت‌های اقتصادی دانش‌آموزان، مانند فروش گتوک، به‌عنوان آزمایشگاه فرونسیس برای تبدیل دانش نظری به تجربه واقعی عمل می‌کند و استقلال، انضباط و ارزش‌های اخلاقی را تقویت می‌نماید. ادغام آموزش رسمی و سنت‌های علمی کلاسیک، رشد متوازن علمی و معنوی را ممکن می‌سازد. نقش معلمان و مربیان به‌عنوان تسهیل‌گر و رهبران تطبیقی در تضمین همسویی همه اجزای برنامه درسی حیاتی است. این مدل فارغ‌التحصیلانی توانمند از نظر فکری، بالغ از نظر معنوی و مجهز به مهارت‌های زندگی تطبیقی تربیت می‌کند که آموزش را معنادار، کل‌نگر و مبتنی بر شخصیت می‌سازد.

This study aims to analyse in depth how the implementation of an integrated habituation strategy can strengthen students' religious character and social awareness at SDN 01 Sidoharjo Jati Agung, South Lampung, as a systematic effort to respond to the challenge of character value degradation at the primary education level. The research employs a qualitative approach with a case study design to understand the implementation of the integrated habituation strategy in reinforcing students' religious character and social awareness at SDN 01 Sidoharjo Jati Agung, South Lampung. The research subjects include the principal, teachers, and students directly involved. Data were collected through participatory observation, in-depth interviews, and documentation of school programs. The analysis was carried out thematically through data reduction, data display, and conclusion drawing. Data credibility was maintained through triangulation and member checking. This method produced an in-depth picture of the effectiveness of the integrated habituation strategy in shaping students' character. The findings show that the implementation of the integrated habituation strategy at SDN 01 Sidoharjo Jati Agung is carried out consistently and has become part of the school culture, supporting the strengthening of students' religious character and social awareness. Structured and repetitive religious habituation contributes to the internalisation of values such as faith, discipline, honesty, and responsibility, which are reflected in students' daily behaviour. In addition, social activities such as group work, joint cleaning, and peer interaction enhance students' empathy, concern for others, and social compliance. This strategy forms whole, ethical, and socially sensitive character, affirming that integrated habituation is an effective mechanism for comprehensive character education in elementary schools.

هدف این پژوهش، تحلیل عمیق چگونگی اجرای راهبرد عادت‌دهی یکپارچه به منظور تقویت منش دینی و آگاهی اجتماعی دانش‌آموزان در دبستان دولتی شماره ۰۱ سیدوهارجو جتی آگونگ، لامپونگ جنوبی است؛ تلاشی نظام‌مند برای پاسخ به چالش افت ارزش‌های منش در سطح آموزش ابتدایی. این پژوهش با رویکرد کیفی و با طرح مطالعه موردی به بررسی اجرای راهبرد عادت‌دهی یکپارچه در تقویت منش دینی و آگاهی اجتماعی دانش‌آموزان در این مدرسه می‌پردازد. مشارکت‌کنندگان پژوهش شامل مدیر، معلمان و دانش‌آموزان به طور مستقیم درگیر هستند. داده‌ها از طریق مشاهده مشارکتی، مصاحبه‌های عمیق و مستندسازی برنامه‌های مدرسه گردآوری شد. تحلیل داده‌ها به صورت تماتیک و از طریق کاهش داده، نمایش داده و نتیجه‌گیری انجام گرفت. اعتبار داده‌ها از طریق مثلث‌سازی و بررسی اعضا حفظ شد. این روش تصویری عمیق از اثربخشی راهبرد عادت‌دهی یکپارچه در شکل‌دهی منش دانش‌آموزان ارائه داد. یافته‌ها نشان می‌دهد که اجرای راهبرد عادت‌دهی یکپارچه در این مدرسه به صورت مستمر انجام می‌شود و به بخشی از فرهنگ مدرسه تبدیل شده است و از تقویت منش دینی و آگاهی اجتماعی دانش‌آموزان حمایت می‌کند. عادت‌دهی دینی ساختارمند و تکرارشونده به درونی‌سازی ارزش‌هایی چون ایمان، انضباط، صداقت و مسئولیت‌پذیری کمک می‌کند که در رفتار روزمره دانش‌آموزان منعکس می‌شود. همچنین، فعالیت‌های اجتماعی مانند کار گروهی، نظافت جمعی و تعامل با همسالان، همدلی، توجه به دیگران و انطباق اجتماعی دانش‌آموزان را افزایش می‌دهد. این راهبرد منش کامل، اخلاقی و حساس به اجتماع را شکل می‌دهد و تأکید می‌کند که عادت‌دهی یکپارچه، سازوکاری مؤثر برای آموزش جامع منش در مدارس ابتدایی است.

Strategic management in Islamic education has become a crucial aspect in facing global dynamics that demand educational institutions to excel and be competitive. This study aims to examine the concepts and practices of strategic management as an effort to improve the quality of Islamic education that is adaptive and responsive to contemporary challenges. The research method employs a literature study approach with a descriptive-analytical type, utilizing scientific literature, journals, and related documents on strategic management and Islamic education. The main findings indicate that integrating Islamic principles with modern strategic management theories can produce an effective management model in administering Islamic educational institutions. The study identifies key factors for success, such as clear planning vision, involvement of all stakeholders, and technology-based educational innovation. The conclusion emphasizes the urgency of strategic management as a foundation for the development of Islamic education that is not only academically oriented but also grounded in spiritual and character values. This study strengthens both the theoretical and practical basis for the development of excellent and competitive Islamic education management, while also opening avenues for further studies on real-world implementation.

مدیریت استراتژیک در آموزش اسلامی به عنوان یکی از جنبه‌های حیاتی در مواجهه با پویایی‌های جهانی که از نهادهای آموزشی انتظار برتری و رقابت‌پذیری دارند، مطرح می‌شود. هدف این پژوهش بررسی مفاهیم و رویه‌های مدیریت استراتژیک به عنوان تلاشی برای ارتقای کیفیت آموزش اسلامی است که نسبت به چالش‌های معاصر سازگار و پاسخگو باشد. روش پژوهش مبتنی بر رویکرد مطالعه اسنادی با ماهیت توصیفی-تحلیلی است و از منابع علمی، مجلات و اسناد مرتبط با مدیریت استراتژیک و آموزش اسلامی بهره می‌گیرد. یافته‌های اصلی نشان می‌دهد که تلفیق اصول اسلامی با نظریه‌های نوین مدیریت استراتژیک می‌تواند به ارائه یک الگوی مدیریتی مؤثر در اداره نهادهای آموزشی اسلامی منجر شود. پژوهش عوامل کلیدی موفقیت همچون چشم‌انداز برنامه‌ریزی شفاف، مشارکت تمامی ذینفعان و نوآوری آموزشی مبتنی بر فناوری را شناسایی می‌کند. نتیجه‌گیری بر ضرورت مدیریت استراتژیک به عنوان زیربنای توسعه آموزش اسلامی تأکید دارد؛ توسعه‌ای که نه تنها بر جنبه‌های علمی بلکه بر ارزش‌های معنوی و شخصیتی نیز استوار است. این پژوهش همزمان مبانی نظری و عملی مدیریت آموزش اسلامی عالی و رقابت‌پذیر را تقویت می‌کند و زمینه را برای مطالعات بیشتر در خصوص اجرای واقعی آن فراهم می‌آورد.

Islamization in the context of education is a systematic process aimed at instilling Islamic values into all aspects of students' lives. This study aims to analyze the influence of Islamization on the formation of students' lifestyle in order to create a young generation that is of good character, competitive, and morally upright. The approach used is a qualitative approach with a library research method, namely by reviewing various relevant literature on the concept of Islamization, character education, and the formation of an Islamic lifestyle in the school environment. The results of the study show that Islamization plays an important role in shaping students' personality and behavior through the integration of Islamic values in the curriculum, habituation of worship practices, and teachers' role modeling. Values such as honesty, responsibility, discipline, hard work, and social awareness become the foundation for the formation of an Islamic lifestyle that is able to balance spiritual, intellectual, and social aspects. In addition, Islamization contributes to strengthening students' moral resilience amid the currents of globalization and modernization that often carry materialistic and secular values. With the consistent implementation of Islamization, schools can become centers for shaping a young generation that is faithful, knowledgeable, ethical, and broad-minded. This generation is expected to be able to adapt to the times without losing their Islamic identity, and to become agents of change who bring progress to the nation and the ummah.

اسلامی‌سازی در بستر آموزش، فرایندی نظام‌مند است که با هدف نهادینه‌سازی ارزش‌های اسلامی در تمامی ابعاد زندگی دانش‌آموزان صورت می‌گیرد. هدف این پژوهش، تحلیل تأثیر اسلامی‌سازی بر شکل‌گیری سبک زندگی دانش‌آموزان به منظور تربیت نسلی جوان با شخصیت نیکو، رقابت‌پذیر و دارای اخلاق استوار است. رویکرد مورد استفاده، رویکرد کیفی با روش پژوهش کتابخانه‌ای است؛ بدین صورت که با بررسی متون مرتبط با مفهوم اسلامی‌سازی، تربیت اخلاقی و شکل‌گیری سبک زندگی اسلامی در محیط مدرسه انجام شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اسلامی‌سازی از طریق ادغام ارزش‌های اسلامی در برنامه درسی، عادت‌دهی به انجام عبادات و الگو بودن معلمان، نقش مهمی در شکل‌دهی شخصیت و رفتار دانش‌آموزان ایفا می‌کند. ارزش‌هایی همچون صداقت، مسئولیت‌پذیری، انضباط، سخت‌کوشی و آگاهی اجتماعی، بنیان شکل‌گیری سبک زندگی اسلامی را فراهم می‌سازند که قادر است ابعاد معنوی، فکری و اجتماعی را متعادل سازد. افزون بر این، اسلامی‌سازی به تقویت تاب‌آوری اخلاقی دانش‌آموزان در برابر امواج جهانی‌شدن و مدرن‌سازی که اغلب حامل ارزش‌های مادی‌گرایانه و سکولار هستند، کمک می‌کند. با اجرای مستمر اسلامی‌سازی، مدارس می‌توانند به مراکز تربیت نسلی جوان، مؤمن، دانا، اخلاق‌مدار و دارای افق فکری وسیع تبدیل شوند. انتظار می‌رود این نسل بتواند بدون از دست دادن هویت اسلامی خود با تحولات زمانه سازگار شود و به عنوان عاملان تغییر، موجب پیشرفت ملت و امت گردد.

This research emphasizes the use of learning by using the media in the form of pieces of the film "Karate Kids" for learning about bullying in character education in an P5 BK independent curriculum. The research method used is the Borg & Gall development method. To determine the feasibility of the media, a product trial was carried out which developed by researchers and validated by a media validation expert lecturer for learning and also validation from one of the SMK Gondang Wonopringgo teachers to validate the product when it was tested in the field. the researchers can conclude that the use of learning media in the form of films greatly facilitates learning, especially character education on bullying material that has been tested on class X students of SMK Gondang learning media in the form of films greatly facilitates learning, especially character education on bullying material that has been tested. Thus, the use of the film "Karate Kids" is highly recommended for use in learning during character, especially on bullying. Through film learning media, students will be more interested and also easy to understand in following the learning process.

این پژوهش بر استفاده از یادگیری با بهره‌گیری از رسانه به صورت بخش‌هایی از فیلم «Karate Kids» برای آموزش درباره قلدری در آموزش شخصیت در برنامه درسی مستقل BK پایه پنجم تأکید دارد. روش پژوهش مورد استفاده، روش توسعه Borg & Gall است. به‌منظور تعیین میزان مطلوبیت رسانه، آزمون محصولی که توسط پژوهشگران توسعه یافته بود، انجام شد و توسط یک استاد متخصص اعتبارسنجی رسانه برای آموزش و همچنین اعتبارسنجی توسط یکی از معلمان SMK Gondang Wonopringgo برای اعتبارسنجی محصول هنگام آزمون میدانی، مورد ارزیابی قرار گرفت. پژوهشگران نتیجه می‌گیرند که استفاده از رسانه آموزشی به شکل فیلم، یادگیری را به‌ویژه در آموزش شخصیت درباره موضوع قلدری که بر روی دانش‌آموزان کلاس دهم SMK Gondang آزمون شده است، بسیار تسهیل می‌کند. بنابراین، استفاده از فیلم «Karate Kids» برای آموزش در حوزه شخصیت، به‌ویژه درباره قلدری، به‌شدت توصیه می‌شود. از طریق رسانه آموزشی فیلم، دانش‌آموزان علاقه‌مندتر شده و همچنین فرایند یادگیری را آسان‌تر درک می‌کنند.

The aim of this study is to examine the concept of ‘Made Self’ education within the context of Islamic education, and how this concept is applied within the family, the community and schools. This study aims to provide a deeper understanding of how these three educational environments contribute to shaping individuals who are not only intellectually intelligent but also possess good character and are self-directed in their learning. The method used is a qualitative approach involving a literature review, which gathered data from various sources of literature relating to Self-Directed Education, as well as the roles of the family, community and school in Islamic education. The research findings indicate that the implementation of Self-Directed Learning within these three environments is mutually reinforcing, whereby the family develops core values, the community strengthens social skills, and the school provides opportunities to hone academic and self-directed learning skills. Overall, the synergy between these three elements is vital for producing individuals who are not only intelligent but also possess noble character and are prepared to face life’s challenges.

هدف این پژوهش بررسی مفهوم آموزش «خودساخته» در زمینه آموزش اسلامی و نحوه به‌کارگیری این مفهوم در خانواده، جامعه و مدارس است. این پژوهش در پی ارائه درکی عمیق‌تر از چگونگی نقش‌آفرینی این سه محیط آموزشی در شکل‌دهی افرادی است که نه‌تنها از لحاظ ذهنی باهوش هستند، بلکه دارای منش نیکو بوده و در یادگیری خودمحور عمل می‌کنند. روش پژوهش، رویکرد کیفی با استفاده از مرور ادبیات است که داده‌ها از منابع مختلف مرتبط با آموزش خودمحور و همچنین نقش خانواده، جامعه و مدرسه در آموزش اسلامی گردآوری شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اجرای یادگیری خودمحور در این سه محیط، تقویت‌کننده یکدیگر است؛ به‌گونه‌ای که خانواده ارزش‌های بنیادی را پرورش می‌دهد، جامعه مهارت‌های اجتماعی را تقویت می‌کند و مدرسه فرصت‌هایی برای ارتقای مهارت‌های علمی و یادگیری خودمحور فراهم می‌آورد. در مجموع، هم‌افزایی میان این سه عنصر برای تربیت افرادی که علاوه بر هوش، دارای منش والا بوده و آمادگی رویارویی با چالش‌های زندگی را دارند، حیاتی است.

The phenomenon of online game addiction in adolescents has become a social problem that has an impact on decreasing individual responsibility, both in academic, social, and spiritual aspects. This study aims to analyze the behavior of online game addiction in the perspective of the Qur'an, especially in the Al-Furqan letter 43-44, and examine the implications for the formation of adolescent character. The method used is qualitative research with a library research approach through analysis of relevant verses, by referring to the Tafsir Al-Azhar as the main source. The results of the study show that online game addiction can be understood as a form of uncontrolled lust domination, as described in the interpretation of the verse, where individuals tend to make desires as gods that direct their behavior. This condition has an impact on weakening self-control, reduced awareness of responsibility and a tendency to ignore the main obligations in life. This study emphasizes the importance of religious values, character education, as well as the role of family and the environment in building adolescent self-control. Thus, the use of technology, including online games, can be directed wisely and professionally. Keywords: Online gaming addiction, adolescent responsibility, Al-Azhar Tafsir

پدیده اعتیاد به بازی‌های آنلاین در میان نوجوانان به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است که بر کاهش مسئولیت‌پذیری فردی در ابعاد تحصیلی، اجتماعی و معنوی تأثیرگذار است. هدف این پژوهش تحلیل رفتار اعتیاد به بازی‌های آنلاین از منظر قرآن کریم، به ویژه در سوره فرقان آیات ۴۳-۴۴، و بررسی پیامدهای آن بر شکل‌گیری شخصیت نوجوانان است. روش پژوهش، کیفی و مبتنی بر رویکرد کتابخانه‌ای از طریق تحلیل آیات مرتبط و با ارجاع به تفسیر المیزان به عنوان منبع اصلی انجام شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اعتیاد به بازی‌های آنلاین می‌تواند به عنوان شکلی از غلبه شهوت کنترل‌نشده درک شود، همان‌گونه که در تفسیر آیه بیان شده است که افراد تمایلات خود را به منزله معبودی قرار می‌دهند که رفتار آن‌ها را هدایت می‌کند. این وضعیت منجر به تضعیف خودکنترلی، کاهش آگاهی نسبت به مسئولیت و گرایش به نادیده گرفتن وظایف اصلی زندگی می‌شود. این پژوهش بر اهمیت ارزش‌های دینی، آموزش شخصیت و نقش خانواده و محیط در تقویت خودکنترلی نوجوانان تأکید می‌کند. بنابراین، استفاده از فناوری، از جمله بازی‌های آنلاین، می‌تواند به صورت خردمندانه و حرفه‌ای هدایت شود.

This study examines the integration of the Panca Cinta values in developing religious attitudes among early childhood learners at RA Mirqotush Shibyan in the 2026/2027 academic year. Using a descriptive qualitative approach, data were drawn from observation notes and institutional information concerning curriculum implementation, daily and weekly religious habituation, memorization activities, and teacher practices. The findings indicate that the Panca Cinta orientation is embedded as a spirit of learning through loving, safe, enjoyable, exemplary, and habituation-based interactions rather than coercive instruction. The five operational dimensions observed in the institution are love for Allah and His Messenger, love for parents and teachers, love for others, love for the homeland, and love for nature. These values are concretized through Duha prayer, daily prayers, Qur'an recitation, salawat, hadith and surah memorization, prophetic stories, greetings and hand-kissing, sharing, apologizing, queuing, caring for sick friends, simple flag ceremonies, singing the national anthem and local songs, watering plants, sorting waste, and avoiding damage to plants. The study suggests that the integration of Panca Cinta becomes meaningful when religious values are repeatedly experienced through routines, teacher modeling, and child-friendly activities. The contribution of the study lies in showing how the national Panca Cinta framework is contextualized into concrete religious-character practices appropriate to early childhood.

این پژوهش به بررسی ادغام ارزش‌های پنج‌گانه عشق (Panca Cinta) در توسعه نگرش دینی کودکان پیش‌دبستانی در مؤسسه RA Mirqotush Shibyan در سال تحصیلی ۲۰۲۶/۲۰۲۷ می‌پردازد. با استفاده از رویکرد کیفی توصیفی، داده‌ها از یادداشت‌های مشاهده و اطلاعات نهادی مربوط به اجرای برنامه درسی، عادت‌دهی‌های دینی روزانه و هفتگی، فعالیت‌های حفظ و عملکرد معلمان گردآوری شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که جهت‌گیری Panca Cinta به عنوان روح یادگیری از طریق تعاملات محبت‌آمیز، ایمن، لذت‌بخش، الگویی و مبتنی بر عادت، و نه آموزش اجباری، در این مؤسسه نهادینه شده است. پنج بُعد عملیاتی مشاهده‌شده در این مؤسسه عبارت‌اند از: عشق به خدا و پیامبرش، عشق به والدین و معلمان، عشق به دیگران، عشق به میهن و عشق به طبیعت. این ارزش‌ها از طریق نماز ضحی، نمازهای روزانه، تلاوت قرآن، صلوات، حفظ احادیث و سوره‌ها، داستان‌های پیامبران، سلام و بوسیدن دست، تقسیم کردن، عذرخواهی، صف کشیدن، مراقبت از دوستان بیمار، برگزاری مراسم ساده پرچم، سرود ملی و سرودهای محلی، آبیاری گیاهان، تفکیک زباله و جلوگیری از آسیب به گیاهان عینیت می‌یابد. پژوهش نشان می‌دهد که ادغام Panca Cinta زمانی معنادار می‌شود که ارزش‌های دینی از طریق تکرار در روال‌ها، الگو بودن معلم و فعالیت‌های دوستدار کودک تجربه شوند. سهم این پژوهش در نشان دادن چگونگی بومی‌سازی چارچوب ملی Panca Cinta در قالب رفتارهای عینی و مناسب با سن کودکان پیش‌دبستانی است.

This research is motivated by the importance of developing students' religious character as part of the effort to mold learners with noble character amidst the moral challenges of the modern era. The success of religious character development is inseparable from the management implemented by the school through the functions of planning, organizing, implementing, and supervising. This study aims to describe the management of religious character development for students at SMKIT Khoiru Ummah and SMKIT Rabbi Radhiyya in Rejang Lebong Regency, covering the aspects of program planning, organizing, implementation, and supervision. The study employs a qualitative approach with a case study design. Data were collected through interviews, observations, and documentation involving school principals, vice principals, supervising teachers, homeroom teachers, and students. Data analysis utilized the interactive model proposed by Miles, Huberman, and Saldana comprising data condensation, data display, and conclusion drawing while data validity was verified through triangulation of sources, techniques, and time. The results indicate that program planning is conducted through annual work meetings to establish objectives, programs, schedules, and success indicators. Organizing is carried out by assigning tasks based on competence through coordination among principals, vice principals, teachers, and program supervisors. Program implementation is realized through various religious habituation activities, such as congregational prayers, Tahsin and Tahfiz (Quranic recitation and memorization), Bina Pribadi Islam (Islamic Personal Development/BPI), the practice of Islamic etiquette (adab), and other religious activities. Supervision is conducted continuously through observation, monitoring, periodic evaluation, and follow-up actions based on evaluation results. Management implemented systematically through the POAC (Planning, Organizing, Implementing, Controlling) functions has proven capable of optimally supporting the formation of students' religious character in both schools.

این پژوهش با انگیزه اهمیت توسعه شخصیت دینی دانش‌آموزان به عنوان بخشی از تلاش برای پرورش فراگیرانی با شخصیت والا در مواجهه با چالش‌های اخلاقی عصر مدرن انجام شده است. موفقیت در توسعه شخصیت دینی جدایی‌ناپذیر از مدیریتی است که مدرسه از طریق کارکردهای برنامه‌ریزی، سازماندهی، اجرا و نظارت اعمال می‌کند. هدف این مطالعه توصیف مدیریت توسعه شخصیت دینی دانش‌آموزان در دبیرستان‌های فنی‌وحرفه‌ای اسلامی Khoiru Ummah و Rabbi Radhiyya در شهرستان رجانگ لبونگ است که جنبه‌های برنامه‌ریزی، سازماندهی، اجرا و نظارت را در بر می‌گیرد. این پژوهش با رویکرد کیفی و با طرح مطالعه موردی انجام شده است. داده‌ها از طریق مصاحبه، مشاهده و اسناد با مشارکت مدیران مدارس، معاونان، معلمان ناظر، معلمان راهنما و دانش‌آموزان گردآوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل تعاملی Miles، Huberman و Saldana شامل تقطیر داده‌ها، نمایش داده‌ها و نتیجه‌گیری انجام شده و روایی داده‌ها از طریق مثلث‌سازی منابع، فنون و زمان بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد که برنامه‌ریزی از طریق جلسات سالانه کاری برای تعیین اهداف، برنامه‌ها، زمان‌بندی و شاخص‌های موفقیت انجام می‌شود. سازماندهی با واگذاری وظایف بر اساس شایستگی و هماهنگی میان مدیران، معاونان، معلمان و ناظران برنامه صورت می‌گیرد. اجرای برنامه از طریق فعالیت‌های مختلف عادت‌سازی دینی مانند اقامه نماز جماعت، تحسین و حفظ (تلاوت و حفظ قرآن)، بنای شخصیت اسلامی (Bina Pribadi Islam/BPI)، تمرین آداب اسلامی و سایر فعالیت‌های دینی تحقق می‌یابد. نظارت به صورت مستمر از طریق مشاهده، پایش، ارزیابی دوره‌ای و اقدامات پیگیری بر اساس نتایج ارزیابی انجام می‌شود. مدیریت اجراشده به صورت نظام‌مند از طریق کارکردهای POAC (برنامه‌ریزی، سازماندهی، اجرا، کنترل) توانسته است به طور بهینه از شکل‌گیری شخصیت دینی دانش‌آموزان در هر دو مدرسه حمایت کند.

The erosion of work-related character among Vocational High School (SMK) students—marked by weak discipline, honesty, and work ethic—calls for a character education model that specifically synchronizes religious values with industrial work-culture standards. The aim of this study identifies the integration of the Qur'anic values of Surah Luqman verses 12, 13, 17, 18, and 19 into industrial work culture as a model of character education within the Automotive Engineering Program of SMKs in Bogor Regency. The methods of this study is a qualitative approach with a comparative case study design was employed at SMKN 1 Cibinong and SMKN 1 Ciomas. Data were collected through observation, in-depth interviews, documentation, and a preliminary questionnaire, then analyzed descriptively-interpretively with triangulation. Results: The findings of the study confirm that the values of gratitude, tauhid, patience, humility, and courteous communication in Surah Luqman are systematically integrated into the curriculum and workshop culture. This integration manifests in industrial work-culture practices such as SOP compliance, the 5R culture, occupational health and safety (K3), and service excellence. This integrative model effectively enhances students' work readiness and religious character, although behavioral consistency and the character-assessment system still require strengthening. The conclusions of the study state that the integration of the Qur'anic values of Surah Luqman into industrial work culture proves to be a relevant character education model for producing SMK graduates who are technically competent and morally upright

فرسایش منش مرتبط با کار در میان دانش‌آموزان هنرستان‌های فنی (SMK) که با ضعف در انضباط، صداقت و اخلاق کاری مشخص می‌شود، نیازمند الگویی از آموزش منش است که به طور خاص ارزش‌های دینی را با استانداردهای فرهنگ کاری صنعتی هم‌ساز کند. هدف این پژوهش شناسایی ادغام ارزش‌های قرآنی سوره لقمان (آیات ۱۲، ۱۳، ۱۷، ۱۸ و ۱۹) در فرهنگ کاری صنعتی به عنوان الگویی برای آموزش منش در رشته مهندسی خودرو هنرستان‌های فنی شهرستان بوگور است. روش این پژوهش رویکرد کیفی با طرح مطالعه موردی مقایسه‌ای است که در SMKN 1 Cibinong و SMKN 1 Ciomas اجرا شد. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه‌های عمیق، اسناد و پرسشنامه مقدماتی گردآوری و سپس به صورت توصیفی-تفسیری با استفاده از مثلث‌سازی تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج پژوهش تأیید می‌کند که ارزش‌های شکرگزاری، توحید، صبر، فروتنی و ارتباط مؤدبانه در سوره لقمان به طور نظام‌مند در برنامه درسی و فرهنگ کارگاه ادغام شده‌اند. این ادغام در شیوه‌های فرهنگ کاری صنعتی مانند رعایت دستورالعمل‌های استاندارد (SOP)، فرهنگ ۵S، ایمنی و بهداشت حرفه‌ای (K3) و تعالی در ارائه خدمات تجلی می‌یابد. این مدل تلفیقی به طور مؤثری آمادگی شغلی و منش دینی دانش‌آموزان را ارتقا می‌بخشد، اگرچه ثبات رفتاری و نظام ارزیابی منش همچنان نیازمند تقویت است. نتیجه‌گیری پژوهش بیان می‌کند که ادغام ارزش‌های قرآنی سوره لقمان در فرهنگ کاری صنعتی، الگویی مناسب برای آموزش منش جهت تربیت فارغ‌التحصیلان هنرستان‌های فنی با شایستگی فنی و سلامت اخلاقی است.

This study aims to analyze the effectiveness of the talaqqi method in shaping the character of students at MIN 4 Tanjung Balai, viewed from the perspective of Tafsir Al-Misbah on QS. Al-Alaq verses 1–5 and QS. Al-Qiyamah verses 16–19. This research uses a descriptive qualitative approach, with primary data obtained through in-depth interviews with Al-Quran teachers and secondary data from a literature study of Tafsir Al-Misbah. The data were analyzed through data reduction, data presentation, and conclusion drawing, combined with a simple thematic interpretation approach. The results show that the talaqqi method, through the stages of modeling, listening, imitating, and repetition, contributes to the development of discipline, patience, responsibility, religiosity, and attentiveness among students, although it still faces challenges related to individual differences in ability and limited instructional time. The study of Tafsir Al-Misbah reinforces these findings, in which the meaning of iqra in QS. Al-Alaq is understood as a process of learning as well as teaching, while the principle of listening before reading without haste in QS. Al-Qiyamah is consistent with the talaqqi procedure. Thus, the talaqqi method has a relevant theological foundation as an effective means of developing students' religious character based on Qur'anic values.

هدف این پژوهش، تحلیل اثربخشی روش تلقی در شکل‌دهی به شخصیت دانش‌آموزان مدرسه MIN 4 تانجونگ بالای از منظر تفسیر المیزان بر سوره علق آیات ۱ تا ۵ و سوره قیامه آیات ۱۶ تا ۱۹ است. این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی انجام شده است و داده‌های اولیه از طریق مصاحبه‌های عمیق با معلمان قرآن و داده‌های ثانویه از طریق مطالعه کتابخانه‌ای تفسیر المیزان گردآوری شده‌اند. داده‌ها با استفاده از کاهش داده، ارائه داده و نتیجه‌گیری، همراه با رویکرد تفسیر موضوعی ساده، تحلیل شدند. نتایج نشان می‌دهد که روش تلقی از طریق مراحل الگوسازی، شنیدن، تقلید و تکرار، در رشد نظم، صبر، مسئولیت‌پذیری، دینداری و توجه دانش‌آموزان مؤثر است، هرچند با چالش‌هایی مانند تفاوت‌های فردی در توانایی و محدودیت زمان آموزش مواجه است. مطالعه تفسیر المیزان این یافته‌ها را تقویت می‌کند؛ به‌گونه‌ای که معنای «اقرأ» در سوره علق به عنوان فرایند یادگیری و آموزش درک می‌شود و اصل شنیدن پیش از خواندن و پرهیز از شتابزدگی در سوره قیامه با رویه تلقی هم‌راستا است. بنابراین، روش تلقی دارای مبنای الهیاتی مرتبط و ابزاری مؤثر برای پرورش شخصیت دینی دانش‌آموزان بر اساس ارزش‌های قرآنی است.

This research is motivated by the importance of character education in Islamic boarding schools (pesantren) and the limited studies that view the sorogan method not merely as a technique for learning to read classical texts (kitab), but as a medium for internalizing character values. In contrast to previous studies that focused more on academic improvement and learning motivation, this research positions sorogan as a vehicle for religious character formation in learning the kitab Aqidatul Awam. This qualitative case study was conducted at Manbaul Falah Islamic Boarding School, focusing on first-grade female students (kelas 1 Ula Putri). Data were collected through in-depth interviews, participant observation, and documentation, then analyzed using the interactive model of Miles, Huberman, and Saldana. The main findings indicate that the character values internalized through the sorogan method include awareness of duty and responsibility, discipline, respect (adab/tawadhu’) toward teachers, independence, and perseverance. The internalization process occurs through direct practice (learning by doing), continuous habituation, integration with creed-based material that shapes spiritual intuition (dzauq), and the emotional relationship between teacher and student. The main obstacle is students’ initial misconception about literal memorization demands. This research contributes to enriching the literature on the affective dimension of the sorogan method in pesantren-based character education.

این پژوهش با توجه به اهمیت تربیت اخلاقی در مدارس علمیه (پاندران) و کمبود مطالعاتی که به روش سُروگان نه صرفاً به عنوان تکنیکی برای آموزش قرائت متون کلاسیک (کتاب)، بلکه به عنوان ابزاری برای درونی‌سازی ارزش‌های اخلاقی می‌نگرند، انجام شده‌است. برخلاف پژوهش‌های پیشین که بیشتر بر بهبود تحصیلی و انگیزش یادگیری تمرکز داشتند، این پژوهش روش سُروگان را به عنوان وسیله‌ای برای شکل‌دهی شخصیت دینی در آموزش کتاب عقیدةالعوام مطرح می‌کند. این مطالعه موردی کیفی در مدرسه علمیه منبع‌الفلاح انجام شده و بر دانش‌آموزان دختر کلاس اول عُلا تمرکز دارد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق، مشاهده مشارکتی و اسناد جمع‌آوری و با استفاده از مدل تعاملی Miles، Huberman و Saldana تحلیل شدند. یافته‌های اصلی نشان می‌دهد ارزش‌های اخلاقی که از طریق روش سُروگان درونی می‌شوند شامل آگاهی از وظیفه و مسئولیت، انضباط، احترام (ادب/تواضع) نسبت به معلم، استقلال و پشتکار است. فرایند درونی‌سازی از طریق تمرین مستقیم (یادگیری از طریق عمل)، عادت‌دهی مستمر، ادغام با محتوای مبتنی بر عقیده که شهود معنوی (ذوق) را شکل می‌دهد و رابطه عاطفی میان معلم و شاگرد رخ می‌دهد. مهم‌ترین مانع، برداشت اولیه نادرست دانش‌آموزان درباره الزامات حفظ لفظی است. این پژوهش به غنای ادبیات بُعد عاطفی روش سُروگان در تربیت اخلاقی مبتنی بر پاندران کمک می‌کند.

This study aims to formulate pedagogical strategies and map the typology of constructive Ahlussunnah wal Jama’ah (Aswaja) values tawassuth, tawazun, tasamuh , and i'tidal (justice) within educational curricula as instruments for mitigating global radicalism and strengthening national character. Using a descriptive-analytical qualitative method involving literature reviews and socio-religious text analysis, the study examines curriculum documents, local content policy texts, and literature on integrating contemporary religious values across various educational levels. The findings indicate that the structural mapping of Aswaja values ​​serves as an epistemological compass, successfully reconstructing theological doctrines into concrete character indicators through formal learning models, the integration of Islamic Religious Education materials, and the habituation of Nahdliyyah cultural-ritual practices. This pedagogical strategy is effectively formulated through a three-stage behavioral taxonomy knowing, loving, and doing the good and reinforced by the restoration of traditional academic ethics based on the study of classical texts on etiquette. In the digital era, these values ​​undergo adaptive expansion through the use of creative cyber platforms for cyberspace deradicalization ( interpretation). The educational implications of this holistic internalization are empirically proven to enhance personal discipline, the quality of interpersonal courtesy, and peaceful conflict resolution skills within a peace education framework. In conclusion, strengthening Aswaja-based curricula serves as an essential pillar that synergizes religiosity with nationalism to safeguard social cohesion and the continuity of national integration. Abstrak Penelitian ini bertujuan untuk merumuskan strategi pedagogis dan memetakan tipologi nilai konstruktif Ahlussunnah wal Jama’ah: tawassuth, tawazun, tasamuh, dan i'tidal dalam kurikulum lembaga pendidikan sebagai instrumen mitigasi radikalisme global serta penguatan karakter bangsa. Menggunakan metode kualitatif deskriptif analitis dengan pendekatan studi kepustakaan dan analisis teks sosioreligius, penelitian ini menelaah dokumen kurikulum, naskah kebijakan muatan lokal, serta literatur integrasi nilai keagamaan kontemporer pada berbagai jenjang pendidikan. Hasil penelitian menunjukkan bahwa pemetaan nilai Aswaja secara struktural berfungsi sebagai kompas epistemologis yang berhasil merekonstruksi doktrin teologis menjadi indikator karakter konkret melalui model pembelajaran formal, integrasi materi rumpun Pendidikan Agama Islam, dan habituasi ritual amaliah kultural Nahdliyyah. Formulasi strategi pedagogis ini berjalan efektif melalui tiga tahapan taksonomi perilaku (knowing, loving, dan doing the good) serta diperkuat oleh restorasi etika akademik tradisional berbasis pengkajian kitab adab klasik. Di era digital, nilai-nilai ini mengalami perluasan adaptif melalui pemanfaatan platform siber kreatif untuk deradikalisasi ruang siber serta aktualisasi ijtihad ekologis. Implikasi edukatif dari internalisasi holistik tersebut terbukti secara empiris meningkatkan eskalasi kedisiplinan personal, mutu kesantunan interpersonal, dan keterampilan resolusi konflik yang damai dalam kerangka kerja peace education. Kesimpulannya, penguatan kurikulum berbasis Aswaja menjadi pilar esensial yang menyinergikan aspek religiusitas dengan nasionalisme demi menjaga kohesi sosial dan keberlangsungan integrasi nasional.

هدف این پژوهش، تدوین راهبردهای آموزشی و ترسیم تیپولوژی ارزش‌های سازنده اهل‌سنت و جماعت (اسوجا) شامل توَسُّط، تَوازُن، تَسامُح و اعتدال (عدالت) در برنامه‌های درسی نهادهای آموزشی به‌عنوان ابزاری برای کاهش رادیکالیسم جهانی و تقویت شخصیت ملی است. این مطالعه با بهره‌گیری از روش کیفی توصیفی-تحلیلی و رویکرد مرور متون و تحلیل متون اجتماعی-دینی، به بررسی اسناد برنامه درسی، متون سیاست‌گذاری محتوای محلی و ادبیات مربوط به ادغام ارزش‌های دینی معاصر در سطوح مختلف آموزشی می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که ترسیم ساختاری ارزش‌های اسوجا به‌عنوان قطب‌نمای معرفت‌شناختی عمل می‌کند و موفق به بازسازی آموزه‌های الهیاتی به شاخص‌های عینی شخصیت از طریق مدل‌های آموزش رسمی، ادغام مواد آموزش دینی اسلامی و عادت‌دهی به اعمال فرهنگی-آیینی نهضت‌العلما شده‌است. این راهبرد آموزشی به‌طور مؤثری از طریق سه مرحله طبقه‌بندی رفتاری (شناخت، محبت و عمل به خیر) تدوین شده و با احیای اخلاق دانشگاهی سنتی مبتنی بر مطالعه متون کلاسیک ادب تقویت می‌شود. در عصر دیجیتال، این ارزش‌ها از طریق بهره‌گیری از بسترهای خلاقانه سایبری برای مقابله با رادیکالیسم در فضای مجازی (تفسیر) گسترش تطبیقی می‌یابند. پیامدهای آموزشی این درونی‌سازی جامع، به‌طور تجربی موجب ارتقای انضباط فردی، کیفیت ادب بین‌فردی و مهارت‌های حل مسالمت‌آمیز تعارض در چارچوب آموزش صلح می‌شود. در نتیجه، تقویت برنامه‌های درسی مبتنی بر اسوجا به‌عنوان رکن اساسی هم‌افزایی دینداری و ملی‌گرایی برای حفظ انسجام اجتماعی و تداوم یکپارچگی ملی عمل می‌کند.

This study is motivated by the importance of strengthening elementary school students’ democratic character through Pancasila and Civic Education (PPKn) instruction. Teachers hold a strategic role in instilling democratic values, yet implementation still faces various challenges. This study aims to describe the teacher’s role, the strategies employed, and the supporting and inhibiting factors in strengthening students’ democratic character in Grade V PPKn learning. A descriptive qualitative approach was used at UPTD SD Negeri Perigi 03, South Tangerang City, with the principal, Grade V teachers, and Grade V students as subjects. Data were collected through observation, interviews, and documentation, then analyzed using Miles and Huberman’s interactive model (data reduction, data display, and conclusion drawing/verification), with validity ensured through triangulation. The results show that teachers fulfilled five roles – educator, facilitator, guide, motivator, and role model – through strategies such as group discussion and deliberation, presentation and question-answer sessions, contextual problem-solving, class-president election and democracy simulation, varied instructional media, and positive reinforcement. Supporting factors included school commitment, facilities, character-habituation programs, teacher competence, and student enthusiasm, while inhibiting factors included an unconducive classroom atmosphere, low student self-confidence, disrespectful peer behavior, and uneven participation. Sustained, synergistic efforts among teachers, learning strategies, and the school environment are needed for democratic character strengthening to proceed optimally and equitably.

این پژوهش با انگیزه اهمیت تقویت شخصیت دموکراتیک دانش‌آموزان دبستان از طریق آموزش مطالعات اجتماعی و آموزش شهروندی (PPKn) انجام شده است. معلمان نقش راهبردی در نهادینه‌سازی ارزش‌های دموکراتیک دارند، اما اجرای آن همچنان با چالش‌های مختلفی مواجه است. هدف این پژوهش توصیف نقش معلم، راهبردهای به‌کاررفته و عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده در تقویت شخصیت دموکراتیک دانش‌آموزان در آموزش PPKn پایه پنجم است. این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی در UPTD SD Negeri Perigi 03 شهر تانگرانگ جنوبی و با مشارکت مدیر مدرسه، معلمان پایه پنجم و دانش‌آموزان پایه پنجم انجام شد. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و اسناد جمع‌آوری و با استفاده از مدل تعاملی مایلز و هابرمن (کاهش داده‌ها، نمایش داده‌ها و نتیجه‌گیری/تأیید) تحلیل شدند و روایی از طریق مثلث‌سازی تضمین گردید. نتایج نشان داد که معلمان پنج نقش—آموزگار، تسهیل‌گر، راهنما، انگیزه‌بخش و الگو—را از طریق راهبردهایی مانند بحث و گفت‌وگوی گروهی، ارائه و پرسش‌وپاسخ، حل مسئله‌های زمینه‌محور، انتخابات رئیس کلاس و شبیه‌سازی دموکراسی، رسانه‌های آموزشی متنوع و تقویت مثبت ایفا کردند. عوامل تسهیل‌کننده شامل تعهد مدرسه، امکانات، برنامه‌های عادت‌دهی به شخصیت، شایستگی معلم و اشتیاق دانش‌آموزان و عوامل بازدارنده شامل فضای نامناسب کلاس، اعتمادبه‌نفس پایین دانش‌آموزان، رفتار بی‌احترام همسالان و مشارکت نامتوازن بودند. تلاش‌های مستمر و هم‌افزا میان معلمان، راهبردهای یادگیری و محیط مدرسه برای تقویت شخصیت دموکراتیک به‌صورت بهینه و عادلانه ضروری است.

The world of education is currently facing a serious challenge in the form of moral decadence or a decline in adolescent character, Islamic value-based character education is crucial in facing the moral degradation of adolescents in the digital era. This study aims to analyze in depth the planning process, technical implementation, as well as supporting and inhibiting factors of the implementation of the "Kultum Mauizatul Hasanah" religious guidance program in shaping the Islamic character of students at SMP IT Rabbi Radhiyya, in order to overcome the gap between cognitive understanding and actual student behavior (such as the phenomenon of digital dissonance and formality compliance). Using a descriptive qualitative approach, data were collected through passive participant observation techniques, semi-structured interviews, and documentation, which were then analyzed using an interactive model. The research findings show that the implementation of Islamic values is realized through the integration of the pillars of faith (instilling muraqabah), worship (self-regulation), and morals. The delivery strategy prioritizes the "Heart to Heart" approach (Qolbun ilal Qolbi) with soothing speech (Kalamun Layyin), real role models (Uswah Hasanah) of educators, as well as dialogic methods and Peer Monitoring to mitigate student boredom. The main supporting factors include the educator's scientific competence and the use of simple language (Kalamun Muyassar), while the biggest inhibiting factor is the weak synchronization of school rules with habits at home due to the lack of reinforcement support from parents, which triggers dualism of moral standards in students. This study concludes that the Kultum Mauizatul Hasanah program is effective in shifting the locus of control of student behavior to intrinsic spiritual awareness, but long-term success in forming authentic Islamic character still depends heavily on active collaboration between the school and parents at home.

جهان آموزش و پرورش در حال حاضر با چالشی جدی به نام افول اخلاقی یا کاهش شخصیت نوجوانان روبه‌رو است. آموزش شخصیت مبتنی بر ارزش‌های اسلامی در مواجهه با افول اخلاقی نوجوانان در عصر دیجیتال اهمیت بسزایی دارد. هدف این پژوهش تحلیل عمیق فرآیند برنامه‌ریزی، نحوه اجرای فنی و همچنین عوامل حمایت‌کننده و بازدارنده اجرای برنامه راهنمایی دینی «کلتوم موعظت‌الحسنه» در شکل‌گیری شخصیت اسلامی دانش‌آموزان مدرسه متوسطه IT Rabbi Radhiyya به منظور رفع فاصله میان درک شناختی و رفتار واقعی دانش‌آموزان (همچون پدیده ناهماهنگی دیجیتال و تبعیت صوری) است. این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی انجام شده و داده‌ها از طریق مشاهده مشارکتی منفعل، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و اسناد گردآوری و با استفاده از مدل تعاملی تحلیل شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که پیاده‌سازی ارزش‌های اسلامی از طریق ادغام ارکان ایمان (نهادینه‌سازی مراقبه)، عبادت (خودتنظیمی) و اخلاق تحقق می‌یابد. راهبرد ارائه بر رویکرد «قلب به قلب» (قلبٌ إلی القلب) با سخن آرامش‌بخش (کلامٌ لین)، الگوهای واقعی (اسوه حسنه) مربیان، همچنین روش‌های گفت‌وگومحور و پایش همسالان برای کاهش خستگی دانش‌آموزان تأکید دارد. مهم‌ترین عوامل حمایت‌کننده، شایستگی علمی مربیان و استفاده از زبان ساده (کلامٌ میسر) است و بزرگ‌ترین عامل بازدارنده، ضعف هماهنگی قوانین مدرسه با عادات خانه به دلیل نبود حمایت تقویتی والدین است که منجر به دوگانگی معیارهای اخلاقی در دانش‌آموزان می‌شود. این پژوهش نتیجه می‌گیرد که برنامه کلتوم موعظت‌الحسنه در انتقال مرکز کنترل رفتار دانش‌آموزان به آگاهی معنوی درونی مؤثر است، اما موفقیت بلندمدت در شکل‌گیری شخصیت اسلامی اصیل همچنان به همکاری فعال مدرسه و والدین در خانه وابسته است.

The cultivation of character strengths like gratitude can enhance children’s well-being and prosocial behavior. While school-based interventions exist, there is a lack of rigorously evaluated, gamified tools that explicitly teach gratitude to preadolescent children. This study evaluated the effectiveness of Grati y la Isla de la Gratitud , an educational game to enhance children’s understanding and expression of gratitude. Using a mixed-methods, quasi-experimental design, we worked with 304 children (aged 9–12) from public and private schools. Pre-post and post-only measures demonstrated that the intervention group displayed significantly more complex understandings of gratitude, incorporating more conceptual elements (benefactor, beneficiary, benefit, effort) in their definitions and reporting a greater variety of gratitude expressions (verbal, concrete, connective) compared to the control group. Qualitative analysis of interviews with a subset of 17 participants showed that children successfully identified gratitude elements and expressions within the game’s narratives and transferred them to personalized “gratitude plans” for everyday life. Participants also reported high levels of satisfaction and perceived educational value from the game, although some noted challenges with specific mini-games. The findings indicate that a gamified intervention can improve preadolescents’ conceptual and practical understanding of gratitude, offering a digital tool for character education in school settings.

پرورش نقاط قوت شخصیتی مانند قدردانی می‌تواند بهزیستی و رفتارهای اجتماعی مثبت کودکان را افزایش دهد. اگرچه مداخلات مبتنی بر مدرسه وجود دارند، اما ابزارهای بازی‌محور که به طور دقیق ارزیابی شده و به طور صریح به آموزش قدردانی به کودکان پیش‌نوجوان بپردازند، کمبود دارند. این پژوهش اثربخشی بازی آموزشی Grati y la Isla de la Gratitud را برای ارتقای درک و ابراز قدردانی در کودکان مورد ارزیابی قرار داد. با استفاده از طرح شبه‌آزمایشی و روش‌های ترکیبی، با ۳۰۴ کودک (۹ تا ۱۲ ساله) از مدارس دولتی و غیرانتفاعی همکاری شد. سنجش‌های پیش‌آزمون-پس‌آزمون و فقط پس‌آزمون نشان داد که گروه مداخله درک پیچیده‌تری از قدردانی را نشان دادند و عناصر مفهومی بیشتری (بخشنده، دریافت‌کننده، منفعت، تلاش) را در تعاریف خود گنجاندند و انواع بیشتری از ابراز قدردانی (کلامی، عینی، ارتباطی) را نسبت به گروه کنترل گزارش کردند. تحلیل کیفی مصاحبه با زیرمجموعه‌ای از ۱۷ شرکت‌کننده نشان داد که کودکان به طور موفقیت‌آمیزی عناصر و شیوه‌های ابراز قدردانی را در روایت‌های بازی شناسایی کرده و آن‌ها را به «برنامه‌های قدردانی» شخصی‌شده برای زندگی روزمره منتقل کردند. شرکت‌کنندگان همچنین رضایت بالا و ارزش آموزشی ادراک‌شده‌ای از بازی گزارش کردند، هرچند برخی چالش‌هایی با مینی‌بازی‌های خاص را ذکر کردند. یافته‌ها نشان می‌دهد که یک مداخله بازی‌محور می‌تواند درک مفهومی و عملی کودکان پیش‌نوجوان از قدردانی را بهبود بخشد و ابزاری دیجیتال برای آموزش منش در محیط مدرسه فراهم آورد.

This study develops and evaluates a digital self-assessment tool to measure students' affective domain in Civics Education at the senior high school level. The research addresses the lack of measurement of affective outcomes in civic and character education. Although the affective dimension is an important part of the curriculum, most teachers lack reliable tools to document students' value internalisation. Using a Research and Development design with the ADDIE framework, the tool was built on Krathwohl's taxonomy of the affective domain and supported by attitude theory, social cognitive theory, and the concepts of global citizenship and character education. Content validity was assessed using Aiken's V with five experts, followed by empirical testing with 182 participants in the pilot test and 498 participants in the field test. Item-total correlation and Cronbach's alpha were used to assess item performance and internal consistency, with reliability coefficients between 0.706 and 0.804. EFA revealed a general affective factor while retaining five theoretically relevant factors: receiving, responding, valuing, organisation, and characterisation. CFA proved that the measurement model is acceptable (CMIN/df = 2.545; CFI = 0.927; TLI = 0.916; RMSEA = 0.056); however, AGFI slightly failed the strict 0.90 criterion. This research contributes both a context-relevant yet globally applicable civic affective scale and an illustration of digital self-assessment for evidence-based affective assessment, while addressing issues such as social desirability and cross-cultural validity.

این مطالعه به توسعه و ارزیابی یک ابزار خودارزیابی دیجیتال برای سنجش حوزه عاطفی دانش‌آموزان در آموزش مدنی در سطح دبیرستان می‌پردازد. این پژوهش به کمبود سنجش پیامدهای عاطفی در آموزش مدنی و تربیت شخصیت می‌پردازد. اگرچه بعد عاطفی بخش مهمی از برنامه درسی است، اکثر معلمان فاقد ابزارهای پایا برای مستندسازی درونی‌سازی ارزش‌ها توسط دانش‌آموزان هستند. با استفاده از طرح پژوهش و توسعه و چارچوب ADDIE، این ابزار بر اساس طبقه‌بندی حوزه عاطفی Krathwohl و با پشتیبانی نظریه نگرش، نظریه شناختی-اجتماعی و مفاهیم شهروندی جهانی و تربیت شخصیت ساخته شد. روایی محتوایی با استفاده از شاخص V آیکن و با مشارکت پنج خبره ارزیابی شد و پس از آن آزمون تجربی با ۱۸۲ شرکت‌کننده در آزمون مقدماتی و ۴۹۸ شرکت‌کننده در آزمون میدانی انجام شد. برای ارزیابی عملکرد گویه‌ها و انسجام درونی، همبستگی گویه-کل و آلفای کرونباخ به کار رفت و ضرایب پایایی بین ۰.۷۰۶ تا ۰.۸۰۴ به دست آمد. تحلیل عاملی اکتشافی یک عامل کلی عاطفی را نشان داد و در عین حال پنج عامل نظری مرتبط شامل دریافت، پاسخ‌دهی، ارزش‌گذاری، سازمان‌دهی و شخصیت‌سازی را حفظ کرد. تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که مدل اندازه‌گیری قابل قبول است (CMIN/df = 2.545؛ CFI = 0.927؛ TLI = 0.916؛ RMSEA = 0.056)؛ با این حال، AGFI اندکی از معیار سخت‌گیرانه ۰.۹۰ کمتر بود. این پژوهش علاوه بر ارائه یک مقیاس عاطفی مدنی متناسب با زمینه و در عین حال قابل استفاده جهانی، نمونه‌ای از خودارزیابی دیجیتال برای سنجش مبتنی بر شواهد حوزه عاطفی ارائه می‌دهد و به مسائلی مانند مطلوبیت اجتماعی و روایی بین‌فرهنگی می‌پردازد.

This study developed and tested a Deep Learning-Based Character-Strengthening Education Model for Pancasila Education at the junior high school level in Bandar Lampung City, Indonesia. Using a mixed-methods design integrated with Research and Development (R&D), the study proceeded through six stages, from preliminary participatory observation and prototype development to expert and teacher validation, quasi-experimental testing, multilevel statistical analysis, and final model refinement. Participants comprised teachers and students from junior high schools across Bandar Lampung City, selected through random sampling. The results showed that understanding of Pancasila concepts increased by 25% in the experimental group, compared with 10% in the control group, with character-strengthening indicators – tolerance, integrity, responsibility and cooperation – also registering significantly greater gains (p < 0.05). Teacher implementation quality, school environmental support and student engagement emerged as key mediators of the model’s effectiveness. The findings indicate that embedding mindful, meaningful and joyful learning principles within Pancasila Education strengthens both conceptual understanding and student character more effectively than conventional, teacher-centred approaches. The model offers a practical, empirically validated framework for character-based citizenship education in Indonesian schools and contributes to broader debates on deep-learning pedagogies in civic and moral education.

این پژوهش، یک الگوی آموزش تقویت‌کننده شخصیت مبتنی بر یادگیری عمیق را برای آموزش پانچاسیلا در سطح مدارس متوسطه اول در شهر باندار لامپونگ اندونزی توسعه داده و مورد آزمون قرار داده است. این مطالعه با بهره‌گیری از طرح آمیخته و ادغام آن با روش تحقیق و توسعه (R&D)، در شش مرحله از مشاهده مشارکتی مقدماتی و توسعه نمونه اولیه تا اعتبارسنجی توسط خبرگان و معلمان، آزمون شبه‌آزمایشی، تحلیل آماری چندسطحی و اصلاح نهایی مدل پیش رفته است. شرکت‌کنندگان شامل معلمان و دانش‌آموزان مدارس متوسطه اول سراسر شهر باندار لامپونگ بودند که به روش نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. نتایج نشان داد که میزان درک مفاهیم پانچاسیلا در گروه آزمایش ۲۵٪ افزایش یافت، در حالی که این میزان در گروه کنترل ۱۰٪ بود و شاخص‌های تقویت شخصیت شامل مدارا، صداقت، مسئولیت‌پذیری و همکاری نیز افزایش معنادار بیشتری را نشان دادند (p < 0.05). کیفیت اجرای معلمان، حمایت محیط مدرسه و مشارکت دانش‌آموزان به عنوان میانجی‌های کلیدی اثربخشی مدل شناسایی شدند. یافته‌ها حاکی از آن است که ادغام اصول یادگیری آگاهانه، معنادار و لذت‌بخش در آموزش پانچاسیلا، هم درک مفهومی و هم شخصیت دانش‌آموزان را مؤثرتر از رویکردهای سنتی مبتنی بر معلم تقویت می‌کند. این مدل، چارچوبی عملی و مبتنی بر شواهد تجربی برای آموزش شهروندی مبتنی بر شخصیت در مدارس اندونزی ارائه می‌دهد و به مباحث گسترده‌تر درباره رویکردهای یادگیری عمیق در آموزش مدنی و اخلاقی کمک می‌کند.

Islamic character education faces contemporary challenges in utilizing relevant media to cultivate moral resilience among learners. This study examines the representation of patience (ṣabr) and sincerity (ikhlāṣ) in the film Tenggelamnya Kapal Van Der Wijck (2013) and formulates its pedagogical implications for Islamic character education. Employing a qualitative descriptive approach with multimodal content analysis, data were collected through cinematic observation, transcribing audio-visual units, and analyzing the dramatic structure across four pivotal scenes. The findings reveal that patience and sincerity are articulated through four distinct forms: active resilience in overcoming adversity, spiritual coping (syifā') via Qur'anic recitation (QS. An-Nisa: 36), social sincerity (iḫsân) demonstrated through forgiveness and altruism (QS. Ali 'Imran: 134), and absolute acceptance (riḍā) of divine decree (QS. Yasin: 82–83). These moral values are communicated not through dogmatic narratives, but through contextual character development, physical gestures, and emotional transformations. This study concludes that audio-visual media serves as an effective, reflective instrument for internalizing Islamic values. Practically, these findings offer an innovative pedagogical model for educators to strengthen learners' emotional regulation, social empathy, and spiritual resilience in navigating modern social pressures.

تربیت اخلاقی اسلامی در مواجهه با چالش‌های معاصر، در بهره‌گیری از رسانه‌های مرتبط برای پرورش تاب‌آوری اخلاقی در میان فراگیران قرار دارد. این پژوهش به بررسی بازنمایی صبر (ṣabr) و اخلاص (ikhlāṣ) در فیلم Tenggelamnya Kapal Van Der Wijck (۲۰۱۳) و تبیین پیامدهای تربیتی آن برای تربیت اخلاقی اسلامی می‌پردازد. با به‌کارگیری رویکرد توصیفی-کیفی و تحلیل محتوای چندوجهی، داده‌ها از طریق مشاهده سینمایی، رونویسی واحدهای صوتی-تصویری و تحلیل ساختار دراماتیک در چهار صحنه کلیدی گردآوری شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که صبر و اخلاص در چهار شکل متمایز بیان می‌شوند: تاب‌آوری فعال در مواجهه با دشواری‌ها، مقابله معنوی (syifā') از طریق تلاوت قرآن (سوره نساء: ۳۶)، اخلاص اجتماعی (iḫsân) که از طریق بخشش و ایثار (سوره آل‌عمران: ۱۳۴) نشان داده می‌شود و پذیرش مطلق (riḍā) نسبت به تقدیر الهی (سوره یاسین: ۸۲–۸۳). این ارزش‌های اخلاقی نه از طریق روایت‌های آموزنده، بلکه از طریق رشد شخصیتی زمینه‌مند، حرکات بدنی و تحولات عاطفی منتقل می‌شوند. این پژوهش نتیجه می‌گیرد که رسانه‌های صوتی-تصویری ابزاری مؤثر و تأمل‌برانگیز برای درونی‌سازی ارزش‌های اسلامی هستند. به‌طور عملی، این یافته‌ها الگویی نوآورانه برای تقویت تنظیم هیجانی، همدلی اجتماعی و تاب‌آوری معنوی فراگیران در مواجهه با فشارهای اجتماعی معاصر در اختیار مربیان قرار می‌دهد.

Character education reform in Indonesia frequently stops at normative values without addressing three forms of marginalization that persist in schools: the exclusion of students with disabilities, racial-ethnic bias, and gender stereotypes in leadership. These issues are typically examined separately in the character-education literature, leaving no integrative framework linking character formation to the capacity to lead inclusively. This study aims to synthesize evidence on how character education can cultivate inclusive leadership that addresses ableism, racial-ethnic bias, and gender stereotyping in schools. The study employed a systematic literature review design following the PRISMA 2020 reporting guideline, searching international academic databases (Scopus, ERIC, Google Scholar, DOAJ) using combinations of the keywords character education, inclusive leadership, disability inclusion, racial bias in schools, and gender stereotypes in leadership, followed by staged screening and thematic synthesis of 26 eligible sources. The results reveal three principal findings: disability-inclusive school leadership requires explicit accountability mechanisms and teacher training rather than accessibility policy alone; anti-racial-bias interventions are most effective when integrated throughout curriculum and school leadership rather than delivered as standalone programs; and gender stereotypes in educational leadership persist through structural barriers rather than through women's diminished self-efficacy. This synthesis yields an integrative “character education for inclusive leadership” model positioning integrity, accountability, and an egalitarian orientation as the connecting character virtues across the three dimensions. The study concludes that character-curriculum reform in Indonesia needs to integrate disability literacy, anti-bias awareness, and gender-equitable leadership as one coherent whole rather than as separate modules

اصلاح آموزش منش در اندونزی غالباً در سطح ارزش‌های هنجاری متوقف می‌شود و به سه شکل از به‌حاشیه‌راندگی که در مدارس تداوم دارند نمی‌پردازد: حذف دانش‌آموزان دارای معلولیت، تعصب نژادی-قومیتی و کلیشه‌های جنسیتی در رهبری. این مسائل معمولاً به طور جداگانه در ادبیات آموزش منش بررسی می‌شوند و هیچ چارچوب یکپارچه‌ای که شکل‌گیری منش را به ظرفیت رهبری فراگیر پیوند دهد، وجود ندارد. هدف این مطالعه، تلفیق شواهد درباره این است که چگونه آموزش منش می‌تواند رهبری فراگیر را که به مقابله با توان‌گرایی، تعصب نژادی-قومیتی و کلیشه‌سازی جنسیتی در مدارس می‌پردازد، پرورش دهد. این پژوهش با طراحی مرور نظام‌مند ادبیات و با پیروی از دستورالعمل گزارش‌دهی PRISMA 2020 انجام شد و پایگاه‌های داده علمی بین‌المللی (Scopus، ERIC، Google Scholar، DOAJ) با ترکیب کلیدواژه‌های آموزش منش، رهبری فراگیر، شمولیت افراد دارای معلولیت، تعصب نژادی در مدارس و کلیشه‌های جنسیتی در رهبری جست‌وجو شد و پس از غربالگری مرحله‌ای و سنتز موضوعی، ۲۶ منبع واجد شرایط انتخاب گردید. نتایج سه یافته اصلی را نشان می‌دهد: رهبری مدرسه با شمولیت افراد دارای معلولیت نیازمند سازوکارهای پاسخگویی صریح و آموزش معلمان است و سیاست دسترسی به تنهایی کافی نیست؛ مداخلات ضدتعصب نژادی زمانی بیشترین اثربخشی را دارند که در سراسر برنامه درسی و رهبری مدرسه ادغام شوند و نه به صورت برنامه‌های مستقل؛ و کلیشه‌های جنسیتی در رهبری آموزشی عمدتاً از طریق موانع ساختاری تداوم می‌یابند و نه به واسطه کاهش خودکارآمدی زنان. این سنتز، مدل یکپارچه «آموزش منش برای رهبری فراگیر» را ارائه می‌دهد که در آن صداقت، پاسخگویی و گرایش برابرطلبانه به عنوان فضایل منش پیونددهنده در سه بُعد مطرح می‌شوند. مطالعه نتیجه می‌گیرد که اصلاح برنامه آموزش منش در اندونزی باید سواد معلولیت، آگاهی ضدتعصب و رهبری مبتنی بر برابری جنسیتی را به عنوان یک کل منسجم و نه به صورت ماژول‌های جداگانه ادغام کند.

As time progresses, social values related to honesty have diminished, causing concern among many people. This research aims to strengthen students' integrity as a foundation for social engagement, implemented through practicing honesty during students' interactions within the school environment. The study is qualitative, using an ethnographic method, analyzed through the stages of data reduction, data presentation, and drawing conclusions. The research subjects were fifth-grade students, totaling 16 students. Data were collected using observation, interviews, and documentation techniques. Based on the analysis, it was found that before the honesty practice was implemented, students were already accustomed to saying things that did not correspond to the actual situation. Then the teacher applied the practice of honesty in social interaction activities, so that students could experience a change in attitude by bravely speaking the truth even when making mistakes. Thus, it can be concluded that the practice of honesty activities can strengthen the character of integrity in Fifth Grade students as a foundation for the social dimension in the habituation of the 7 Habits of Great Indonesian Children (7 KAIH).

با گذر زمان، ارزش‌های اجتماعی مرتبط با صداقت کاهش یافته‌اند و این امر موجب نگرانی بسیاری از افراد شده‌است. هدف این پژوهش، تقویت یکپارچگی دانش‌آموزان به‌عنوان بنیانی برای مشارکت اجتماعی است که از طریق تمرین صداقت در تعاملات دانش‌آموزان در محیط مدرسه اجرا می‌شود. این مطالعه کیفی بوده و با استفاده از روش قوم‌نگاری انجام شده‌است و تحلیل داده‌ها از طریق مراحل کاهش داده، ارائه داده و نتیجه‌گیری صورت گرفته‌است. شرکت‌کنندگان پژوهش، دانش‌آموزان پایه پنجم به تعداد ۱۶ نفر بودند. داده‌ها با استفاده از تکنیک‌های مشاهده، مصاحبه و مستندسازی گردآوری شدند. بر اساس تحلیل انجام‌شده، مشخص شد که پیش از اجرای تمرین صداقت، دانش‌آموزان به گفتن مطالبی که با واقعیت مطابقت نداشت، عادت کرده بودند. سپس معلم تمرین صداقت را در فعالیت‌های تعامل اجتماعی به کار برد تا دانش‌آموزان بتوانند تغییر نگرش را تجربه کنند و با شجاعت حقیقت را حتی هنگام ارتکاب اشتباه بیان نمایند. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که فعالیت‌های تمرین صداقت می‌تواند شخصیت یکپارچگی را در دانش‌آموزان پایه پنجم به‌عنوان بنیانی برای بعد اجتماعی در عادت‌سازی ۷ عادت کودک بزرگ اندونزیایی (۷ KAIH) تقویت کند.

The progress of a nation depends heavily on the quality of its human resources, with basic education playing a crucial role as the primary foundation for character development. However, the tide of globalization often triggers moral degradation and traps education in a purely cognitive orientation. In response to these challenges, this study aims to describe the implementation of an integrated teaching module based on the Panca Cinta concept which encompasses love for Allah SWT, the Prophet Muhammad SAW, the homeland, fellow human beings, and the natural environment as an effort to foster character development among students at Madrasah Ibtidaiyah Wali Songo Sumberrejo in Bojonegoro. Using a descriptive qualitative approach, data collection was conducted through observation, in-depth interviews, and documentation, and analyzed using the Miles, Huberman, and Saldana model. The research results show that the implementation of the integrated “Panca Cinta” teaching module was carried out in a structured manner through intracurricular and cocurricular activities in relevant subjects by applying systematic learning stages. The character-building process was carried out through three phases of value internalization, namely transformation, transaction, and transinternalization of values, which were integrated with the Contextual Teaching and Learning (CTL) approach and daily habit-forming methods. The success of this program was supported by the quality of the materials, teacher competence, student motivation, and synergy between the madrasah and parents.

پیشرفت یک ملت به شدت به کیفیت منابع انسانی آن وابسته است و آموزش پایه به عنوان زیربنای اصلی پرورش شخصیت نقش حیاتی ایفا می‌کند. با این حال، موج جهانی‌شدن اغلب منجر به افول اخلاقی شده و آموزش را در جهت‌گیری صرفاً شناختی گرفتار می‌سازد. در پاسخ به این چالش‌ها، این پژوهش با هدف توصیف اجرای یک ماژول آموزشی تلفیقی مبتنی بر مفهوم پانچا چینتا، که شامل محبت به الله SWT، پیامبر محمد SAW، میهن، همنوعان و محیط زیست است، به عنوان تلاشی برای پرورش شخصیت دانش‌آموزان در مدرسه ابتدایی مذهبی والی سونگو سومبرجو در بوجونگگورو انجام شده است. این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی و با استفاده از مشاهده، مصاحبه‌های عمیق و مستندسازی به جمع‌آوری داده‌ها پرداخته و داده‌ها با استفاده از مدل مایلز، هابرمن و سالدانا تحلیل شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اجرای ماژول آموزشی تلفیقی «پانچا چینتا» به صورت ساختارمند از طریق فعالیت‌های درون‌برنامه‌ای و فوق‌برنامه‌ای در دروس مرتبط با به‌کارگیری مراحل نظام‌مند یادگیری انجام شده است. فرایند شخصیت‌سازی از طریق سه مرحله درونی‌سازی ارزش‌ها، شامل تحول، تراکنش و فرادرونی‌سازی ارزش‌ها، که با رویکرد آموزش و یادگیری زمینه‌محور (Contextual Teaching and Learning - CTL) و روش‌های عادت‌سازی روزانه تلفیق شده‌اند، صورت گرفته است. موفقیت این برنامه با کیفیت محتوا، شایستگی معلمان، انگیزه دانش‌آموزان و هم‌افزایی میان مدرسه و والدین حمایت شده است.

The rapid development of digital technology has influenced students' social interaction patterns, leading to a decline in social awareness and an increase in individualistic attitudes. This condition encourages schools to implement school culture habituation as a strategy for strengthening character education. This study aims to analyze the implementation of the Sebumi Program and its role in fostering students' social care character at SMP Negeri 19 Malang. A qualitative descriptive approach was employed. Data were collected through observations, interviews, and documentation, and analyzed using the interactive model of Miles, Huberman, and Saldaña. Data credibility was ensured through source and technique triangulation. The findings reveal that the Sebumi Program is implemented regularly through Edufun and Gelar Karya activities as part of the school's culture. The program contributes to improving students' social care character, as reflected in their empathy, cooperation, responsibility, environmental awareness, and participation in social activities. These findings indicate that consistent school culture habituation effectively strengthens students' social care character.

توسعه سریع فناوری دیجیتال بر الگوهای تعامل اجتماعی دانش‌آموزان تأثیر گذاشته و منجر به کاهش آگاهی اجتماعی و افزایش نگرش‌های فردگرایانه شده‌است. این وضعیت مدارس را بر آن داشته تا عادت‌دهی به فرهنگ مدرسه را به‌عنوان راهبردی برای تقویت آموزش منش به کار گیرند. هدف این پژوهش، تحلیل اجرای برنامه Sebumi و نقش آن در پرورش منش مراقبت اجتماعی دانش‌آموزان در مدرسه متوسطه دولتی شماره ۱۹ مالانگ است. این مطالعه با رویکرد توصیفی-کیفی انجام شده‌است. داده‌ها از طریق مشاهده، مصاحبه و اسناد جمع‌آوری و با استفاده از مدل تعاملی Miles، Huberman و Saldaña تحلیل شدند. اعتبار داده‌ها از طریق مثلث‌سازی منبع و روش تضمین گردید. یافته‌ها نشان می‌دهند که برنامه Sebumi به‌طور منظم از طریق فعالیت‌های Edufun و Gelar Karya به‌عنوان بخشی از فرهنگ مدرسه اجرا می‌شود. این برنامه به بهبود منش مراقبت اجتماعی دانش‌آموزان کمک می‌کند که در همدلی، همکاری، مسئولیت‌پذیری، آگاهی زیست‌محیطی و مشارکت در فعالیت‌های اجتماعی آنان منعکس شده‌است. این یافته‌ها نشان می‌دهد که عادت‌دهی مستمر به فرهنگ مدرسه به‌طور مؤثری منش مراقبت اجتماعی دانش‌آموزان را تقویت می‌کند.

Background-Education is not only oriented toward cognitive development but also contributes to students’ social and character development. Literary works can provide contextual representations of social relationships, conflicts, and values that are relevant to literature learning. Prie GS’s novel Hidup ini Keras Maka Gebuklah presents adolescent social realities, family relationships, educational experiences, economic inequality, and interpersonal conflict through the character of Ipung. Previous studies of this novel have mainly focused on comparative literary elements, character psychology, and dehumanization. Objectives-This study aims to examine the social values represented in the novel and to analyze their potential relevance as literature teaching material for high school students. Method-This study employed a descriptive qualitative design using documentation, heuristic reading, hermeneutic interpretation, and qualitative content analysis. Relevant textual excerpts were identified, recorded, coded, categorized, and interpreted according to their narrative and social contexts. The credibility of the analysis was strengthened through an audit trail and theoretical cross-checking. Results-The analysis identified twelve categories of social values, namely empathy, caring, kinship, responsibility, solidarity, tolerance, democracy, self-control, self-acceptance, material values, vital values, and spiritual values. These values are represented through character responses, dialogue, family relationships, school experiences, economic conditions, interpersonal conflicts, and reflections on social life. The findings also indicate that the novel has potential relevance for Phase F Indonesian language literature learning because it provides linguistic, psychological, and socio-cultural content that can be integrated into literary appreciation activities. Conclusions-Hidup Ini Keras Maka Gebuklah contains diverse social values that may support literature learning and character-oriented discussion among high school students. However, this study does not empirically establish its classroom suitability because teachers, students, curriculum experts, and classroom implementation were not involved in the research. Therefore, the novel should be considered a potentially relevant literature teaching resource rather than a validated instructional intervention.

زمینه و هدف: آموزش صرفاً معطوف به رشد شناختی نیست، بلکه به رشد اجتماعی و شخصیتی دانش‌آموزان نیز کمک می‌کند. آثار ادبی می‌توانند بازنمایی‌های زمینه‌مند از روابط اجتماعی، تعارضات و ارزش‌هایی ارائه دهند که برای یادگیری ادبیات مرتبط هستند. رمان Hidup ini Keras Maka Gebuklah اثر Prie GS واقعیت‌های اجتماعی نوجوانان، روابط خانوادگی، تجارب آموزشی، نابرابری اقتصادی و تعارضات بین‌فردی را از طریق شخصیت Ipung به تصویر می‌کشد. مطالعات پیشین درباره این رمان عمدتاً بر عناصر تطبیقی ادبی، روان‌شناسی شخصیت و بی‌انسانی تمرکز داشته‌اند. هدف: این پژوهش با هدف بررسی ارزش‌های اجتماعی بازنمایی‌شده در رمان و تحلیل قابلیت ارتباط آن‌ها به‌عنوان مواد آموزشی ادبیات برای دانش‌آموزان دبیرستان انجام شده است. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی توصیفی و با استفاده از مستندسازی، خوانش هورستیک، تفسیر هرمنوتیکی و تحلیل محتوای کیفی انجام شد. گزیده‌های متنی مرتبط شناسایی، ثبت، کدگذاری، دسته‌بندی و بر اساس زمینه‌های روایی و اجتماعی تفسیر شدند. اعتبار تحلیل از طریق ردپای حسابرسی و تطبیق نظری تقویت شد. یافته‌ها: تحلیل، دوازده مقوله ارزش اجتماعی شامل همدلی، مراقبت، خویشاوندی، مسئولیت‌پذیری، همبستگی، مدارا، دموکراسی، خودمهارگری، خودپذیری، ارزش‌های مادی، ارزش‌های حیاتی و ارزش‌های معنوی را شناسایی کرد. این ارزش‌ها از طریق واکنش‌های شخصیتی، گفتگوها، روابط خانوادگی، تجارب مدرسه‌ای، شرایط اقتصادی، تعارضات بین‌فردی و تأملات درباره زندگی اجتماعی بازنمایی شده‌اند. یافته‌ها همچنین نشان می‌دهد که این رمان برای یادگیری ادبیات زبان اندونزیایی در مرحله F دارای قابلیت ارتباط است، زیرا محتوای زبانی، روان‌شناختی و جامعه‌شناختی را ارائه می‌دهد که می‌تواند در فعالیت‌های قدردانی ادبی ادغام شود. نتیجه‌گیری: رمان Hidup Ini Keras Maka Gebuklah دارای ارزش‌های اجتماعی متنوعی است که می‌تواند از یادگیری ادبیات و بحث‌های مبتنی بر شخصیت در میان دانش‌آموزان دبیرستان حمایت کند. با این حال، این پژوهش شایستگی تجربی آن را برای کلاس درس اثبات نمی‌کند، زیرا معلمان، دانش‌آموزان، متخصصان برنامه درسی و اجرای کلاسی در پژوهش مشارکت نداشتند. بنابراین، این رمان باید به‌عنوان منبع بالقوه مرتبط برای آموزش ادبیات در نظر گرفته شود و نه به‌عنوان یک مداخله آموزشی تأییدشده.