ادراک

Lumbar spondylosis, a degenerative condition affecting the intervertebral discs and facet joints of the lower spine, commonly presents with chronic low back pain, stiffness, and restricted mobility. In Ayurvedic and yogic rehabilitation, Bhujangāsana (Cobra Pose) is widely recommended as a therapeutic posture due to its spinal extension and strengthening effects. This asana gently mobilizes the lumbar vertebrae, stretches the anterior spinal structures, and strengthens the paraspinal and gluteal muscles, thereby improving lumbar stability. Regular practice helps to enhance inter vertebral space, reduce nerve root compression, and promote better postural alignment. Additionally, Bhujangasana increases blood circulation to the lumbosacral region, supports disc nutrition, and reduces muscular spasm. It's mindful breathing component further decreases pain perception by reducing stress-related muscle tension. Overall, Bhujangasana serves as an effective, non-invasive adjunct in the conservative management of lumbar spondylosis, contributing to pain reduction, improved flexibility, and enhanced functional outcomes. This article focuses on the anatomy and pathophysiology of lumbar spondylosis, its symptomatolgy and role of bhujangasana in it's management.

اسپوندیلوز کمری، یک وضعیت دژنراتیو است که دیسک‌های بین‌مهره‌ای و مفاصل فاست در ناحیه تحتانی ستون فقرات را درگیر می‌کند و معمولاً با درد مزمن کمر، سفتی و محدودیت حرکتی همراه است. در توان‌بخشی آیورودایی و یوگایی، بوجانگاسانا (حالت کبرا) به عنوان یک وضعیت درمانی به دلیل اثرات کششی و تقویتی بر ستون فقرات به طور گسترده توصیه می‌شود. این آسانا به آرامی مهره‌های کمری را متحرک می‌کند، ساختارهای قدامی ستون فقرات را کشش می‌دهد و عضلات پارااسپاینال و گلوتئال را تقویت می‌کند و در نتیجه پایداری کمری را بهبود می‌بخشد. تمرین منظم آن به افزایش فاصله بین‌مهره‌ای، کاهش فشار بر ریشه‌های عصبی و ارتقای هم‌ترازی بهتر وضعیت بدن کمک می‌کند. علاوه بر این، بوجانگاسانا موجب افزایش گردش خون در ناحیه لومبوساکرال، حمایت از تغذیه دیسک و کاهش اسپاسم عضلانی می‌شود. مؤلفه تنفس آگاهانه این وضعیت نیز با کاهش تنش عضلانی مرتبط با استرس، ادراک درد را کاهش می‌دهد. در مجموع، بوجانگاسانا به عنوان یک روش مکمل غیرتهاجمی در مدیریت محافظه‌کارانه اسپوندیلوز کمری مؤثر است و به کاهش درد، بهبود انعطاف‌پذیری و ارتقای پیامدهای عملکردی کمک می‌کند. این مقاله بر آناتومی و پاتوفیزیولوژی اسپوندیلوز کمری، علائم آن و نقش بوجانگاسانا در مدیریت آن تمرکز دارد.

This article reports the design and post-only transnational evaluation of the role of energy in sustainability, a module developed in the acaSTEMy teacher academy project for pre-service and in-service Science, Technology, Engineering, and Mathematics (STEM) teachers. Grounded in education for sustainable development, sustainability competence, energy literacy, systems thinking, circular economy, regenerative agriculture, transformative learning, and teacher professional development, the module aimed to make sustainability an integrative framework for STEM teaching. The study does not test pedagogical effectiveness or learning gains; it examines teachers’ perceived acceptability, usefulness, satisfaction, and applicability after implementation. Quantitative ratings and open-ended responses from heterogeneous participant profiles in Estonia, Finland, and Croatia show broadly positive perceptions, with differences concentrated especially in organization and applicability. Estonia’s in-service science teachers emphasize practical classroom transfer, Finland’s preservice education students emphasize dialogic learning and atmosphere while requesting clearer structure, and Croatia’s in-service STEM teachers emphasize systems-oriented reflection together with the need for local examples and conceptual scaffolding. The findings are interpreted as implementation evidence for sustainability-oriented STEM teacher education guidelines: retaining a common theoretical core while adapting examples, terminology, pacing, coordination, and classroom applications to participant profiles and local contexts.

این مقاله به طراحی و ارزیابی فراملی پس از اجرا درباره نقش انرژی در پایداری می‌پردازد؛ واحد درسی‌ای که در پروژه آکادمی معلمان acaSTEMy برای معلمان علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات (STEM) پیش‌خدمت و شاغل توسعه یافته است. این واحد بر مبنای آموزش برای توسعه پایدار، شایستگی پایداری، سواد انرژی، تفکر سیستمی، اقتصاد چرخشی، کشاورزی احیاگر، یادگیری تحول‌آفرین و توسعه حرفه‌ای معلمان طراحی شده و هدف آن تبدیل پایداری به چارچوبی یکپارچه برای آموزش STEM بوده است. این مطالعه اثربخشی آموزشی یا میزان یادگیری را نمی‌سنجد؛ بلکه به بررسی ادراک معلمان از مقبولیت، سودمندی، رضایت و قابلیت کاربرد پس از اجرا می‌پردازد. ارزیابی‌های کمی و پاسخ‌های باز از شرکت‌کنندگان با ویژگی‌های متنوع در استونی، فنلاند و کرواسی نشان‌دهنده برداشت‌های عمدتاً مثبت است، هرچند تفاوت‌ها عمدتاً در سازماندهی و قابلیت کاربرد متمرکز است. معلمان علوم شاغل استونی بر انتقال عملی به کلاس درس تأکید دارند؛ دانشجویان آموزش معلمی فنلاند بر یادگیری گفت‌وگومحور و فضای آموزشی تأکید داشته و ساختار شفاف‌تر را درخواست کرده‌اند؛ و معلمان STEM شاغل کرواسی بر بازتاب سیستمی همراه با نیاز به مثال‌های بومی و چارچوب مفهومی تأکید می‌کنند. یافته‌ها به عنوان شواهدی برای اجرای راهنماهای آموزش معلمان STEM با رویکرد پایداری تفسیر می‌شود: حفظ هسته نظری مشترک در کنار تطبیق مثال‌ها، اصطلاحات، سرعت، هماهنگی و کاربردهای کلاسی با ویژگی‌های شرکت‌کنندگان و زمینه‌های محلی.

This study investigated the extent to which public school principals in the First Zarqa Education Directorate practice transformational leadership and examined its relationship with teachers’ organizational commitment. The study adopted a descriptive correlational design. Data were collected using a questionnaire developed to measure two main constructs: transformational leadership and organizational commitment. The sample consisted of 562 male and female teachers selected randomly from public schools in the directorate. The findings showed that teachers perceived principals’ practice of transformational leadership to be high, with a mean score of 3.74 and a standard deviation of 0.62. No statistically significant differences were found in teachers’ perceptions of transformational leadership according to gender, whereas significant differences were found according to years of experience, in favor of teachers with fewer than ten years of service. The results also indicated that teachers’ organizational commitment was high, with a mean score of 3.74 and a standard deviation of 0.64. In addition, a positive correlation was found between principals’ transformational leadership practices and teachers’ organizational commitment. These findings highlight the importance of transformational leadership in strengthening teachers’ attachment to their schools and enhancing commitment within public education institutions. The study recommends that school leaders adopt transformational leadership practices, particularly those related to motivation, shared vision, professional support, and participatory decision-making, as these practices may contribute to improving teachers’ organizational commitment.

این پژوهش به بررسی میزان به‌کارگیری رهبری تحول‌آفرین توسط مدیران مدارس دولتی در اداره آموزش و پرورش اول زرقاء و رابطه آن با تعهد سازمانی معلمان پرداخت. روش پژوهش توصیفی-همبستگی بود. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای که برای سنجش دو سازه اصلی رهبری تحول‌آفرین و تعهد سازمانی تدوین شده بود، گردآوری شد. نمونه پژوهش شامل ۵۶۲ معلم زن و مرد بود که به صورت تصادفی از مدارس دولتی این اداره انتخاب شدند. یافته‌ها نشان داد که معلمان، میزان به‌کارگیری رهبری تحول‌آفرین توسط مدیران را بالا ارزیابی کردند (میانگین ۳٫۷۴ و انحراف معیار ۰٫۶۲). تفاوت معنادار آماری در ادراک معلمان از رهبری تحول‌آفرین بر اساس جنسیت مشاهده نشد، اما بر اساس سابقه خدمت، تفاوت معناداری به نفع معلمان با کمتر از ده سال سابقه وجود داشت. نتایج همچنین نشان داد که تعهد سازمانی معلمان بالا بود (میانگین ۳٫۷۴ و انحراف معیار ۰٫۶۴). علاوه بر این، همبستگی مثبت بین رهبری تحول‌آفرین مدیران و تعهد سازمانی معلمان مشاهده شد. این یافته‌ها بر اهمیت رهبری تحول‌آفرین در تقویت دلبستگی معلمان به مدرسه و افزایش تعهد در نهادهای آموزش و پرورش دولتی تأکید دارد. پژوهش توصیه می‌کند که مدیران مدارس، به ویژه در زمینه‌های انگیزش، چشم‌انداز مشترک، حمایت حرفه‌ای و تصمیم‌گیری مشارکتی، از شیوه‌های رهبری تحول‌آفرین بهره گیرند، چرا که این شیوه‌ها می‌تواند به بهبود تعهد سازمانی معلمان کمک کند.

This study examined the extent to which public school principals in Zarqa Governorate practice faith-based leadership and explored its relationship with the effectiveness of educational decision-making from teachers’ perspectives. The study adopted a descriptive correlational design. Data were collected using a questionnaire developed to measure two main constructs: faith-based leadership practices and the effectiveness of educational decision-making. The sample consisted of 628 male and female teachers from public schools in the First Zarqa Education Directorate, selected using simple random sampling. The findings showed that teachers perceived principals’ practice of faith-based leadership to be moderate. The results also indicated that the effectiveness of educational decision-making in public schools was perceived to be moderate. In addition, a positive correlation was found between principals’ faith-based leadership practices and the effectiveness of educational decision-making. These findings suggest that leadership practices grounded in ethical values, trust, responsibility, and shared purpose may contribute to improving decision-making processes in schools. The study recommends strengthening value-based leadership practices among school principals, particularly those related to consultation, fairness, accountability, participation, and moral responsibility in educational decision-making.

این پژوهش به بررسی میزان به‌کارگیری رهبری مبتنی بر ایمان توسط مدیران مدارس دولتی در استان زرقاء و نیز رابطه آن با اثربخشی تصمیم‌گیری آموزشی از دیدگاه معلمان پرداخت. پژوهش حاضر از نوع توصیفی-همبستگی بود. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای که برای سنجش دو سازه اصلی، یعنی شیوه‌های رهبری مبتنی بر ایمان و اثربخشی تصمیم‌گیری آموزشی، تدوین شده بود، گردآوری شد. نمونه پژوهش شامل ۶۲۸ معلم زن و مرد از مدارس دولتی اداره آموزش و پرورش منطقه اول زرقاء بود که به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. یافته‌ها نشان داد که معلمان، میزان به‌کارگیری رهبری مبتنی بر ایمان توسط مدیران را در حد متوسط ارزیابی کردند. همچنین نتایج نشان داد اثربخشی تصمیم‌گیری آموزشی در مدارس دولتی نیز در سطح متوسط ادراک شده است. افزون بر این، بین شیوه‌های رهبری مبتنی بر ایمان مدیران و اثربخشی تصمیم‌گیری آموزشی، همبستگی مثبت وجود داشت. این یافته‌ها حاکی از آن است که شیوه‌های رهبری مبتنی بر ارزش‌های اخلاقی، اعتماد، مسئولیت‌پذیری و هدف مشترک می‌تواند به بهبود فرآیندهای تصمیم‌گیری در مدارس کمک کند. پژوهش توصیه می‌کند که شیوه‌های رهبری مبتنی بر ارزش‌ها، به‌ویژه موارد مرتبط با مشورت، انصاف، پاسخگویی، مشارکت و مسئولیت اخلاقی در تصمیم‌گیری آموزشی، در میان مدیران مدارس تقویت شود.

Introduction Promoting scientific argumentation in the context of socio-scientific issues remains a major challenge in science education. Artificial intelligence offers new opportunities to provide adaptive feedback on students’ written arguments; however, little is known about learners’ perceptions of hybrid learning environments that combine AI-supported feedback with peer feedback under authentic classroom conditions. This study presents the development and pilot evaluation of SMOKEChem, a web-based learning environment designed to foster scientific argumentation through AI-supported and collaborative feedback processes. Methods An exploratory mixed-methods design was employed to investigate learners’ perceptions of SMOKEChem during regular chemistry lessons. A total of 130 secondary school students (mean age = 15 years) participated in the study. Quantitative data were collected using questionnaires assessing technology acceptance, cognitive load, and chatbot usability, while qualitative responses explored students’ perceptions of peer feedback. Results The findings indicate that SMOKEChem was perceived as useful, user-friendly, and cognitively balanced, with low levels of extraneous cognitive load and high levels of germane cognitive load. Furthermore, students perceived AI-supported and peer feedback as fulfilling complementary functions: acceptance and usability data indicate that AI provided immediate, structured guidance for revising arguments, while qualitative data on peer feedback point to dialogic reflection, perspective-taking, and collaborative knowledge construction. Discussion The findings provide initial empirical evidence that hybrid feedback designs combining AI-supported and peer feedback can effectively support scientific argumentation in socio-scientific contexts. The complementary strengths of both feedback sources highlight the potential of integrating AI into collaborative learning environments rather than replacing peer interaction. These results provide practical implications for the design of AI-supported argumentation environments and inform future research on hybrid feedback approaches in science education.

مقدمه: ارتقای استدلال علمی در زمینه مسائل اجتماعی-علمی همچنان یکی از چالش‌های عمده در آموزش علوم به‌شمار می‌رود. هوش مصنوعی فرصت‌های جدیدی را برای ارائه بازخورد تطبیقی بر استدلال‌های نوشتاری دانش‌آموزان فراهم می‌کند؛ با این حال، اطلاعات اندکی درباره ادراک یادگیرندگان از محیط‌های یادگیری ترکیبی که بازخورد مبتنی بر هوش مصنوعی را با بازخورد همتایان در شرایط واقعی کلاس درس تلفیق می‌کنند، وجود دارد. این مطالعه به معرفی توسعه و ارزیابی اولیه SMOKEChem، یک محیط یادگیری مبتنی بر وب که با هدف تقویت استدلال علمی از طریق فرآیندهای بازخورد مبتنی بر هوش مصنوعی و همکاری طراحی شده است، می‌پردازد. روش‌ها: یک طرح اکتشافی آمیخته برای بررسی ادراک یادگیرندگان از SMOKEChem در جریان کلاس‌های معمول شیمی به‌کار گرفته شد. در مجموع ۱۳۰ دانش‌آموز دبیرستانی (میانگین سنی = ۱۵ سال) در این پژوهش شرکت کردند. داده‌های کمی از طریق پرسشنامه‌هایی درباره پذیرش فناوری، بار شناختی و قابلیت استفاده چت‌بات گردآوری شد و پاسخ‌های کیفی به بررسی ادراک دانش‌آموزان از بازخورد همتایان پرداخت. یافته‌ها: نتایج نشان داد که SMOKEChem به‌عنوان ابزاری مفید، کاربرپسند و دارای تعادل شناختی ادراک شد و سطوح بار شناختی بیرونی پایین و بار شناختی سازنده بالایی را نشان داد. افزون بر این، دانش‌آموزان بازخورد مبتنی بر هوش مصنوعی و بازخورد همتایان را دارای کارکردهای مکمل تلقی کردند: داده‌های پذیرش و قابلیت استفاده نشان داد که هوش مصنوعی راهنمایی فوری و ساختاریافته‌ای برای بازنگری استدلال‌ها ارائه می‌دهد، در حالی که داده‌های کیفی درباره بازخورد همتایان به بازتاب گفت‌وگویی، دیدگاه‌پذیری و ساخت دانش مشارکتی اشاره داشت. بحث: یافته‌ها شواهد تجربی اولیه‌ای ارائه می‌دهند که طراحی بازخورد ترکیبی با ادغام بازخورد مبتنی بر هوش مصنوعی و بازخورد همتایان می‌تواند به‌طور مؤثری از استدلال علمی در زمینه‌های اجتماعی-علمی حمایت کند. نقاط قوت مکمل هر دو منبع بازخورد، پتانسیل ادغام هوش مصنوعی در محیط‌های یادگیری مشارکتی به‌جای جایگزینی تعامل همتایان را برجسته می‌کند. این نتایج پیامدهای عملی برای طراحی محیط‌های استدلال مبتنی بر هوش مصنوعی داشته و پژوهش‌های آتی درباره رویکردهای بازخورد ترکیبی در آموزش علوم را هدایت می‌کند.

Educational psychology plays a critical role in preparing future Science, Technology, Engineering, and Mathematics (STEM) teachers by supporting evidence-based instructional practices and the development of transversal competencies. This study evaluates the effectiveness of Educational Psychology in a STEM Fields module developed within the Erasmus+ academy for STEM teachers project for preservice science teachers. A quantitative single-group pre-test–post-test quasi-experimental design is employed with 54 participants. The blended 4-week module integrates face-to-face and online learning activities focusing on educational psychology, teacher proactivity, time management, and collaborative work. The results indicate a statistically significant improvement in participants’ transversal STEM competencies following the intervention, with no significant gender differences observed. Descriptive findings further show notable improvements in inclusive instructional design, educational psychology-based decision-making, and collaborative learning. Participants also report high levels of self-perceived thematic competence and overall satisfaction with the module. Overall, the findings suggest that integrating educational psychology into STEM teacher education can effectively enhance pre-service teachers’ pedagogical competencies, foster essential transversal skills, and support more inclusive and evidence-informed STEM teaching.

روان‌شناسی تربیتی نقش حیاتی در آماده‌سازی معلمان آینده علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات (STEM) ایفا می‌کند، از طریق حمایت از شیوه‌های آموزشی مبتنی بر شواهد و توسعه شایستگی‌های عرضی. این پژوهش اثربخشی روان‌شناسی تربیتی در یک ماژول حوزه‌های STEM را که در چارچوب پروژه آکادمی Erasmus+ برای معلمان STEM برای معلمان پیش‌خدمت علوم توسعه یافته است، ارزیابی می‌کند. طرح پژوهش شبه‌آزمایشی تک‌گروهی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون به صورت کمی با ۵۴ شرکت‌کننده اجرا شده است. این ماژول ترکیبی چهار هفته‌ای، فعالیت‌های یادگیری حضوری و آنلاین را با تمرکز بر روان‌شناسی تربیتی، پیش‌فعالی معلم، مدیریت زمان و کار گروهی تلفیق می‌کند. نتایج نشان می‌دهد که پس از مداخله، بهبود معنادار آماری در شایستگی‌های عرضی STEM شرکت‌کنندگان مشاهده شده است و تفاوت معناداری از نظر جنسیت وجود ندارد. یافته‌های توصیفی همچنین بهبود قابل توجهی را در طراحی آموزشی فراگیر، تصمیم‌گیری مبتنی بر روان‌شناسی تربیتی و یادگیری مشارکتی نشان می‌دهد. شرکت‌کنندگان همچنین سطوح بالایی از شایستگی موضوعی ادراک‌شده و رضایت کلی از ماژول را گزارش کردند. در مجموع، یافته‌ها حاکی از آن است که ادغام روان‌شناسی تربیتی در آموزش معلمان STEM می‌تواند به طور مؤثری شایستگی‌های آموزشی معلمان پیش‌خدمت را ارتقا دهد، مهارت‌های عرضی اساسی را تقویت کند و از آموزش STEM فراگیرتر و مبتنی بر شواهد حمایت نماید.

Objective: to analyse the effect of Flipped classroom with the use of 3D atlas as a positive impact on the active learning of anatomy in undergraduate dental students. Study Design: Quasi-Experimental study. Place and Duration of Study: Margalla Institute of Health Sciences, Rawalpindi, Pakistan from Aug to Sep 2023. Methodology: There were 75 first-year BDS students who were randomly assigned to one of two Groups (4 were excluded): one Group got the standard classroom instruction (n=35), and the other Group got the flipped classroom with 3D atlas (n=36). Prior to the classes, there was a pre-quiz, and afterwards, there was a post-quiz. Final evaluation was based on 25 multiple-choice questions. We compared the scores from each Group. In order to assess views and experiences, a questionnaire with a 5-point Likert scale was utilised. Results; Out of seventy-five students, four students were absent, therefore, they were excluded from the study. Forty-one (57.7%) students had less or equal to 12 marks or fail in pretest while in after test ten (27.0%) students failed. Moreover, 25 (35.2%) students had 13 to 16 marks in pretest and 5(13.5%) had 13 to 16 marks in posttest. Furthermore, only 5(7.0%) Students had >16 marks in pretest whereas after flipped class, 22(59.5%) Students scored >16 which is significantly increased as p-value <0.001. Conclusion: This study demonstrates that flipped classrooms are successful for teaching anatomy, since they led to a small but statistically significant increase in the number of students passing.

هدف: تحلیل تأثیر کلاس معکوس با استفاده از اطلس سه‌بعدی به عنوان تأثیر مثبت بر یادگیری فعال آناتومی در دانشجویان کارشناسی دندان‌پزشکی. طرح مطالعه: مطالعه شبه‌آزمایشی. محل و مدت زمان مطالعه: مؤسسه علوم سلامت مارگالا، راولپندی، پاکستان از اوت تا سپتامبر ۲۰۲۳. روش‌شناسی: ۷۵ دانشجوی سال اول دندان‌پزشکی به صورت تصادفی به یکی از دو گروه تقسیم شدند (۴ نفر حذف شدند): یک گروه آموزش کلاسیک (n=35) و گروه دیگر کلاس معکوس با اطلس سه‌بعدی (n=36) را دریافت کردند. پیش از کلاس‌ها آزمون پیش‌آزمون و پس از آن آزمون پس‌آزمون برگزار شد. ارزیابی نهایی بر اساس ۲۵ سؤال چندگزینه‌ای انجام شد. نمرات هر گروه مقایسه گردید. برای ارزیابی دیدگاه‌ها و تجربیات، پرسشنامه‌ای با مقیاس لیکرت ۵ درجه‌ای استفاده شد. نتایج: از هفتاد و پنج دانشجو، چهار نفر غایب بودند و بنابراین از مطالعه حذف شدند. چهل و یک نفر (۵۷/۷٪) در پیش‌آزمون نمره کمتر یا مساوی ۱۲ یا مردود شدند، در حالی که پس از آزمون ده نفر (۲۷/۰٪) مردود شدند. همچنین، ۲۵ نفر (۳۵/۲٪) در پیش‌آزمون نمره ۱۳ تا ۱۶ و ۵ نفر (۱۳/۵٪) در پس‌آزمون نمره ۱۳ تا ۱۶ کسب کردند. علاوه بر این، تنها ۵ نفر (۷/۰٪) در پیش‌آزمون نمره بیش از ۱۶ داشتند، در حالی که پس از کلاس معکوس، ۲۲ نفر (۵۹/۵٪) نمره بیش از ۱۶ کسب کردند که به طور معناداری افزایش یافته است (p-value<0.001). نتیجه‌گیری: این مطالعه نشان می‌دهد که کلاس‌های معکوس برای آموزش آناتومی موفقیت‌آمیز هستند، زیرا منجر به افزایش اندک اما معنادار آماری در تعداد دانشجویان قبول‌شده شده‌اند.

This study aimed to examine the role of principals of special education schools inside the Green Line in empowering teachers to develop students’ skills. The study adopted a descriptive survey design, and data were collected using a questionnaire developed for this purpose. The questionnaire was administered to a sample of 304 male and female teachers working in special education schools. The findings showed that the role of special education school principals in empowering teachers to develop students’ skills was perceived to be high. The results also indicated that teachers’ contribution to developing the skills of students with special needs was perceived to be high. Based on these findings, the study recommends that principals of special education schools strengthen teacher empowerment practices by providing professional support, promoting effective dialogue between teachers and students, and creating school environments that support students’ skill development.

این پژوهش با هدف بررسی نقش مدیران مدارس آموزش ویژه داخل خط سبز در توانمندسازی معلمان جهت توسعه مهارت‌های دانش‌آموزان انجام شده است. این مطالعه از طرح پژوهش توصیفی-پیمایشی بهره برده و داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای که برای این منظور تدوین شده بود، جمع‌آوری گردید. پرسشنامه به نمونه‌ای متشکل از ۳۰۴ معلم زن و مرد شاغل در مدارس آموزش ویژه ارائه شد. یافته‌ها نشان داد که نقش مدیران مدارس آموزش ویژه در توانمندسازی معلمان برای توسعه مهارت‌های دانش‌آموزان، از دیدگاه پاسخ‌دهندگان، در سطح بالایی ارزیابی شده است. همچنین نتایج بیانگر آن بود که مشارکت معلمان در توسعه مهارت‌های دانش‌آموزان با نیازهای ویژه نیز در سطح بالایی ادراک شده است. بر اساس این یافته‌ها، پژوهش توصیه می‌کند که مدیران مدارس آموزش ویژه با ارائه حمایت حرفه‌ای، ترویج گفت‌وگوی مؤثر میان معلمان و دانش‌آموزان و ایجاد محیط‌های مدرسه‌ای حامی توسعه مهارت‌های دانش‌آموزان، اقدامات توانمندسازی معلمان را تقویت نمایند.

Assessment in higher education often suffers from a critical disconnect where student feedback benefits future cohorts rather than current participants. This study presents SHARP (Strategic, Holistic, Adaptive, Reflective, Process), a systematic framework for embedding real-time student voice into assessment design to develop students’ assessment literacy and engagement. SHARP was piloted across three in-class Mathematics tests with 246 students on a foundation-level UK university programme using a mixed-methods quasi-experimental design with post-assessment surveys from 108 students administered before grade release. Quantitative analysis revealed statistically significant improvements in clarity ratings, whilst fairness perceptions rose from 70.3% to 96.0%. A quasi-experimental comparison with historical controls demonstrated a 73% reduction in assessment volatility, reflecting more consistent student performance across assessments. Qualitative evidence illustrated students’ developing capacity to evaluate and articulate assessment design. This pilot demonstrates SHARP’s potential as a transferable framework for student-informed assessment practice, though replication is needed to establish broader generalisability.

ارزیابی در آموزش عالی اغلب با یک گسست اساسی مواجه است که در آن بازخورد دانشجویان بیشتر به نفع گروه‌های آینده است تا شرکت‌کنندگان فعلی. این مطالعه چارچوب SHARP (راهبردی، کل‌نگر، سازگارپذیر، تأملی، فرایندی) را معرفی می‌کند؛ چارچوبی نظام‌مند برای ادغام صدای دانشجویان در زمان واقعی در طراحی ارزیابی با هدف توسعه سواد ارزیابی و مشارکت دانشجویان. چارچوب SHARP در سه آزمون کلاسی ریاضی با حضور ۲۴۶ دانشجو در یک برنامه دانشگاهی سطح پایه در بریتانیا، با استفاده از طرح شبه‌آزمایشی روش‌های ترکیبی و پرسشنامه‌های پس از ارزیابی از ۱۰۸ دانشجو که پیش از اعلام نمرات اجرا شد، به صورت آزمایشی به کار گرفته شد. تحلیل کمی بهبود معنادار آماری در امتیازدهی به وضوح را نشان داد، در حالی که ادراک از انصاف ارزیابی از ۷۰٫۳٪ به ۹۶٫۰٪ افزایش یافت. مقایسه شبه‌آزمایشی با گروه‌های کنترل تاریخی، کاهش ۷۳٪ در نوسان ارزیابی را نشان داد که بیانگر عملکرد یکنواخت‌تر دانشجویان در ارزیابی‌ها بود. شواهد کیفی نیز نشان داد که توانایی دانشجویان در ارزیابی و بیان طراحی ارزیابی توسعه یافته است. این مطالعه آزمایشی، پتانسیل چارچوب SHARP را به عنوان الگویی قابل انتقال برای رویه ارزیابی مبتنی بر مشارکت دانشجویان نشان می‌دهد، هرچند تکرار پژوهش برای تعمیم‌پذیری گسترده‌تر ضروری است.

This study examines how cross-subject integration in STEM education can be embedded within formal curriculum structures through institutional design rather than individual teacher initiative. The research was conducted at a STEM-specialist secondary school in Astana, Kazakhstan, where informatics functions as a coordinating subject across science and humanities disciplines. The study analyses two dimensions of curriculum organisation: (1) the vertical progression of the informatics curriculum across Grades 6–10, from digital literacy and data handling to programming and independent project work; and (2) a horizontal coordination mechanism in which informatics and subject teachers design shared learning tasks and independently assess different dimensions of the same student products. Data include curriculum documents, assessment rubrics, student project work ( n = 36 students, comprising three complete project groups from the chemistry integration cycle), and teacher perspectives collected through informal conversational exchanges. Findings document how co-assessment structures differentiated disciplinary feedback from two independent knowledge positions within a single task, and how teachers perceived this structure as making disciplinary expectations more explicit in student preparation. The study introduces the concept of an interdisciplinary assessment ecology as a distributed evaluation structure in which subject specialists assess distinct dimensions of shared student artefacts. The results suggest that such integration can be implemented through formal planning routines embedded in existing curriculum structures without additional curriculum time for students or external funding, though it does require coordinated teacher time for quarterly cross-departmental planning sessions.

این مطالعه بررسی می‌کند که چگونه ادغام میان‌موضوعی در آموزش STEM می‌تواند از طریق طراحی نهادی و نه صرفاً ابتکار فردی معلمان، در ساختارهای رسمی برنامهٔ درسی جای گیرد. پژوهش در یک دبیرستان تخصصی STEM در آستانه، قزاقستان انجام شده است که در آن، درس انفورماتیک به عنوان یک موضوع هماهنگ‌کننده میان رشته‌های علوم و علوم انسانی ایفای نقش می‌کند. این مطالعه دو بُعد از سازماندهی برنامهٔ درسی را تحلیل می‌کند: (۱) پیشرفت عمودی برنامهٔ درسی انفورماتیک در پایه‌های ششم تا دهم، از سواد دیجیتال و داده‌پردازی تا برنامه‌نویسی و کار پروژه‌ای مستقل؛ و (۲) سازوکار هماهنگی افقی که در آن معلمان انفورماتیک و سایر دروس، وظایف یادگیری مشترک طراحی کرده و به طور مستقل ابعاد مختلف یک محصول دانش‌آموزی را ارزیابی می‌کنند. داده‌ها شامل اسناد برنامهٔ درسی، روبریک‌های ارزیابی، کارهای پروژه‌ای دانش‌آموزان (n = 36 دانش‌آموز، شامل سه گروه کامل پروژه از چرخهٔ ادغام شیمی) و دیدگاه‌های معلمان که از طریق گفتگوهای غیررسمی جمع‌آوری شده‌اند، می‌باشد. یافته‌ها نشان می‌دهد که ساختارهای هم‌ارزیابی، بازخوردهای متمایز رشته‌ای را از دو جایگاه دانشی مستقل در قالب یک وظیفه واحد فراهم می‌کند و معلمان این ساختار را موجب شفاف‌تر شدن انتظارات رشته‌ای در آماده‌سازی دانش‌آموزان می‌دانند. این مطالعه مفهوم «بوم‌شناسی ارزیابی میان‌رشته‌ای» را به عنوان ساختار ارزیابی توزیع‌شده‌ای معرفی می‌کند که در آن متخصصان هر رشته، ابعاد متمایز مصنوعات مشترک دانش‌آموزی را ارزیابی می‌کنند. نتایج نشان می‌دهد چنین ادغامی می‌تواند از طریق روال‌های برنامه‌ریزی رسمی که در ساختارهای موجود برنامهٔ درسی تعبیه شده‌اند، بدون نیاز به زمان اضافی برای دانش‌آموزان یا تأمین مالی خارجی اجرا شود، هرچند نیازمند هماهنگی زمانی معلمان برای جلسات برنامه‌ریزی میان‌بخشی فصلی است.

While systems thinking is recognized as a main competency of science, technology, engineering, and mathematics (STEM) education and education for sustainability (EfS), the ways educators apply these skills in the classroom and how they shape instruction remains unclear. This study investigates systems thinking competence among STEM educators and its impact on the integration of sustainability topics and content into the curriculum. Using a mixed methods approach, data were collected from STEM educators across the U.S. state of Pennsylvania. The results indicate that high school educators tend to have higher systems thinking competence, place greater importance on EfS, and more frequently incorporate sustainability topics into their lessons compared to elementary educators. In addition, a positive correlation was found between an educator’s systems thinking competence and their perceived importance of EfS. These findings suggest the potential value of supporting the development of systems thinking skills among K-12 educators, particularly those teaching lower grades, which may help strengthen their perceptions of the importance of EfS and support related educational outcomes.

در حالی که تفکر سیستمی به عنوان یکی از شایستگی‌های اصلی آموزش علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات (STEM) و آموزش برای پایداری (EfS) شناخته می‌شود، نحوه به‌کارگیری این مهارت‌ها توسط آموزگاران در کلاس درس و چگونگی تأثیر آن بر شکل‌دهی آموزش همچنان نامشخص است. این پژوهش به بررسی شایستگی تفکر سیستمی در میان آموزگاران STEM و تأثیر آن بر ادغام موضوعات و محتوای مرتبط با پایداری در برنامه درسی می‌پردازد. با استفاده از رویکرد روش‌های ترکیبی، داده‌ها از آموزگاران STEM در سراسر ایالت پنسیلوانیای آمریکا گردآوری شد. نتایج نشان می‌دهد که آموزگاران دبیرستانی تمایل دارند شایستگی بالاتری در تفکر سیستمی داشته باشند، اهمیت بیشتری برای EfS قائل شوند و موضوعات مرتبط با پایداری را بیشتر از آموزگاران ابتدایی در دروس خود بگنجانند. علاوه بر این، همبستگی مثبتی بین شایستگی تفکر سیستمی آموزگار و اهمیت ادراک‌شده EfS توسط وی مشاهده شد. این یافته‌ها بر ارزش بالقوه حمایت از توسعه مهارت‌های تفکر سیستمی در میان آموزگاران مقاطع K-12، به‌ویژه آموزگاران پایه‌های پایین‌تر، تأکید دارد که می‌تواند به تقویت نگرش آن‌ها نسبت به اهمیت EfS و حمایت از پیامدهای آموزشی مرتبط کمک کند.

This paper shares new empirical data from focus groups with 18 student participants identified as under-represented within placement programmes including students who are female, students with disabilities, ethnically-minoritised students and students from communities with traditionally low levels of participation in higher education, as a proxy for social and economic disadvantage. Co-designed and co-delivered by a team of staff and postgraduate student co-researchers with understanding of traditionally marginalised groups, focus groups explored the lived experiences and perceptions of barriers to participation in placement programmes and student solutions for widening participation, with the aim of improving degree outcomes and narrowing awarding gaps. The paper first reviews recent research on placement participation and describes the study’s methodological approach. Next, key findings are set out, highlighting three overlapping themes concerning informational, practical and psychological barriers and solutions. The paper concludes with practical recommendations to enhance placement support and communications, staff training and employer awareness.

این مقاله داده‌های تجربی جدیدی را از گروه‌های متمرکز با ۱۸ دانشجوی شرکت‌کننده که به‌عنوان افراد کم‌نماینده در برنامه‌های کارآموزی شناسایی شده‌اند، از جمله دانشجویان زن، دانشجویان دارای معلولیت، دانشجویان اقلیت‌های قومی و دانشجویان جوامعی با سطوح سنتی پایین مشارکت در آموزش عالی (به‌عنوان شاخصی برای محرومیت اجتماعی و اقتصادی)، ارائه می‌دهد. این گروه‌های متمرکز که به‌صورت مشترک توسط تیمی متشکل از اعضای هیئت علمی و پژوهشگران دانشجوی تحصیلات تکمیلی با درک از گروه‌های به‌حاشیه‌رانده‌شده طراحی و اجرا شده‌اند، به بررسی تجارب زیسته و ادراک موانع مشارکت در برنامه‌های کارآموزی و راه‌حل‌های دانشجویی برای گسترش مشارکت پرداخته‌اند، با هدف بهبود نتایج تحصیلی و کاهش شکاف‌های اعطای مدرک. مقاله ابتدا پژوهش‌های اخیر درباره مشارکت در کارآموزی را مرور و رویکرد روش‌شناختی مطالعه را توصیف می‌کند. سپس یافته‌های کلیدی با تأکید بر سه مضمون همپوشان درباره موانع و راه‌حل‌های اطلاعاتی، عملی و روان‌شناختی ارائه می‌شود. مقاله با توصیه‌های عملی برای ارتقای حمایت و ارتباطات مربوط به کارآموزی، آموزش کارکنان و افزایش آگاهی کارفرمایان به پایان می‌رسد.

This study aimed to identify the degree to which school principals in Amman, Jordan, practice digital management from the perspectives of principals and teachers. It also examined whether participants’ perceptions differed according to gender, job title, and school type. The study employed a descriptive survey design. The sample consisted of 450 principals and teachers, selected using stratified random sampling. A questionnaire was used to collect the data. The results showed that the degree of digital management practice among school principals was high across the overall scale and its domains. The results also indicated no statistically significant differences in participants’ perceptions attributable to gender or job title. However, statistically significant differences were found according to school type, in favor of private schools. In light of these findings, the study recommended further activation of technological, technical, and digital methods in the educational process, as well as continued training for principals and teachers in the effective use of digital management practices.

این پژوهش با هدف شناسایی میزان به‌کارگیری مدیریت دیجیتال توسط مدیران مدارس شهر امان، اردن، از دیدگاه مدیران و معلمان انجام شده است. همچنین، تفاوت دیدگاه شرکت‌کنندگان بر اساس جنسیت، عنوان شغلی و نوع مدرسه مورد بررسی قرار گرفت. روش پژوهش توصیفی-پیمایشی بود. نمونه پژوهش شامل ۴۵۰ نفر از مدیران و معلمان بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه استفاده شد. نتایج نشان داد که میزان به‌کارگیری مدیریت دیجیتال توسط مدیران مدارس در سطح کل مقیاس و حوزه‌های آن بالا است. همچنین، نتایج حاکی از آن بود که تفاوت معنادار آماری در دیدگاه شرکت‌کنندگان بر اساس جنسیت یا عنوان شغلی وجود ندارد. با این حال، تفاوت معنادار آماری بر اساس نوع مدرسه مشاهده شد که به نفع مدارس غیر‌دولتی بود. بر اساس یافته‌های پژوهش، توصیه می‌شود روش‌های فناورانه، فنی و دیجیتال در فرایند آموزشی بیش‌تر فعال شود و آموزش‌های مستمر برای مدیران و معلمان در زمینه استفاده مؤثر از شیوه‌های مدیریت دیجیتال ادامه یابد.

The 2018 General Education Curriculum in Vietnam requires physics teaching to develop students’ scientific competence, and the science, technology, society and environment (STSE) model has been proposed as one way to meet this requirement. Evidence on how upper secondary physics teachers currently teach specific topics in relation to STSE remains limited. This study surveyed 55 physics teachers about the topic “Electric current and circuits” (Physics 11). A 15-item questionnaire on a five-point Likert scale covered four areas: teaching practice, STSE integration, teacher-rated student scientific competence, and awareness of and readiness for the STSE model. Descriptive statistics and internal consistency coefficients (Cronbach’s α and McDonald’s ω) were computed. Lecturing combined with problem solving was reported by 61.8% of teachers, whereas 38.9% had implemented project-based learning for the topic, and 72.2% reported time and facility constraints. Teachers more often linked the topic to social issues (87.3%) and environmental issues (76.4%) than to modern technology (59.3%). Collecting and processing data was the lowest-rated student capability (M = 3.18). Although 40.7% of teachers were familiar with the STSE model, 70.4% were willing to adopt it if given materials and training. The findings indicate a gap between awareness and readiness, and point to the need for topic-specific STSE resources, professional development, and low-cost technological projects.

بر اساس برنامه درسی آموزش عمومی ۲۰۱۸ در ویتنام، آموزش فیزیک باید به توسعه شایستگی علمی دانش‌آموزان منجر شود و مدل علم، فناوری، جامعه و محیط زیست (STSE) به عنوان یکی از راهکارهای تحقق این هدف پیشنهاد شده است. شواهد موجود درباره نحوه آموزش موضوعات خاص توسط دبیران فیزیک متوسطه دوم در ارتباط با STSE همچنان محدود است. این پژوهش با نظرسنجی از ۵۵ دبیر فیزیک درباره موضوع «جریان الکتریکی و مدارها» (فیزیک ۱۱) انجام شد. پرسشنامه‌ای ۱۵‌سؤالی با مقیاس لیکرت پنج‌درجه‌ای چهار حوزه را پوشش داد: عملکرد آموزشی، ادغام STSE، ارزیابی شایستگی علمی دانش‌آموزان توسط دبیر، و آگاهی و آمادگی نسبت به مدل STSE. آمار توصیفی و ضرایب پایایی درونی (آلفای کرونباخ و امگا مک‌دونالد) محاسبه شد. ۶۱٫۸٪ دبیران، تدریس ترکیبی با حل مسئله را گزارش کردند، در حالی که ۳۸٫۹٪ یادگیری مبتنی بر پروژه را برای این موضوع به کار برده بودند و ۷۲٫۲٪ محدودیت زمانی و امکانات را ذکر کردند. دبیران بیشتر موضوع را به مسائل اجتماعی (۸۷٫۳٪) و زیست‌محیطی (۷۶٫۴٪) نسبت به فناوری‌های نوین (۵۹٫۳٪) مرتبط می‌کردند. جمع‌آوری و پردازش داده‌ها پایین‌ترین امتیاز قابلیت دانش‌آموزان را داشت (M = 3.18). اگرچه ۴۰٫۷٪ دبیران با مدل STSE آشنایی داشتند، ۷۰٫۴٪ در صورت دریافت منابع و آموزش، تمایل به پذیرش آن داشتند. یافته‌ها نشان‌دهنده شکاف میان آگاهی و آمادگی است و بر نیاز به منابع موضوع‌محور STSE، توسعه حرفه‌ای و پروژه‌های فناورانه کم‌هزینه تأکید دارد.

The purpose of this study is to examine how teachers perceive measurement and evaluation through written exam within the scope of the Türkiye Century Education Model and to investigate their opinions on this practice. The study was conducted using the descriptive qualitative study method, one of the qualitative research designs. Participants consisted of 26 teachers (11 male, 15 female) working in public middle schools and high schools in the Çeltik district of Konya province who administer written exams. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using content analysis. The findings include teachers' positive and negative views on written exams, the effects of these practices on learning outcomes, the difficulties encountered in the process, and their suggestions regarding the practice. Teachers' positive views on written exams include reliability, validity, suitability for learning outcomes, and providing feedback, while their negative views stem from test anxiety, the length of preparation time, and the additional workload for teachers. The effects of written exams on learning were classified as positive, negative, and variable; among the positive effects, motivation and the development of study habits stood out, while among the negative effects, anxiety and the inability to measure actual learning were emphasized. The challenges encountered were addressed in three groups: student-based, teacher-based, and method-based. Teachers suggested diversifying assessment methods, emphasizing process-based assessment, and focusing on writing skills.

هدف این پژوهش بررسی ادراک معلمان از سنجش و ارزیابی از طریق آزمون کتبی در چارچوب مدل آموزش سده ترکیه و بررسی دیدگاه‌های آنان نسبت به این شیوه است. این پژوهش با استفاده از روش مطالعه کیفی توصیفی، که یکی از طرح‌های پژوهش کیفی است، انجام شده است. شرکت‌کنندگان شامل ۲۶ معلم (۱۱ مرد، ۱۵ زن) شاغل در مدارس متوسطه اول و دوم دولتی در منطقه چلتیک استان قونیه بودند که آزمون کتبی برگزار می‌کنند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوا مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها شامل دیدگاه‌های مثبت و منفی معلمان درباره آزمون‌های کتبی، تأثیرات این شیوه‌ها بر پیامدهای یادگیری، دشواری‌های موجود در فرایند و پیشنهادهای آنان درباره این شیوه است. دیدگاه‌های مثبت معلمان درباره آزمون‌های کتبی شامل پایایی، روایی، تناسب با اهداف یادگیری و فراهم‌کردن بازخورد است، در حالی که دیدگاه‌های منفی ناشی از اضطراب آزمون، طولانی بودن زمان آماده‌سازی و افزایش حجم کار معلمان می‌باشد. تأثیرات آزمون‌های کتبی بر یادگیری به سه دسته مثبت، منفی و متغیر تقسیم شد؛ در میان تأثیرات مثبت، انگیزش و تقویت عادات مطالعه برجسته بود و در میان تأثیرات منفی، اضطراب و ناتوانی در سنجش واقعی یادگیری مورد تأکید قرار گرفت. چالش‌های موجود در سه گروه دانش‌آموزمحور، معلم‌محور و روش‌محور بررسی شد. معلمان پیشنهاد کردند که روش‌های ارزیابی متنوع شود، بر ارزیابی فرایندمحور تأکید گردد و مهارت‌های نوشتاری مورد توجه قرار گیرد.

This study aims to examine the perspectives of fourth-grade primary school teachers regarding the instruction of democratic values within the social studies course. The research was conducted using a qualitative methodology and employed a case study design. The study group consisted of 40 primary school teachers working in the Toroslar district of Mersin during the 2024–2025 academic year. Data were collected through a Teacher Interview Form comprising seven open-ended questions and analyzed using content analysis. The findings indicate that teachers consider the teaching of democratic values to be highly important. Justice, respect, equality, and tolerance were identified as the democratic values most frequently emphasized in classroom instruction. Conversely, responsibility, respect, and tolerance were reported as the values most commonly lacking among students. Active participation, drama, storytelling, and teacher role modeling emerged as the most effective pedagogical approaches for fostering democratic values. Additionally, reading activities and storytelling were highlighted as essential tools for value acquisition. Based on these results, it is recommended that reading and storytelling activities considered effective by teachers be supported through children’s literature themed around democratic values. Furthermore, the curriculum should allocate greater emphasis to inclusive educational practices and cultural awareness activities aimed at enhancing respect for diversity and strengthening social tolerance.

هدف این پژوهش بررسی دیدگاه‌های معلمان پایه چهارم ابتدایی نسبت به آموزش ارزش‌های دموکراتیک در درس مطالعات اجتماعی است. این پژوهش با استفاده از روش کیفی و با رویکرد مطالعه موردی انجام شده است. گروه مورد مطالعه شامل ۴۰ نفر از معلمان ابتدایی شاغل در منطقه توروسلار شهر مرسین در سال تحصیلی ۲۰۲۴–۲۰۲۵ بود. داده‌ها از طریق فرم مصاحبه معلمان که شامل هفت پرسش باز بود گردآوری و با روش تحلیل محتوا مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که معلمان آموزش ارزش‌های دموکراتیک را بسیار مهم تلقی می‌کنند. عدالت، احترام، برابری و مدارا به عنوان ارزش‌های دموکراتیک که بیشترین تأکید را در آموزش کلاسی دارند شناسایی شدند. در مقابل، مسئولیت‌پذیری، احترام و مدارا به عنوان ارزش‌هایی که بیشترین کمبود را در میان دانش‌آموزان دارند گزارش شده‌اند. مشارکت فعال، نمایش، قصه‌گویی و الگو بودن معلم به عنوان مؤثرترین رویکردهای آموزشی در تقویت ارزش‌های دموکراتیک مطرح شده‌اند. همچنین، فعالیت‌های مطالعه و قصه‌گویی به عنوان ابزارهای اساسی برای کسب ارزش‌ها مورد تأکید قرار گرفته‌اند. بر اساس این نتایج، توصیه می‌شود فعالیت‌های مطالعه و قصه‌گویی که از نظر معلمان مؤثر تلقی می‌شوند، از طریق ادبیات کودک با محوریت ارزش‌های دموکراتیک تقویت شوند. علاوه بر این، برنامه درسی باید توجه بیشتری به شیوه‌های آموزشی فراگیر و فعالیت‌های آگاهی فرهنگی با هدف ارتقای احترام به تنوع و تقویت مدارا اجتماعی اختصاص دهد.

The 2018 General Education Curriculum in Vietnam requires physics teaching to develop students’ scientific competence, and the science, technology, society and environment (STSE) model has been proposed as one way to meet this requirement. Evidence on how upper secondary physics teachers currently teach specific topics in relation to STSE remains limited. This study surveyed 55 physics teachers about the topic “Electric current and circuits” (Physics 11). A 15-item questionnaire on a five-point Likert scale covered four areas: teaching practice, STSE integration, teacher-rated student scientific competence, and awareness of and readiness for the STSE model. Descriptive statistics and internal consistency coefficients (Cronbach’s α and McDonald’s ω) were computed. Lecturing combined with problem solving was reported by 61.8% of teachers, whereas 38.9% had implemented project-based learning for the topic, and 72.2% reported time and facility constraints. Teachers more often linked the topic to social issues (87.3%) and environmental issues (76.4%) than to modern technology (59.3%). Collecting and processing data was the lowest-rated student capability (M = 3.18). Although 40.7% of teachers were familiar with the STSE model, 70.4% were willing to adopt it if given materials and training. The findings indicate a gap between awareness and readiness, and point to the need for topic-specific STSE resources, professional development, and low-cost technological projects.

بر اساس برنامه درسی آموزش عمومی ۲۰۱۸ در ویتنام، آموزش فیزیک باید به توسعه شایستگی علمی دانش‌آموزان منجر شود و مدل علم، فناوری، جامعه و محیط زیست (STSE) به عنوان یکی از راهکارهای تحقق این هدف پیشنهاد شده است. شواهد موجود درباره نحوه آموزش موضوعات خاص توسط دبیران فیزیک متوسطه دوم در ارتباط با STSE همچنان محدود است. این پژوهش با نظرسنجی از ۵۵ دبیر فیزیک درباره موضوع «جریان الکتریکی و مدارها» (فیزیک ۱۱) انجام شد. پرسشنامه‌ای ۱۵‌سؤالی با مقیاس لیکرت پنج‌درجه‌ای چهار حوزه را پوشش داد: عملکرد آموزشی، ادغام STSE، ارزیابی شایستگی علمی دانش‌آموزان توسط دبیر، و آگاهی و آمادگی نسبت به مدل STSE. آمار توصیفی و ضرایب پایایی درونی (آلفای کرونباخ و امگا مک‌دونالد) محاسبه شد. ۶۱٫۸٪ دبیران، تدریس ترکیبی با حل مسئله را گزارش کردند، در حالی که ۳۸٫۹٪ یادگیری مبتنی بر پروژه را برای این موضوع به کار برده بودند و ۷۲٫۲٪ محدودیت زمانی و امکانات را ذکر کردند. دبیران بیشتر موضوع را به مسائل اجتماعی (۸۷٫۳٪) و زیست‌محیطی (۷۶٫۴٪) نسبت به فناوری‌های نوین (۵۹٫۳٪) مرتبط می‌کردند. جمع‌آوری و پردازش داده‌ها پایین‌ترین امتیاز قابلیت دانش‌آموزان را داشت (M = 3.18). اگرچه ۴۰٫۷٪ دبیران با مدل STSE آشنایی داشتند، ۷۰٫۴٪ در صورت دریافت منابع و آموزش، تمایل به پذیرش آن داشتند. یافته‌ها نشان‌دهنده شکاف میان آگاهی و آمادگی است و بر نیاز به منابع موضوع‌محور STSE، توسعه حرفه‌ای و پروژه‌های فناورانه کم‌هزینه تأکید دارد.

Background: This study examined the association between cohabitation status and masticatory discomfort among older adults in Korea.Methods: This cross-sectional study analyzed 8 years of data from the Korea National Health and Nutrition Examination Survey (KNHANES), from 2016 to 2023.This study included 13,416 adults aged 65 years or older.The independent variable was cohabitation status with a spouse or partner, categorized as yes or no, and the dependent variable was self-reported masticatory discomfort.Complex-samples frequency analysis and cross-tabulation analyses were performed, followed by complex-samples logistic regression analysis to evaluate the association between cohabitation status with a spouse or partner and masticatory discomfort.Sampling weights were applied to account for the complex-sampling design of KNHANES.Results: Overall, 36.2% of the older adults experienced masticatory discomfort.The prevalence of masticatory discomfort was significantly higher among older adults who did not cohabit with a spouse or partner than among those cohabiting with a spouse or partner (43.0% vs. 33.0%,p＜0.001).In the unadjusted model, the odds of masticatory discomfort were higher among older adults who did not cohabit with a spouse or partner than among those who did (odds ratio [OR]=1.532,95% confidence interval [CI]=1.403∼1.674,p＜0.001).After adjusting for age, sociodemographic characteristics, health behaviors, systemic disease, perceived stress, and activity limitations, the association remained statistically significant (OR=1.171,95% CI=1.038∼1.320,p=0.010).Conclusion: Cohabitation with a spouse or partner was independently associated with masticatory discomfort in older adults in Korea.These findings suggest that the spouse/partner cohabitation status should be considered alongside clinical and health-related factors when identifying older adults who are vulnerable to oral function deterioration.Community-based oral health programs may benefit from incorporating the spouse/partner cohabitation status into screening and preventive oral health strategies for older adults.

زمینه: این مطالعه به بررسی ارتباط وضعیت هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی و ناراحتی جویدنی در بزرگسالان سالمند در کره پرداخت. روش‌ها: این مطالعه مقطعی داده‌های هشت ساله حاصل از پیمایش ملی سلامت و تغذیه کره (KNHANES) از سال 2016 تا 2023 را تحلیل کرد. در این مطالعه، ۱۳٬۴۱۶ فرد بزرگسال با سن ۶۵ سال یا بیشتر وارد شدند. متغیر مستقل، وضعیت هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی بود که به صورت بله یا خیر دسته‌بندی شد و متغیر وابسته، ناراحتی جویدنی خودگزارش‌شده بود. تحلیل فراوانی نمونه‌های پیچیده و تحلیل جداول توافقی انجام شد و سپس تحلیل رگرسیون لجستیک نمونه‌های پیچیده برای ارزیابی ارتباط بین وضعیت هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی و ناراحتی جویدنی به کار رفت. وزن‌دهی نمونه‌ها برای در نظر گرفتن طرح نمونه‌گیری پیچیده KNHANES اعمال شد. نتایج: به طور کلی، ۳۶/۲٪ از سالمندان ناراحتی جویدنی را تجربه کردند. شیوع ناراحتی جویدنی در میان سالمندانی که با همسر یا شریک زندگی خود هم‌زیست نبودند به طور معناداری بیشتر از افرادی بود که با همسر یا شریک زندگی خود هم‌زیست بودند (۴۳/۰٪ در مقابل ۳۳/۰٪، p<۰/۰۰۱). در مدل بدون تعدیل، شانس ناراحتی جویدنی در سالمندانی که با همسر یا شریک زندگی خود هم‌زیست نبودند بیشتر از افرادی بود که هم‌زیست بودند (نسبت شانس [OR]=۱/۵۳۲، فاصله اطمینان ۹۵٪ [CI]=۱/۴۰۳ تا ۱/۶۷۴، p<۰/۰۰۱). پس از تعدیل برای سن، ویژگی‌های اجتماعی-جمعیتی، رفتارهای سلامت، بیماری سیستمیک، استرس ادراک‌شده و محدودیت‌های فعالیت، این ارتباط همچنان از نظر آماری معنادار باقی ماند (OR=۱/۱۷۱، CI ۹۵٪=۱/۰۳۸ تا ۱/۳۲۰، p=۰/۰۱۰). نتیجه‌گیری: هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی به طور مستقل با ناراحتی جویدنی در سالمندان کره‌ای مرتبط بود. این یافته‌ها نشان می‌دهد که وضعیت هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی باید در کنار عوامل بالینی و مرتبط با سلامت هنگام شناسایی سالمندانی که در معرض خطر افت عملکرد دهانی هستند، مورد توجه قرار گیرد. برنامه‌های سلامت دهان مبتنی بر جامعه می‌توانند از گنجاندن وضعیت هم‌زیستی با همسر یا شریک زندگی در راهبردهای غربالگری و پیشگیری سلامت دهان برای سالمندان بهره‌مند شوند.

Computer science students are required to master data structures and algorithms, yet learning these topics often presents significant cognitive challenges. This study investigates whether a bundled package of adaptive personalization is associated with learning outcomes, perceived workload, and usability, using an existing educational visualization tool called VZOU (Visualization Zone of Understanding). The enhanced adaptive version of VZOU incorporates personalized learning paths structured around a visible learning progression map, enabling learners to monitor their progress, identify gaps, and take ownership of their learning path. Basic gamification features, Bloom-aligned progressive sequencing, and topic-specific formative quizzes are designed to support self-regulated learning through immediate feedback and motivational reinforcement. In a between-subjects study (N = 55), we compared control, non-adaptive, and adaptive groups. The adaptive group scored significantly higher on the post-test than the non-adaptive and control groups (mean 89.3 vs. 73.3 and 71.0 out of 100, respectively), and showed numerically but not statistically higher usability scores (SUS). Perceived mental workload showed a mixed pattern: the overall six-subscale NASA-TLX composite did not differ significantly by condition, though Mental Demand specifically was significantly higher in the adaptive group than in the control group, and a workload composite excluding self-rated success also differed significantly across conditions. The bundled adaptive VZOU package, combining a diagnostic-driven graph, gated progression, formative quizzes, and gamification, was associated with higher post-test performance, while raising certain aspects of perceived workload. As these components were not manipulated independently, the estimate reflects the package as a whole, not any single element.

دانشجویان علوم کامپیوتر ملزم به تسلط بر ساختمان داده‌ها و الگوریتم‌ها هستند، اما یادگیری این مباحث اغلب با چالش‌های شناختی قابل توجهی همراه است. این پژوهش بررسی می‌کند که آیا یک بسته جامع شخصی‌سازی تطبیقی با پیامدهای یادگیری، بار ادراک‌شده و قابلیت استفاده ارتباط دارد یا خیر، و از یک ابزار تجسم آموزشی موجود به نام VZOU (منطقه تجسم فهم) استفاده می‌کند. نسخه تطبیقی پیشرفته VZOU مسیرهای یادگیری شخصی‌سازی‌شده‌ای را در قالب یک نقشه پیشرفت یادگیری قابل مشاهده ارائه می‌دهد که به یادگیرندگان امکان می‌دهد پیشرفت خود را پایش کنند، شکاف‌ها را شناسایی نمایند و مالکیت مسیر یادگیری خود را بر عهده گیرند. ویژگی‌های ابتدایی بازی‌وارسازی، توالی تدریجی منطبق با بلوم و آزمون‌های تکوینی موضوع‌محور به منظور حمایت از یادگیری خودتنظیمی از طریق بازخورد فوری و تقویت انگیزشی طراحی شده‌اند. در یک مطالعه بین‌گروهی (N = ۵۵)، گروه کنترل، غیرتطبیقی و تطبیقی با یکدیگر مقایسه شدند. گروه تطبیقی در آزمون پس از مداخله به طور معناداری نمره بالاتری نسبت به گروه‌های غیرتطبیقی و کنترل کسب کرد (میانگین ۸۹٫۳ در مقابل ۷۳٫۳ و ۷۱٫۰ از ۱۰۰، به ترتیب) و همچنین از نظر نمرات قابلیت استفاده (SUS) به صورت عددی اما نه معنادار آماری بالاتر بود. بار ذهنی ادراک‌شده الگوی ترکیبی نشان داد: ترکیب شش‌زیرمقیاس NASA-TLX به طور معناداری بر اساس شرایط تفاوت نداشت، اگرچه تقاضای ذهنی به طور خاص در گروه تطبیقی نسبت به گروه کنترل به طور معناداری بالاتر بود و ترکیب بار کاری بدون موفقیت خودارزیابی‌شده نیز به طور معناداری بین شرایط تفاوت داشت. بسته تطبیقی VZOU که ترکیبی از نمودار مبتنی بر تشخیص، پیشرفت مرحله‌ای، آزمون‌های تکوینی و بازی‌وارسازی است، با عملکرد بالاتر در آزمون پس از مداخله همراه بود، در حالی که برخی جنبه‌های بار ادراک‌شده را افزایش داد. از آنجا که این مؤلفه‌ها به طور مستقل دستکاری نشدند، این برآورد منعکس‌کننده بسته به طور کلی است، نه هیچ عنصر منفردی.

may be an underexamined measure of family instability which could produce cascading effects toward depressive symptoms. Altered perceptions due to cognitive maturation and puberty may make adolescents particularly attuned to deviations in the stability of the family system. Moreover, their involvement in parents' conflicts may further amplify their vulnerability to these stressful environmental experiences and increase their likelihood of depression. Therefore, perceived family instability, involvement in interparental conflict, and depressive symptoms were examined in 296 adolescents (50.3% female, mostly White) across three annual waves starting at age 13 years. Using autoregressive latent trajectory modeling, between-person results showed that adolescents with higher initial levels of perceived family instability tended to show higher initial depression levels, and some adolescents' involvement in their parents' disputes increased faster than others over this three-year period. Within-person results indicated that adolescents experiencing higher-than-usual perceived family instability at age 14 exhibited significantly higher depressive symptoms at age 15, pointing to the unfolding emotional cost of instability for early-to-middle adolescents. Findings emphasize modeling enduring vulnerabilities and intra-individual fluctuations in family and emotional processes during adolescence.

بی‌ثباتی ادراک‌شده خانواده ممکن است شاخصی کمتر مورد بررسی قرار گرفته از بی‌ثباتی خانواده باشد که می‌تواند اثرات زنجیره‌ای بر علائم افسردگی ایجاد کند. ادراک‌های تغییر یافته ناشی از بلوغ شناختی و بلوغ جسمی ممکن است نوجوانان را به‌ویژه نسبت به انحرافات در ثبات نظام خانواده حساس‌تر کند. علاوه بر این، درگیری آن‌ها در تعارضات والدین می‌تواند آسیب‌پذیری آن‌ها را نسبت به این تجارب محیطی استرس‌زا تشدید کرده و احتمال افسردگی را افزایش دهد. بنابراین، بی‌ثباتی ادراک‌شده خانواده، درگیری در تعارضات والدین و علائم افسردگی در ۲۹۶ نوجوان (۵۰/۳٪ دختر، عمدتاً سفیدپوست) طی سه موج سالانه از سن ۱۳ سالگی مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از مدل‌سازی مسیر پنهان خودرگرسیونی، نتایج بین‌فردی نشان داد که نوجوانانی با سطوح اولیه بالاتر بی‌ثباتی ادراک‌شده خانواده، تمایل به سطوح اولیه بالاتر افسردگی داشتند و درگیری برخی نوجوانان در اختلافات والدین طی این دوره سه‌ساله سریع‌تر از دیگران افزایش یافت. نتایج درون‌فردی نشان داد نوجوانانی که در سن ۱۴ سالگی بی‌ثباتی ادراک‌شده خانواده بالاتر از معمول را تجربه کردند، در سن ۱۵ سالگی علائم افسردگی به‌طور معناداری بالاتری نشان دادند که به هزینه عاطفی تدریجی بی‌ثباتی برای نوجوانان اوایل تا میانه نوجوانی اشاره دارد. یافته‌ها بر اهمیت مدل‌سازی آسیب‌پذیری‌های پایدار و نوسانات درون‌فردی در فرایندهای خانوادگی و عاطفی در دوران نوجوانی تأکید می‌کند.