شناخت

Abstract Social withdrawal in late childhood and adolescence is linked to long-term developmental challenges, yet its unique impact on adult adaptive functioning remains understudied. This TRAILS study ( N = 1,798 in the population cohort, M ( SD ) age at T1: 11.1 (0.6), 49% boys, 86.5% ethnically Dutch, M ( SD ) age at T7: 28.9 (0.6); N = 405 in the high-risk cohort, M ( SD ) age at T1: 11.1 (0.5), 66% boys, 97.6% ethnically Dutch, M ( SD ) age at T7: 29.6 (0.7)) examined whether social withdrawal during the ages of 11 to 16 predicted the achievement of developmental milestones by age 29, including romantic competence, residential autonomy, friendship satisfaction, work competence, and financial competence. Higher levels of social withdrawal consistently predicted lower likelihood of having achieved these milestones by age 29 (median OR = 0.76 in both cohorts), even after controlling for peer victimization, cognitive abilities, and family background measured in early adolescence. These effects were consistent across cohorts and gender. Sensitivity analyses that accounted for genetic confounding and clinical conditions (e.g., autism, depression) further supported the findings. These results highlight social withdrawal as a critical risk factor for developmental disadvantages, urging early interventions to foster social engagement and mitigate long-term maladjustment.

چکیده: کناره‌گیری اجتماعی در اواخر کودکی و نوجوانی با چالش‌های تحولی بلندمدت مرتبط است، اما تأثیر منحصر به‌فرد آن بر کارکرد سازشی بزرگسالان کمتر مورد مطالعه قرار گرفته است. این مطالعه TRAILS (تعداد نمونه در گروه جمعیتی = ۱٬۷۹۸، میانگین (انحراف معیار) سن در T1: ۱۱٫۱ (۰٫۶)، ۴۹٪ پسر، ۸۶٫۵٪ هلندی از نظر قومی، میانگین (انحراف معیار) سن در T7: ۲۸٫۹ (۰٫۶)؛ تعداد نمونه در گروه پرخطر = ۴۰۵، میانگین (انحراف معیار) سن در T1: ۱۱٫۱ (۰٫۵)، ۶۶٪ پسر، ۹۷٫۶٪ هلندی از نظر قومی، میانگین (انحراف معیار) سن در T7: ۲۹٫۶ (۰٫۷)) بررسی کرد که آیا کناره‌گیری اجتماعی در سنین ۱۱ تا ۱۶ سالگی می‌تواند پیش‌بینی‌کننده دستیابی به نقاط عطف تحولی تا سن ۲۹ سالگی باشد یا خیر، از جمله شایستگی عاشقانه، استقلال محل سکونت، رضایت از دوستی، شایستگی شغلی و شایستگی مالی. سطوح بالاتر کناره‌گیری اجتماعی به طور پیوسته احتمال دستیابی به این نقاط عطف تا سن ۲۹ سالگی را کاهش داد (میانه نسبت شانس = ۰٫۷۶ در هر دو گروه)، حتی پس از کنترل قربانی شدن توسط همسالان، توانایی‌های شناختی و پیشینه خانوادگی که در اوایل نوجوانی اندازه‌گیری شده بود. این اثرات در میان گروه‌ها و جنسیت‌ها ثابت بود. تحلیل‌های حساسیت که تأثیر عوامل ژنتیکی و شرایط بالینی (مانند اوتیسم، افسردگی) را نیز در نظر گرفت، یافته‌ها را بیشتر تأیید کرد. این نتایج کناره‌گیری اجتماعی را به عنوان یک عامل خطر مهم برای محرومیت‌های تحولی برجسته می‌کند و بر لزوم مداخلات زودهنگام برای تقویت تعامل اجتماعی و کاهش ناسازگاری بلندمدت تأکید دارد.

Background and Objective The Adaptive Cognition and Behaviors about Sleep-6 (ACBS-6) comprises two factors, adaptive sleep-related cognitions (Items 1–4) and behaviors (Items 5 and 6). We aimed to develop a shortened version.Methods Four anonymous online surveys of Korean adults were analyzed. In a general-population derivation sample (n=600), items most relevant to adaptive sleep cognition and most strongly correlated with the Insomnia Severity Index (ISI) were selected. Their reliability and validity were checked among three independent validation samples such as the general population (n=600), respondents reporting insomnia (n=600), and respondents reporting insomnia and taking hypnotics (n=500). Internal consistency was estimated with the Spearman–Brown-corrected split-half coefficient. Mediation analyses explored whether adaptive cognition mediates the association between insomnia severity and the two-item questionnaire version of the discrepancy between desired time in bed and desired total sleep time (DBSTq-2).Results ACBS-6 Items 2 and 4 were selected as the Adaptive Cognition about Sleep-2 (ACS-2). The split-half coefficient ranged from 0.59 to 0.75. The ACS-2 score was inversely correlated with the ISI in all four samples (r=-0.14 to -0.23, all p<0.01), and its correlation with the Dysfunctional Beliefs and Attitudes about Sleep-6 items ranged from -0.11 to 0.08. The ACS-2 did not mediate the association between the DBSTq-2 and the ISI.Conclusions The ACS-2 is a feasible brief rating scale measuring adaptive cognition about sleep. Adaptive cognition appears to be distinct from dysfunctional beliefs about sleep, and not the opposite pole of the same dimension.

زمینه و هدف: مقیاس شناخت و رفتارهای سازگارانه درباره خواب-۶ (ACBS-6) شامل دو عامل است: شناخت‌های سازگارانه مرتبط با خواب (گویه‌های ۱ تا ۴) و رفتارها (گویه‌های ۵ و ۶). هدف ما توسعه یک نسخه کوتاه‌تر بود. روش‌ها: چهار پیمایش آنلاین ناشناس از بزرگسالان کره‌ای تحلیل شد. در نمونه استخراج‌شده از جمعیت عمومی (n=600)، گویه‌هایی که بیشترین ارتباط را با شناخت سازگارانه درباره خواب داشتند و بیشترین همبستگی را با شاخص شدت بی‌خوابی (ISI) نشان دادند، انتخاب شدند. پایایی و روایی آن‌ها در میان سه نمونه مستقل اعتبارسنجی شامل جمعیت عمومی (n=600)، پاسخ‌دهندگان گزارش‌دهنده بی‌خوابی (n=600)، و پاسخ‌دهندگان گزارش‌دهنده بی‌خوابی و مصرف‌کننده داروهای خواب‌آور (n=500) بررسی شد. انسجام درونی با ضریب اسپیرمن-براون تصحیح‌شده برای دو نیمه برآورد شد. تحلیل‌های میانجی‌گری بررسی کردند که آیا شناخت سازگارانه رابطه بین شدت بی‌خوابی و نسخه دو گویه‌ای پرسشنامه اختلاف بین زمان مطلوب در بستر و زمان مطلوب کل خواب (DBSTq-2) را میانجی‌گری می‌کند یا خیر. یافته‌ها: گویه‌های ۲ و ۴ مقیاس ACBS-6 به عنوان نسخه شناخت سازگارانه درباره خواب-۲ (ACS-2) انتخاب شدند. ضریب دو نیمه بین ۰.۵۹ تا ۰.۷۵ بود. نمره ACS-2 در هر چهار نمونه با ISI همبستگی معکوس داشت (r=-0.14 تا -0.23، همه p<0.01) و همبستگی آن با گویه‌های باورها و نگرش‌های ناکارآمد درباره خواب-۶ بین -0.11 تا 0.08 بود. ACS-2 رابطه بین DBSTq-2 و ISI را میانجی‌گری نکرد. نتیجه‌گیری: ACS-2 یک مقیاس کوتاه و مناسب برای سنجش شناخت سازگارانه درباره خواب است. به نظر می‌رسد شناخت سازگارانه با باورهای ناکارآمد درباره خواب متمایز است و قطب مخالف یک بعد واحد نیست.

Background: This study examined whether interpersonal problems mediated the relationship between subjective distress from interpersonal trauma and psychological symptoms, and whether emotional expression flexibility moderated this indirect effect.Methods: Self-reported measures were completed by 241 college students with interpersonal trauma experiences. Data were analyzed using correlation, mediation, and moderated mediation analyses. PROCESS Macro for SPSS was used.Results: Interpersonal problems partially mediated the relationship between interpersonal trauma-related distress and psychological symptoms. Furthermore, emotional expression enhancement significantly moderated the association between interpersonal trauma-related distress and problems; conversely, emotional expression suppression did not. The indirect effect through interpersonal problems was significant only at low and average levels of emotional expression enhancement.Conclusions: Emotional expression enhancement may buffer the negative effects of interpersonal trauma on interpersonal problems and psychological symptoms. These findings suggest that interventions for enhancing context-appropriate emotional expression may be useful for college students with interpersonal trauma experiences.

زمینه: این پژوهش بررسی کرد که آیا مشکلات بین‌فردی رابطه بین پریشانی ذهنی ناشی از آسیب بین‌فردی و علائم روان‌شناختی را میانجی‌گری می‌کند و آیا انعطاف‌پذیری در ابراز هیجانی این اثر غیرمستقیم را تعدیل می‌کند. روش‌ها: ابزارهای خودگزارشی توسط ۲۴۱ دانشجو با تجربه آسیب بین‌فردی تکمیل شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل همبستگی، میانجی‌گری و میانجی‌گری تعدیل‌شده تحلیل گردید. برای تحلیل‌ها از PROCESS Macro در SPSS استفاده شد. یافته‌ها: مشکلات بین‌فردی رابطه بین پریشانی مرتبط با آسیب بین‌فردی و علائم روان‌شناختی را به‌طور جزئی میانجی‌گری کرد. علاوه بر این، افزایش ابراز هیجانی به‌طور معناداری رابطه بین پریشانی مرتبط با آسیب بین‌فردی و مشکلات را تعدیل کرد؛ در حالی که سرکوب ابراز هیجانی چنین اثری نداشت. اثر غیرمستقیم از طریق مشکلات بین‌فردی فقط در سطوح پایین و متوسط افزایش ابراز هیجانی معنادار بود. نتیجه‌گیری: افزایش ابراز هیجانی ممکن است اثرات منفی آسیب بین‌فردی بر مشکلات بین‌فردی و علائم روان‌شناختی را کاهش دهد. این یافته‌ها نشان می‌دهد که مداخلات برای تقویت ابراز هیجانی متناسب با زمینه می‌تواند برای دانشجویان با تجربه آسیب بین‌فردی مفید باشد.

In all the manifestations of culture across the globe, there exist practices which celebrate life circle transitions especially from birth until the termination of human life. One of such practices is the rite of passage. One of such rites of passage is the 'ibe-ugwu' (circumcision) among the Ukawu people of Ebonyi State, Southeast Nigeria. 'Ibe-ugwu' witness the preparation and equipping of females adolescents to assume the roles of wives, mothers, and women in the society. It is the contention of this work, that the continued neglect of such cultural heritage is one of the major reasons for seeming African Igbo loss of identity, moral decadence and social vices amongst her youths today. The work advocates for a revival of such African Igbo cultural heritage. It further provides more exposition of an African Igbo culture to the wider audience and additional literature on culture, religion and law in Igboland. This research makes use of documental and interview methods of data gathering while deploying the sociological (structural functionalist) approach in its data analysis.

در تمامی جلوه‌های فرهنگ در سراسر جهان، آیین‌هایی وجود دارد که گذارهای چرخه زندگی، به‌ویژه از تولد تا پایان عمر انسان را جشن می‌گیرند. یکی از این آیین‌ها، آیین گذار است. یکی از این آیین‌های گذار، «ایبه-اوگو» (ختنه) در میان مردم اوکاوو در ایالت ابونی، جنوب‌شرقی نیجریه است. «ایبه-اوگو» شاهد آماده‌سازی و تجهیز نوجوانان دختر برای پذیرش نقش‌های همسری، مادری و زنانگی در جامعه است. این پژوهش بر این باور است که تداوم بی‌توجهی به چنین میراث فرهنگی، یکی از دلایل اصلی از دست رفتن هویت، افول اخلاقی و بروز آسیب‌های اجتماعی در میان جوانان ایگبو در عصر حاضر است. این اثر خواستار احیای چنین میراث فرهنگی ایگبو آفریقایی است. همچنین، این پژوهش به معرفی بیشتر فرهنگ ایگبو آفریقایی به مخاطبان گسترده‌تر و افزودن به ادبیات موجود در زمینه فرهنگ، دین و حقوق در سرزمین ایگبو می‌پردازد. این تحقیق از روش‌های اسنادی و مصاحبه برای گردآوری داده‌ها بهره گرفته و در تحلیل داده‌ها رویکرد جامعه‌شناختی (کارکردگرایی ساختاری) را به‌کار برده است.

In the contemporary post-pandemic organizational scenery, meaning rapid digital transitions alongside harsh socio technical disruptions, organizations need leadership paradigms that can, at the same time, protect operational steadiness and encourage strategic innovation. This study offers an extensive systematic literature review mixed with a meta-analytic synthesis, aimed at looking at the relative validities, structural movements, and contextual limits of transformational and transactional leadership approaches. We followed the Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses (PRISMA) 2020 guidance, and then we synthesized quantitative outcomes from 87 separate study sources that contained 626 correlations and involved 21,815 participants. Methodological quality in the primary literature was evaluated critically with the Joanna Briggs Institute (JBI) Critical Appraisal Checklist for Analytical Cross-Sectional Studies. The quantitative pooling indicates transformational leadership has the highest overall true score validity. 44 across organizational performance outcomes, and it is followed closely by transactional contingent reward at. 39. By comparison, laissez-faire leadership shows a notable negative validity of -. 37. Also, active and passive management-by-exception turned out to be highly inconsistent, with relationships that change meaningfully depending on the context. Overall, the results give firm empirical support to the augmentation hypothesis, suggesting transformational leadership builds on a transactional baseline, rather than replacing it. The study also outlines a unifying, stage sensitive model for ambidextrous leadership: transformational “opening” behaviors tend to nurture explorative innovation, whereas transactional “closing” behaviors strengthen exploitative execution. Finally, regression modeling indicates that structural constraints, such as organizational unit size and geographical setting, meaningfully forecast when constructive leadership behaviors appear versus when passive avoidant patterns show up.

در چشم‌انداز سازمانی معاصر پس از همه‌گیری، که با گذارهای سریع دیجیتال و اختلالات شدید اجتماعی-فنی همراه است، سازمان‌ها به الگوهای رهبری نیاز دارند که بتوانند به‌طور همزمان ثبات عملیاتی را حفظ کرده و نوآوری راهبردی را تشویق کنند. این مطالعه با ارائه یک مرور نظام‌مند گسترده از ادبیات همراه با سنتز فراتحلیلی، به بررسی روایی‌های نسبی، حرکات ساختاری و محدودیت‌های زمینه‌ای رویکردهای رهبری تحول‌آفرین و تبادلی می‌پردازد. ما راهنمای PRISMA 2020 (Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses) را دنبال کردیم و سپس نتایج کمی حاصل از ۸۷ منبع مطالعاتی مجزا را که شامل ۶۲۶ همبستگی و ۲۱٬۸۱۵ شرکت‌کننده بودند، سنتز کردیم. کیفیت روش‌شناختی در ادبیات اولیه با استفاده از چک‌لیست ارزیابی انتقادی Joanna Briggs Institute (JBI) برای مطالعات تحلیلی مقطعی به‌طور انتقادی ارزیابی شد. تجمیع کمی نشان می‌دهد که رهبری تحول‌آفرین دارای بالاترین روایی نمره واقعی کلی برابر با .۴۴ در پیامدهای عملکرد سازمانی است و پس از آن پاداش مشروط تبادلی با .۳۹ قرار دارد. در مقایسه، رهبری رهاسازی (laissez-faire) روایی منفی قابل توجهی برابر با -.۳۷ نشان می‌دهد. همچنین، مدیریت فعال و منفعل بر مبنای استثنا بسیار ناسازگار ظاهر شد و روابط آن‌ها به‌طور معناداری بسته به زمینه تغییر می‌کند. به‌طور کلی، نتایج حمایت تجربی محکمی از فرضیه افزایشی ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد رهبری تحول‌آفرین بر پایه‌ای تبادلی بنا می‌شود و جایگزین آن نمی‌گردد. این مطالعه همچنین یک مدل یکپارچه و مرحله‌محور برای رهبری دوسوگرا ترسیم می‌کند: رفتارهای «گشایشی» تحول‌آفرین تمایل به پرورش نوآوری اکتشافی دارند، در حالی که رفتارهای «بستاری» تبادلی اجرای بهره‌بردارانه را تقویت می‌کنند. در نهایت، مدل‌سازی رگرسیونی نشان می‌دهد که محدودیت‌های ساختاری مانند اندازه واحد سازمانی و موقعیت جغرافیایی، به‌طور معناداری پیش‌بینی می‌کنند که چه زمانی رفتارهای رهبری سازنده ظاهر می‌شوند و چه زمانی الگوهای اجتنابی منفعل بروز می‌یابند.

Abstract Many studies have used post-tests to examine word-related factors, such as encounter frequency, that influence L2 learners’ incidental acquisition of single words. However, less is known about how context affects the processing and acquisition of multi-word units, such as non-literal English phrasal verbs (PVs), which are particularly challenging for L2 learners to master. This eye-tracking study investigated how contextual richness influences L2 learners’ processing and acquisition of non-literal English PVs. Fifty-seven Chinese-L1 postgraduate students were randomly assigned to three groups, each reading eight low-frequency PVs in contexts varying in informativeness: more informative , less informative and uninformative. Vocabulary post-tests and delayed post-tests assessed incidental learning gains. Results indicated that more informative contexts enhanced form retention, whereas less informative contexts facilitated meaning recognition. These findings contribute to cognitive theories of word learning and offer practical insights for L2 vocabulary instruction.

چکیده: پژوهش‌های بسیاری از آزمون‌های پس‌آزمون برای بررسی عوامل مرتبط با واژه، مانند فراوانی مواجهه، که بر یادگیری تصادفی واژگان منفرد توسط زبان‌آموزان زبان دوم تأثیر می‌گذارند، استفاده کرده‌اند. با این حال، اطلاعات کمتری دربارهٔ چگونگی تأثیر زمینه بر پردازش و یادگیری واحدهای چندواژه‌ای، مانند افعال عبارتی غیرحرفی انگلیسی (PVs)، که به‌ویژه برای زبان‌آموزان زبان دوم چالش‌برانگیز هستند، وجود دارد. این مطالعه ردیابی چشم به بررسی تأثیر غنای زمینه‌ای بر پردازش و یادگیری افعال عبارتی غیرحرفی انگلیسی توسط زبان‌آموزان زبان دوم پرداخت. پنجاه‌وهفت دانشجوی کارشناسی‌ارشد چینی‌زبان به‌طور تصادفی به سه گروه تقسیم شدند که هر یک هشت فعل عبارتی کم‌فراوانی را در زمینه‌هایی با میزان اطلاع‌رسانی متفاوت (بیشتر اطلاع‌رسان، کمتر اطلاع‌رسان و بدون اطلاع‌رسانی) مطالعه کردند. آزمون‌های واژگان و آزمون‌های تأخیری برای ارزیابی میزان یادگیری تصادفی به‌کار رفتند. نتایج نشان داد که زمینه‌های بیشتر اطلاع‌رسان به حفظ شکل کمک می‌کنند، در حالی که زمینه‌های کمتر اطلاع‌رسان به شناسایی معنای افعال عبارتی کمک می‌کنند. این یافته‌ها به نظریه‌های شناختی یادگیری واژه کمک می‌کنند و بینش‌های عملی برای آموزش واژگان زبان دوم ارائه می‌دهند.

Digital transformation has reshaped technical and vocational education and training (TVET), accelerating the adoption of learning management systems, mobile learning, immersive technologies, and AI-enabled instructional tools. Although technology acceptance has been widely studied, existing research remains theoretically fragmented and insufficiently synthesised within vocational contexts characterised by practice-oriented, skill-based, and industry-aligned learning.This study presents a systematic review of approximately 100 empirical and review studies published between 1989 and 2025, guided by PRISMA 2020 guidelines. Integrating perspectives from the Technology Acceptance Model, UTAUT/UTAUT2, Social Cognitive Theory, the Stimulus–Organism–Response framework, and learning sciences, the review identifies four overarching categories of factors influencing technology acceptance in TVET: technical, psychological, environmental and institutional, and cognitive–affective mechanisms.The findings demonstrate that technology acceptance in vocational education is a multi-level, learning-centred process shaped by learners’ cognitive processing, emotional experience, motivation, and engagement. Building on this synthesis, the study proposes an integrated conceptual framework that embeds technology acceptance within the pedagogical and institutional context of TVET, highlighting procedural learning, authenticity, industry alignment, and cultural context.

تحول دیجیتال آموزش‌های فنی و حرفه‌ای (TVET) را دگرگون ساخته و به تسریع پذیرش سامانه‌های مدیریت یادگیری، یادگیری سیار، فناوری‌های غوطه‌ور و ابزارهای آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی انجامیده است. اگرچه پذیرش فناوری به طور گسترده‌ای مورد مطالعه قرار گرفته است، پژوهش‌های موجود از نظر نظری پراکنده بوده و در زمینه‌های فنی و حرفه‌ای که با یادگیری مبتنی بر عمل، مهارت‌محور و همسو با صنعت مشخص می‌شوند، به اندازه کافی تلفیق نشده‌اند. این مطالعه مرور نظام‌مند حدود ۱۰۰ مطالعه تجربی و مروری منتشرشده بین سال‌های ۱۹۸۹ تا ۲۰۲۵ را با راهنمایی دستورالعمل‌های PRISMA 2020 ارائه می‌دهد. با ادغام دیدگاه‌های مدل پذیرش فناوری، UTAUT/UTAUT2، نظریه شناخت اجتماعی، چارچوب محرک–سازمان–پاسخ و علوم یادگیری، این مرور چهار دسته کلی از عوامل مؤثر بر پذیرش فناوری در TVET را شناسایی می‌کند: عوامل فنی، روان‌شناختی، محیطی و نهادی، و سازوکارهای شناختی–عاطفی. یافته‌ها نشان می‌دهد که پذیرش فناوری در آموزش فنی و حرفه‌ای فرایندی چندسطحی و یادگیرنده‌محور است که تحت تأثیر پردازش شناختی، تجربه عاطفی، انگیزش و درگیری یادگیرندگان قرار دارد. بر اساس این تلفیق، مطالعه حاضر چارچوب مفهومی یکپارچه‌ای را پیشنهاد می‌کند که پذیرش فناوری را در بستر آموزشی و نهادی TVET جای می‌دهد و بر یادگیری فرایندی، اصالت، همسویی با صنعت و زمینه فرهنگی تأکید می‌کند.

Abstract Although the discrete emotion perspective has gained increasing attention in affective and psycholinguistic research, large-scale normative datasets in a second language (L2) remain limited. To address this gap, the present study introduces a comprehensive database of discrete emotion norms for L2 English. The dataset comprises 1,122 words evaluated by 525 Chinese-English bilinguals across five discrete emotion categories: happiness, anger, fear, disgust and sadness. Participants rated subsets of these words using a 5-point Likert scale. The results demonstrate high inter-rater reliability and reveal systematic relationships between discrete emotion ratings and affective dimensions. Furthermore, these categorical ratings correlate with emotion prototypicality and key psycholinguistic variables, including age of acquisition, word frequency, concreteness and semantic diversity. Distributional analyses highlight a pronounced asymmetry: happiness dominates the semantic space. This database provides detailed discrete emotion ratings for each word and offers a fine-grained tool for selecting controlled stimuli for research on L2 emotion.

چکیده: اگرچه دیدگاه هیجان‌های گسسته در پژوهش‌های عاطفی و روان‌زبان‌شناسی توجه فزاینده‌ای را به خود جلب کرده است، اما مجموعه داده‌های هنجاری در مقیاس وسیع برای زبان دوم (L2) همچنان محدود است. برای رفع این خلأ، مطالعه حاضر یک پایگاه داده جامع از هنجارهای هیجان‌های گسسته برای زبان انگلیسی به عنوان زبان دوم ارائه می‌دهد. این مجموعه داده شامل ۱٬۱۲۲ واژه است که توسط ۵۲۵ فرد دوزبانه چینی-انگلیسی در پنج مقوله هیجان گسسته (شادی، خشم، ترس، انزجار و غم) ارزیابی شده‌اند. شرکت‌کنندگان زیرمجموعه‌هایی از این واژه‌ها را با استفاده از مقیاس لیکرت ۵ درجه‌ای ارزیابی کردند. نتایج نشان‌دهنده پایایی بالای ارزیابان و روابط نظام‌مند میان ارزیابی‌های هیجان‌های گسسته و ابعاد عاطفی است. همچنین، این ارزیابی‌های مقوله‌ای با نمونه‌وارگی هیجان و متغیرهای کلیدی روان‌زبان‌شناختی از جمله سن اکتساب، بسامد واژه، عینیت و تنوع معنایی همبستگی دارند. تحلیل‌های توزیعی، عدم تقارن بارزی را نشان می‌دهد: شادی بر فضای معنایی غالب است. این پایگاه داده، ارزیابی‌های دقیق هیجان‌های گسسته را برای هر واژه فراهم می‌کند و ابزاری دقیق برای انتخاب محرک‌های کنترل‌شده در پژوهش‌های هیجان در زبان دوم ارائه می‌دهد.

This study examined the association between concentration performance and electroencephalographic (EEG) responses according to the learning tools, specifically paper-based and tablet PC-based learning.Thirty healthy college students (10 males and 20 females) completed various concentration tasks using both learning tools in a within-subject design, and EEG data were also collected from a subset of 10 participants as a pilot analysis.The EEG signals were recorded using 15 electrodes placed according to the international 10-20 system, and a sensorimotor rhythm (SMR) was selected as the primary EEG indicator because of its association with sustained attention.The behavioral concentration test scores did not differ significantly between the two learning conditions.On the other hand, exploratory EEG analysis revealed a significant difference in SMR frequency between learning conditions, with tablet PC-based learning associated with higher mean SMR frequency compared to paper-based learning.These findings suggest that different learning tools may be associated with differences in neurophysiological concentration states, even when the short-term behavioral performance is comparable.Nevertheless, the results should be interpreted cautiously given the limited EEG sample size.This study provides preliminary evidence supporting further investigation of learning media effects using larger samples and more ecologically valid learning tasks.

این مطالعه به بررسی ارتباط بین عملکرد تمرکز و پاسخ‌های الکتروانسفالوگرافی (EEG) بر اساس ابزارهای یادگیری، به‌ویژه یادگیری مبتنی بر کاغذ و یادگیری مبتنی بر رایانه لوحی (Tablet PC)، پرداخت. سی دانشجوی سالم دانشگاه (۱۰ مرد و ۲۰ زن) در یک طرح درون‌گروهی، وظایف مختلف تمرکز را با استفاده از هر دو ابزار یادگیری انجام دادند و داده‌های EEG نیز از زیرمجموعه‌ای متشکل از ۱۰ شرکت‌کننده به عنوان تحلیل مقدماتی جمع‌آوری شد. سیگنال‌های EEG با استفاده از ۱۵ الکترود که بر اساس سیستم بین‌المللی ۲۰-۱۰ قرار داده شده بودند، ثبت گردید و ریتم حسی‌حرکتی (SMR) به عنوان شاخص اصلی EEG انتخاب شد، زیرا با توجه پایدار مرتبط است. نمرات آزمون رفتاری تمرکز بین دو شرایط یادگیری تفاوت معناداری نشان نداد. از سوی دیگر، تحلیل اکتشافی EEG تفاوت معناداری را در فرکانس SMR بین شرایط یادگیری نشان داد، به‌طوری که یادگیری مبتنی بر رایانه لوحی با میانگین فرکانس SMR بالاتری نسبت به یادگیری مبتنی بر کاغذ همراه بود. این یافته‌ها نشان می‌دهد که ابزارهای مختلف یادگیری ممکن است با تفاوت‌هایی در وضعیت‌های نوروفیزیولوژیک تمرکز مرتبط باشند، حتی زمانی که عملکرد رفتاری کوتاه‌مدت مشابه است. با این حال، با توجه به حجم نمونه محدود EEG، نتایج باید با احتیاط تفسیر شود. این مطالعه شواهد مقدماتی را برای حمایت از تحقیقات بیشتر درباره اثرات رسانه‌های یادگیری با استفاده از نمونه‌های بزرگ‌تر و وظایف یادگیری با اعتبار بوم‌شناختی بیشتر فراهم می‌کند.

Abstract In this article, I examine how I embed algorithms in instrumental and electroacoustic compositional practices to organise numerical data drawn from extra-musical environmental and cosmological contexts within musical materials and structures. I explore such material-semiotic exchanges between music and surrounding environments to sonically reconfigure the matter of the life stories suggested by Ursula Le Guin, stories that challenge anthropocentric narratives. The aim of telling life stories aurally is to both explore Baradian new materialist feminist deployments of technologies and encourage conversations and reflections on the forms, causes and effects of the relationship between humanity and its environments as proposed by Donna Haraway. Through the integration of environmental and astronomical data into musical materials and structures, real-time sound processing, octophonic spatialisation and generative interactions, the works I composed and discuss in this article unravel the sonic textures of the displacement of vegetal species across the Earth, the formation of galaxies, the physical dynamics of bird flight and the pollution of the seas, creating meaningful intersections of different media to examine how sonic practices developed within hypermedial settings may narrate more-than-human processes.

در این مقاله، بررسی می‌کنم که چگونه الگوریتم‌ها را در شیوه‌های آهنگ‌سازی سازی و الکتروآکوستیک به‌کار می‌برم تا داده‌های عددی برگرفته از زمینه‌های فرا‌موسیقایی محیطی و کیهان‌شناختی را در مواد و ساختارهای موسیقایی سازمان‌دهی کنم. این تبادلات مادی-نشانه‌ای میان موسیقی و محیط‌های پیرامونی را برای بازپیکربندی صوتی ماده‌ی داستان‌های زندگی که توسط Ursula Le Guin پیشنهاد شده‌اند، کاوش می‌کنم؛ داستان‌هایی که روایت‌های انسان‌محور را به چالش می‌کشند. هدف از بازگویی شنیداری داستان‌های زندگی، هم بررسی بهره‌گیری‌های فمینیستی نو‌ماده‌گرایانه‌ی Barad از فناوری‌ها و هم تشویق به گفت‌وگو و تأمل درباره‌ی اشکال، علل و پیامدهای رابطه‌ی میان انسان و محیط‌هایش، همان‌گونه که Donna Haraway مطرح کرده است، می‌باشد. از طریق ادغام داده‌های محیطی و نجومی در مواد و ساختارهای موسیقایی، پردازش صوتی بلادرنگ، فضاسازی اُکتوفونیک و تعاملات مولد، آثاری که در این مقاله ساخته و مورد بحث قرار داده‌ام، بافت‌های صوتی جابه‌جایی گونه‌های گیاهی در سراسر زمین، شکل‌گیری کهکشان‌ها، پویایی‌های فیزیکی پرواز پرندگان و آلودگی دریاها را آشکار می‌کنند و تقاطع‌های معناداری از رسانه‌های مختلف ایجاد می‌کنند تا بررسی کنند که چگونه شیوه‌های صوتی توسعه‌یافته در بسترهای فرارسانه‌ای می‌توانند فرایندهای فراتر از انسان را روایت کنند.

Background Children are increasingly exposed to digital media from an early age. Screen exposure has been linked to poorer parent–child interactions, and less optimal language, cognitive, motor, and socio-emotional development. However, few studies have explored these relationships specifically in children born preterm. Methods Sixty-four very preterm infants (VPT; <32 weeks gestation) were assessed at 12-months corrected age. Data on media use within families and infant screen exposure were measured using the Family Media Use questionnaire. Psychomotor development, socio-emotional functioning, and tactile exploration abilities were evaluated using the Bayley Scales of Infant Development III (BSID III) and experimental tasks. Results At 12 months of age, most parents (72%) reported using screens in the presence of their child, with an average daily duration of 1 h. Furthermore, 39% of VPT infants were directly exposed to screens, averaging 4 h per week. No difference was observed in BSID III scores between infants exposed to screens and those who were not. Furthermore, across the entire cohort, no significant association was found between screen exposure and developmental outcomes. However, among infants exposed to screens, greater direct screen exposure was negatively associated with cognitive and language scores (ρ = −0.34, p = 0.048; ρ = −0.56, p = 0.002, respectively) as well as to tactile exploration (ρ = −0.39, p = 0.02), but not to prosocial behavior or joint attention. These associations remained significant after controlling gestational age at birth and parents' socio-economic status. Conclusions Early direct screen exposure in VPT infants is associated with lower language and cognitive performance, and reduced tactile exploration, highlighting potential developmental implications even within the first year. No associations were observed in socio-emotional skills suggesting that these aspects may evolve differently or become apparent later in development. The effects of screen exposure on the development of infants born VPT have not been extensively studied, and further research is needed to support families in offering alternatives to screen use.

زمینه: کودکان از سنین پایین به طور فزاینده‌ای در معرض رسانه‌های دیجیتال قرار می‌گیرند. مواجهه با صفحه‌نمایش با تعامل ضعیف‌تر والد-کودک و رشد کمتر بهینه زبانی، شناختی، حرکتی و اجتماعی-هیجانی مرتبط شده است. با این حال، مطالعات اندکی به طور خاص این روابط را در کودکان نارس بررسی کرده‌اند. روش‌ها: شصت‌وچهار نوزاد بسیار نارس (VPT؛ کمتر از ۳۲ هفته بارداری) در سن ۱۲ ماهگی اصلاح‌شده ارزیابی شدند. داده‌های مربوط به استفاده از رسانه در خانواده و مواجهه نوزاد با صفحه‌نمایش با استفاده از پرسشنامه Family Media Use جمع‌آوری شد. رشد روان‌حرکتی، عملکرد اجتماعی-هیجانی و توانایی‌های کاوش لمسی با استفاده از مقیاس‌های Bayley Scales of Infant Development III (BSID III) و وظایف آزمایشی ارزیابی گردید. یافته‌ها: در سن ۱۲ ماهگی، اکثر والدین (۷۲٪) گزارش کردند که در حضور کودک خود از صفحه‌نمایش استفاده می‌کنند، با میانگین مدت زمان روزانه ۱ ساعت. همچنین، ۳۹٪ از نوزادان VPT به طور مستقیم در معرض صفحه‌نمایش قرار داشتند، با میانگین ۴ ساعت در هفته. تفاوتی در نمرات BSID III بین نوزادان مواجه‌شده با صفحه‌نمایش و نوزادانی که مواجهه نداشتند مشاهده نشد. همچنین، در کل گروه، ارتباط معناداری بین مواجهه با صفحه‌نمایش و پیامدهای رشدی یافت نشد. با این حال، در میان نوزادان مواجه‌شده با صفحه‌نمایش، میزان بیشتر مواجهه مستقیم با صفحه‌نمایش با نمرات پایین‌تر شناختی و زبانی (ρ = −۰٫۳۴، p = ۰٫۰۴۸؛ ρ = −۰٫۵۶، p = ۰٫۰۰۲ به ترتیب) و همچنین کاوش لمسی (ρ = −۰٫۳۹، p = ۰٫۰۲) ارتباط منفی داشت، اما با رفتارهای اجتماعی مثبت یا توجه مشترک ارتباطی نداشت. این ارتباطات پس از کنترل سن بارداری هنگام تولد و وضعیت اجتماعی-اقتصادی والدین همچنان معنادار باقی ماند. نتیجه‌گیری: مواجهه مستقیم زودهنگام با صفحه‌نمایش در نوزادان VPT با عملکرد پایین‌تر زبانی و شناختی و کاهش کاوش لمسی همراه است و پیامدهای رشدی بالقوه حتی در سال اول زندگی را برجسته می‌کند. هیچ ارتباطی در مهارت‌های اجتماعی-هیجانی مشاهده نشد که نشان می‌دهد این جنبه‌ها ممکن است به گونه‌ای متفاوت تحول یابند یا بعداً در رشد آشکار شوند. اثرات مواجهه با صفحه‌نمایش بر رشد نوزادان بسیار نارس به طور گسترده مطالعه نشده است و پژوهش‌های بیشتری برای حمایت از خانواده‌ها در ارائه جایگزین‌هایی برای استفاده از صفحه‌نمایش مورد نیاز است.

Background Foundational literacy models have long privileged visual–auditory decoding pathways, systematically marginalising the haptic, proprioceptive, and affective systems that evolutionarily predate symbolic processing. The accelerating digital transformation of early childhood has compounded this problem by replacing hands-on, material engagement with screen-mediated interaction, raising urgent questions about the sensorimotor foundations of orthographic learning. Hypothesis/theory We propose Concrete Reading Theory (CRT), a neurocognitive framework positing that durable literacy acquisition is hypothesised to depend on functional anchors—multisensory, affectively charged cognitive structures that bind abstract orthographic symbols to concrete sensorimotor networks. “Concrete” refers not to physical materials alone but to the neurocognitive act of concretising: grounding arbitrary symbols in embodied experience. CRT extends existing embodied cognition frameworks by generating a falsifiable neurophysiological prediction: that multisensory convergence during early orthographic learning may manifest as gamma-band synchrony (30–100 Hz) in temporo-parietal circuits. Where gamma measurement is not feasible in young child populations, complementary electrophysiological markers—specifically the N170 and P200 event-related potential components—and functional near-infrared spectroscopy (fNIRS) connectivity offer more accessible validation targets at the current stage of research. Methods CRT is operationalised through the Juthur Applied Model, a four-phase tactile scaffolding intervention piloted in Arabic-speaking early childhood classrooms (ages 4–8; N = 142 children across six classrooms). Pilot data comprised structured observations using the Relational Presence Index (RPI), teacher reflective journals, child work samples, and video-coded focal episodes. An independent trained coder double-coded a random 20% subset of recorded sessions [Cohen's κ = 0.86, 95% CI (0.79, 0.93)]. Results Three observational patterns emerged consistent with CRT's core propositions: amplified relational presence following tactile episodes [ r = .71, p < .01, 95% CI (.58,.81)]; non-linear, burst-like literacy emergence coinciding with affect-rich moments; and scaffolded sensory withdrawal associated with deeper kinaesthetic encoding and stronger short-term retention, with an indicative, non-causal effect size estimate of d = 0.68 [bootstrap 95% CI (0.31, 1.04)] for the sensory-withdrawal contrast. These patterns do not establish causality. Conclusion CRT offers a mechanistic, falsifiable framework for how embodied, multisensory instruction may scaffold early orthographic learning. Four testable hypotheses guide a pre-registered randomised controlled trial ( N ≈ 720) now approaching analysis, which will provide the causal evidence necessary to confirm, refine, or refute the theory.

زمینه: مدل‌های بنیادین سوادآموزی مدت‌هاست که مسیرهای رمزگشایی دیداری-شنیداری را برتری داده‌اند و به‌طور نظام‌مند، نظام‌های لمسی، حس عمقی و عاطفی را که از نظر تکاملی پیش از پردازش نمادین قرار دارند، به حاشیه رانده‌اند. تحول شتابان دیجیتال در دوران کودکی اولیه این مشکل را تشدید کرده است، چرا که تعامل عملی و مادی را با تعامل مبتنی بر صفحه‌نمایش جایگزین کرده و پرسش‌های فوری درباره‌ی بنیان‌های حس‌حرکتی یادگیری خط را مطرح می‌کند. فرضیه/نظریه: ما نظریه‌ی خواندن عینی (CRT) را پیشنهاد می‌کنیم؛ چارچوبی عصب‌شناختی-شناختی که فرض می‌کند کسب پایدار سواد به لنگرهای عملکردی وابسته است—ساختارهای شناختی چندحسی و دارای بار عاطفی که نمادهای انتزاعی خط را به شبکه‌های حس‌حرکتی عینی پیوند می‌دهند. «عینی» صرفاً به مواد فیزیکی اشاره ندارد، بلکه به کنش عصب‌شناختی عینیت‌بخشی اشاره دارد: ریشه‌دار کردن نمادهای دلخواه در تجربه‌ی مجسم. CRT چارچوب‌های شناخت مجسم موجود را با تولید پیش‌بینی عصب‌فیزیولوژیک ابطال‌پذیر گسترش می‌دهد: همگرایی چندحسی در طول یادگیری اولیه‌ی خط ممکن است به صورت هم‌زمانی باند گاما (۳۰–۱۰۰ هرتز) در مدارهای گیجگاهی-جداری ظاهر شود. در مواردی که اندازه‌گیری گاما در جمعیت کودکان خردسال امکان‌پذیر نیست، نشانگرهای مکمل الکتروفیزیولوژیک—به‌ویژه مؤلفه‌های N170 و P200 پتانسیل وابسته به رویداد—و اتصال‌پذیری طیف‌نگاری نزدیک-مادون قرمز عملکردی (fNIRS) اهداف اعتبارسنجی در دسترس‌تری در مرحله‌ی کنونی پژوهش فراهم می‌کنند. روش‌ها: CRT از طریق مدل کاربردی Juthur عملیاتی شده است؛ مداخله‌ی چهارمرحله‌ای با تکیه بر حمایت لمسی که به صورت آزمایشی در کلاس‌های پیش‌دبستانی عرب‌زبان (۴ تا ۸ سال؛ N = 142 کودک در شش کلاس) اجرا شد. داده‌های آزمایشی شامل مشاهدات ساختاریافته با استفاده از شاخص حضور رابطه‌ای (RPI)، دفترچه‌های تأملی معلمان، نمونه‌های کار کودکان و اپیزودهای کدگذاری‌شده‌ی ویدیویی بود. یک کدگذار مستقل و آموزش‌دیده، ۲۰٪ تصادفی از جلسات ضبط‌شده را دوکدگذاری کرد [کاپای کوهن κ = 0.86، ۹۵٪ CI (0.79, 0.93)]. نتایج: سه الگوی مشاهده‌ای مطابق با گزاره‌های اصلی CRT ظاهر شد: افزایش حضور رابطه‌ای پس از اپیزودهای لمسی [r = .71، p < .01، ۹۵٪ CI (.58, .81)]؛ ظهور غیرخطی و جهشی سواد که همزمان با لحظات غنی از عاطفه رخ داد؛ و کناره‌گیری حسی حمایت‌شده که با رمزگذاری عمقی‌تر حس‌حرکتی و حفظ کوتاه‌مدت قوی‌تر همراه بود، با برآورد اندازه‌ی اثر غیرعلی و نشانه‌ای d = 0.68 [بوت‌استرپ ۹۵٪ CI (0.31, 1.04)] برای مقایسه‌ی کناره‌گیری حسی. این الگوها علیت را اثبات نمی‌کنند. نتیجه‌گیری: CRT چارچوبی مکانیکی و ابطال‌پذیر برای تبیین چگونگی حمایت آموزش مجسم و چندحسی از یادگیری اولیه‌ی خط فراهم می‌کند. چهار فرضیه‌ی قابل آزمون، یک کارآزمایی تصادفی‌سازی‌شده با پیش‌ثبت (N ≈ 720) را هدایت می‌کند که اکنون در آستانه‌ی تحلیل قرار دارد و شواهد علی لازم برای تأیید، اصلاح یا رد نظریه را فراهم خواهد کرد.

This study aims to provide an in-depth analysis of the impact of mathematics textbooks on learning obstacles and student performance in the topic of systems of linear inequalities in two variables. Employing a qualitative interpretative approach with a hermeneutic phenomenological design, the research examines mathematics textbooks from the Merdeka Curriculum used in Indonesian secondary schools and involves 80 student participants, 20 of whom were interviewed in depth. The analysis focuses on identifying potential learning obstacles embedded in the textbooks, which are then validated through diagnostic assessments and student interviews. The findings identify three main types of learning obstacles: epistemological, ontogenic, and didactical. Epistemological obstacles arise from students’ difficulties in transforming algebraic representations into graphical forms and understanding the intersection of solution sets. Ontogenic obstacles are related to students’ psychological readiness, mastery of prerequisite concepts, and technical skills. Meanwhile, didactical obstacles stem from textbook presentations that overemphasize procedures and examples, without providing sufficient space for conceptual exploration, solution validation, and reflection. Empirical data confirm that many students struggle to deeply understand and apply the concepts of systems of linear inequalities in two variables. This study underscores the importance of improving mathematics textbook design by integrating epistemic and systemic approaches, providing adequate scaffolding, and emphasizing validation and reflection. Collaborative efforts among curriculum developers, textbook authors, and educators are essential to ensure that textbooks truly support the development of students’ conceptual understanding and critical thinking skills.

این پژوهش با هدف ارائه تحلیلی عمیق از تأثیر کتاب‌های درسی ریاضی بر موانع یادگیری و عملکرد دانش‌آموزان در مبحث دستگاه نامعادلات خطی دو متغیره انجام شده‌است. با به‌کارگیری رویکرد کیفی تفسیری و طراحی پدیدارشناسی هرمنوتیکی، پژوهش به بررسی کتاب‌های درسی ریاضی مبتنی بر برنامه درسی Merdeka که در مدارس متوسطه اندونزی مورد استفاده قرار می‌گیرند، می‌پردازد و ۸۰ دانش‌آموز را دربر می‌گیرد که ۲۰ نفر از آن‌ها به‌صورت عمیق مصاحبه شده‌اند. تحلیل پژوهش بر شناسایی موانع بالقوه یادگیری موجود در کتاب‌های درسی متمرکز است که این موانع از طریق ارزیابی‌های تشخیصی و مصاحبه با دانش‌آموزان اعتبارسنجی می‌شوند. یافته‌ها سه نوع اصلی از موانع یادگیری را شناسایی می‌کنند: موانع معرفت‌شناختی، موانع آنتوژنتیک و موانع دیداکتیکی. موانع معرفت‌شناختی ناشی از دشواری دانش‌آموزان در تبدیل نمایش‌های جبری به اشکال نموداری و درک اشتراک مجموعه‌ جواب‌ها است. موانع آنتوژنتیک به آمادگی روان‌شناختی دانش‌آموزان، تسلط بر مفاهیم پیش‌نیاز و مهارت‌های فنی مربوط می‌شود. در همین حال، موانع دیداکتیکی از نحوه ارائه کتاب‌های درسی ناشی می‌شود که بر روی رویه‌ها و مثال‌ها بیش از حد تأکید دارند و فضای کافی برای کاوش مفهومی، اعتبارسنجی راه‌حل و تأمل فراهم نمی‌کنند. داده‌های تجربی تأیید می‌کنند که بسیاری از دانش‌آموزان در درک عمیق و به‌کارگیری مفاهیم دستگاه نامعادلات خطی دو متغیره با مشکل مواجه هستند. این پژوهش بر اهمیت بهبود طراحی کتاب‌های درسی ریاضی از طریق ادغام رویکردهای معرفتی و نظام‌مند، ارائه حمایت کافی و تأکید بر اعتبارسنجی و تأمل تأکید می‌کند. تلاش‌های مشترک میان تدوین‌کنندگان برنامه درسی، نویسندگان کتاب‌های درسی و معلمان برای اطمینان از اینکه کتاب‌های درسی واقعاً از توسعه درک مفهومی و مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان حمایت می‌کنند، ضروری است.

This study reviews STEM Education: Shaping Future Learning Practices in the Age of AI, edited by Elmas and Akarsu and published by Palgrave Macmillan in 2026. The review examines how the book conceptualizes the transformation of STEM education in the age of artificial intelligence (AI) and evaluates the opportunities and limitations of its approach from the perspective of chemistry education. Consisting of fourteen chapters, the book was examined in terms of context and purpose, relevance to its target audience, timeliness and contribution to the literature, content, and theoretical, methodological, and practical strengths and limitations. The review indicates that the book considers AI not merely as a technological innovation but in relation to teacher education, teacher and student roles, engineering design, assessment, ethics, equity, real-life problems, and socioecological dimensions. AI is positioned as a means of supporting pedagogical and cognitive processes rather than replacing teachers or students. The chapter on teaching chemical reactions particularly illustrates the use of AI in chemistry education. However, a more holistic conceptual framework connecting the chapters and stronger empirical evidence on learning outcomes are needed. Overall, the book provides a timely, multidimensional, and critical reference for STEM, science, and chemistry education.

این مطالعه به بررسی کتاب آموزش STEM: شکل‌دهی به شیوه‌های یادگیری آینده در عصر هوش مصنوعی، به سردبیری Elmas و Akarsu و منتشرشده توسط Palgrave Macmillan در سال ۲۰۲۶ می‌پردازد. این مرور، نحوه مفهوم‌پردازی کتاب از تحول آموزش STEM در عصر هوش مصنوعی (AI) را مورد بررسی قرار داده و فرصت‌ها و محدودیت‌های رویکرد آن را از منظر آموزش شیمی ارزیابی می‌کند. کتاب متشکل از چهارده فصل است و از نظر زمینه و هدف، ارتباط با مخاطبان هدف، به‌هنگام بودن و سهم در ادبیات، محتوا و نقاط قوت و ضعف نظری، روش‌شناختی و عملی مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج مرور نشان می‌دهد که کتاب، هوش مصنوعی را صرفاً به عنوان یک نوآوری فناورانه در نظر نمی‌گیرد، بلکه آن را در ارتباط با آموزش معلمان، نقش‌های معلم و دانش‌آموز، طراحی مهندسی، ارزشیابی، اخلاق، عدالت، مسائل واقعی و ابعاد اجتماعی‌ـ‌اکولوژیکی بررسی می‌کند. هوش مصنوعی به عنوان ابزاری برای حمایت از فرایندهای آموزشی و شناختی، نه جایگزینی معلمان یا دانش‌آموزان، مطرح می‌شود. فصل مربوط به آموزش واکنش‌های شیمیایی به طور خاص کاربرد هوش مصنوعی در آموزش شیمی را نشان می‌دهد. با این حال، چارچوب مفهومی جامع‌تر برای پیوند دادن فصل‌ها و شواهد تجربی قوی‌تر درباره پیامدهای یادگیری مورد نیاز است. در مجموع، این کتاب مرجع به‌هنگام، چندبعدی و انتقادی برای آموزش STEM، علوم و شیمی فراهم می‌کند.

Obsessive-compulsive disorder (OCD) is a highly debilitating and often chronic condition. A large percentage of patients do not respond to first-line treatments with selective serotonin reuptake inhibitors (SSRIs) or cognitive behavioral therapy (CBT), underscoring the need for novel therapeutic approaches. In this context, promising innovative treatments have recently emerged for OCD; these include pharmacological options such as ketamine and psilocybin—which may exert rapid-acting effects—as well as neuromodulatory treatments such as repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS) and deep brain stimulation (DBS). In addition, growing evidence links early life stress with neuroinflammatory pathways and dysregulation of the hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis in OCD, opening novel treatment targets. While preliminary clinical trials of novel rapid-acting substances in OCD are encouraging, results are mixed and evidence of repeated dosing is scarce. This narrative review synthesizes current evidence on rapid-acting and neuromodulatory treatments for OCD, with a particular focus on stress-related mechanisms, offering new therapeutic possibilities as well as avenues for future research.

اختلال وسواس فکری-عملی یک وضعیت بسیار ناتوان‌کننده و اغلب مزمن است. درصد بالایی از بیماران به درمان‌های خط اول با مهارکننده‌های بازجذب سروتونین انتخابی (SSRIs) یا درمان شناختی-رفتاری (CBT) پاسخ نمی‌دهند که این امر بر نیاز به رویکردهای درمانی نوین تأکید دارد. در این زمینه، درمان‌های نوآورانه و امیدبخشی اخیراً برای اختلال وسواس فکری-عملی مطرح شده‌اند؛ این درمان‌ها شامل گزینه‌های دارویی مانند کتامین و سیلوسایبین—که ممکن است اثرات سریع‌الظهور داشته باشند—و همچنین درمان‌های نوروماژولاتوری مانند تحریک مغناطیسی ترانس‌کرانیال تکرارشونده (rTMS) و تحریک عمقی مغز (DBS) هستند. علاوه بر این، شواهد فزاینده‌ای ارتباط استرس اوایل زندگی با مسیرهای نوروانفلاماتوری و اختلال در محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال (HPA) را در اختلال وسواس فکری-عملی نشان می‌دهد که اهداف درمانی جدیدی را مطرح می‌کند. اگرچه کارآزمایی‌های بالینی مقدماتی مواد سریع‌الاثر نوین در اختلال وسواس فکری-عملی امیدبخش هستند، اما نتایج متناقض بوده و شواهد اندکی در مورد دوزهای مکرر وجود دارد. این مرور روایتی، شواهد فعلی درباره درمان‌های سریع‌الاثر و نوروماژولاتوری برای اختلال وسواس فکری-عملی را با تمرکز ویژه بر سازوکارهای مرتبط با استرس مرور می‌کند و امکانات درمانی جدید و مسیرهایی برای پژوهش‌های آینده ارائه می‌دهد.

Background: Language and cognitive development in infancy is a complex process with multifactorial influences. The effort made by the infant to attain language development can improve cognition. From the longitudinal followup of a birth cohort, we explore the relationship of dual language exposure on cognition and language development at two years of age.Methods: For this study, 251 children from a low-middle-income urban population in Vellore were recruited at birth as part of a multi-national multidisciplinary study and followed up at serial intervals as per the original study protocol. Languages spoken include Tamil, Urdu and Telugu and data about language exposure were collected. BayleyScales of Infant Development was used to assess cognition and language development at two years of age.Results: Out of 228 children who were recruited at two years of age, 169 (74.1%) children were monolinguals and 59 (25.9%) bilinguals. The average composite scores (SD) for cognition and language components were 93.3 (7.5) and 99.1 (9.4) respectively. At two years of age, both language and cognitive development was comparable for both monolinguals and bilinguals, adjusting for sex, socioeconomic status and maternal education.Conclusion: There was no significant effect of early dual language exposure on language and cognition at two years of age in an urban low-middle-income community setting in South India.

زمینه: رشد زبان و شناخت در دوران نوزادی فرایندی پیچیده با تأثیرات چندعاملی است. تلاشی که نوزاد برای دستیابی به رشد زبانی انجام می‌دهد می‌تواند شناخت را بهبود بخشد. در پیگیری طولی یک کوهورت تولد، رابطه مواجهه با دو زبان بر رشد شناخت و زبان در سن دو سالگی بررسی می‌شود. روش‌ها: برای این مطالعه، ۲۵۱ کودک از جمعیت شهری با درآمد پایین تا متوسط در Vellore در بدو تولد به عنوان بخشی از یک مطالعه چندملیتی و چندرشته‌ای وارد شدند و طبق پروتکل اصلی مطالعه در فواصل زمانی معین پیگیری شدند. زبان‌های مورد استفاده شامل Tamil، Urdu و Telugu بود و داده‌های مربوط به مواجهه زبانی جمع‌آوری شد. برای ارزیابی شناخت و رشد زبان در سن دو سالگی از مقیاس‌های BayleyScales of Infant Development استفاده شد. نتایج: از میان ۲۲۸ کودکی که در سن دو سالگی وارد مطالعه شدند، ۱۶۹ کودک (۷۴٫۱٪) تک‌زبانه و ۵۹ کودک (۲۵٫۹٪) دوزبانه بودند. میانگین نمرات ترکیبی (انحراف معیار) برای مؤلفه‌های شناخت و زبان به ترتیب ۹۳٫۳ (۷٫۵) و ۹۹٫۱ (۹٫۴) بود. در سن دو سالگی، رشد زبان و شناخت در هر دو گروه تک‌زبانه و دوزبانه، با تعدیل جنسیت، وضعیت اجتماعی-اقتصادی و تحصیلات مادر، قابل مقایسه بود. نتیجه‌گیری: مواجهه زودهنگام با دو زبان تأثیر معناداری بر رشد زبان و شناخت در سن دو سالگی در یک جامعه شهری با درآمد پایین تا متوسط در جنوب هند نداشت.

Background: Language and cognitive development in infancy is a complex process with multifactorial influences. The effort made by the infant to attain language development can improve cognition. From the longitudinal followup of a birth cohort, we explore the relationship of dual language exposure on cognition and language development at two years of age.Methods: For this study, 251 children from a low-middle-income urban population in Vellore were recruited at birth as part of a multi-national multidisciplinary study and followed up at serial intervals as per the original study protocol. Languages spoken include Tamil, Urdu and Telugu and data about language exposure were collected. BayleyScales of Infant Development was used to assess cognition and language development at two years of age.Results: Out of 228 children who were recruited at two years of age, 169 (74.1%) children were monolinguals and 59 (25.9%) bilinguals. The average composite scores (SD) for cognition and language components were 93.3 (7.5) and 99.1 (9.4) respectively. At two years of age, both language and cognitive development was comparable for both monolinguals and bilinguals, adjusting for sex, socioeconomic status and maternal education.Conclusion: There was no significant effect of early dual language exposure on language and cognition at two years of age in an urban low-middle-income community setting in South India.

زمینه: رشد زبان و شناخت در دوران نوزادی فرایندی پیچیده با تأثیرات چندعاملی است. تلاشی که نوزاد برای دستیابی به رشد زبانی انجام می‌دهد می‌تواند شناخت را بهبود بخشد. در پیگیری طولی یک کوهورت تولد، رابطه مواجهه با دو زبان بر رشد شناخت و زبان در سن دو سالگی بررسی می‌شود. روش‌ها: برای این مطالعه، ۲۵۱ کودک از جمعیت شهری با درآمد پایین تا متوسط در Vellore در بدو تولد به عنوان بخشی از یک مطالعه چندملیتی و چندرشته‌ای وارد شدند و طبق پروتکل اصلی مطالعه در فواصل زمانی معین پیگیری شدند. زبان‌های مورد استفاده شامل Tamil، Urdu و Telugu بود و داده‌های مربوط به مواجهه زبانی جمع‌آوری شد. برای ارزیابی شناخت و رشد زبان در سن دو سالگی از مقیاس‌های BayleyScales of Infant Development استفاده شد. نتایج: از میان ۲۲۸ کودکی که در سن دو سالگی وارد مطالعه شدند، ۱۶۹ کودک (۷۴٫۱٪) تک‌زبانه و ۵۹ کودک (۲۵٫۹٪) دوزبانه بودند. میانگین نمرات ترکیبی (انحراف معیار) برای مؤلفه‌های شناخت و زبان به ترتیب ۹۳٫۳ (۷٫۵) و ۹۹٫۱ (۹٫۴) بود. در سن دو سالگی، رشد زبان و شناخت در هر دو گروه تک‌زبانه و دوزبانه، با تعدیل جنسیت، وضعیت اجتماعی-اقتصادی و تحصیلات مادر، قابل مقایسه بود. نتیجه‌گیری: مواجهه زودهنگام با دو زبان تأثیر معناداری بر رشد زبان و شناخت در سن دو سالگی در یک جامعه شهری با درآمد پایین تا متوسط در جنوب هند نداشت.

Background Self-harm, including non-suicidal self-injury (NSSI), represents a major public health concern among adolescents. Although numerous risk and protective factors have been identified in the literature, their utility for assessment and management remains limited due to their large number and the variability in the strength of their associations. In Iran, in particular, there is a notable lack of synthesis, related to adolescent NSSI, especially regarding protective factors. To address this gap, this protocol outlines an ongoing systematic review aiming to provide a comprehensive overview of the recent (2015 onward) Persian and English peer-reviewed literature on NSSI and self-harm among adolescents in Iran, with a specific focus on studies investigating risk and protective factors. Methods & analysis The protocol is registered with PROSPERO (registration number CRD420261286909), and the systematic literature review, following PRISMA-P guidelines, will include Persian and English-language studies from 2015 onwards examining risk and protective factors for non-suicidal self-injury (NSSI) in Iranian adolescents (10–19 years), as well as robustness of findings. Eligible studies include quantitative, qualitative, and mixed-methods designs, identified through PubMed, PsycINFO, Scopus, Embase, Google Scholar, SID, and Magiran. Data will be extracted using a standardized form, and study quality will be assessed with the Mixed Methods Assessment Tool (MMAT). Findings will be synthesized narratively, summarizing associations between risk or protective factors and NSSI, organized by clinically meaningful categories such as psychopathology, individual, family, peer, and demographic factors.

زمینه: خودآسیبی، از جمله خودآسیبی غیرخودکشی (NSSI)، یکی از نگرانی‌های عمده سلامت عمومی در میان نوجوانان به‌شمار می‌رود. اگرچه عوامل خطر و محافظتی متعددی در ادبیات شناسایی شده‌اند، اما کاربرد آن‌ها برای ارزیابی و مدیریت به دلیل تعداد زیاد و تفاوت در قدرت ارتباط آن‌ها، همچنان محدود است. به‌ویژه در ایران، فقدان تلفیق یافته‌ها در زمینه خودآسیبی غیرخودکشی نوجوانان، به‌ویژه در خصوص عوامل محافظتی، مشهود است. برای رفع این خلأ، این پروتکل، مرور نظام‌مند در حال انجامی را تشریح می‌کند که هدف آن ارائه مروری جامع بر ادبیات داوری‌شده فارسی و انگلیسی اخیر (از سال ۲۰۱۵ به بعد) درباره خودآسیبی غیرخودکشی و خودآسیبی در میان نوجوانان ایرانی، با تمرکز ویژه بر پژوهش‌هایی است که عوامل خطر و محافظتی را بررسی کرده‌اند. روش‌ها و تحلیل: این پروتکل در PROSPERO (شماره ثبت CRD420261286909) ثبت شده است و مرور نظام‌مند ادبیات، مطابق با دستورالعمل‌های PRISMA-P، شامل مطالعات فارسی و انگلیسی از سال ۲۰۱۵ به بعد خواهد بود که به بررسی عوامل خطر و محافظتی برای خودآسیبی غیرخودکشی (NSSI) در نوجوانان ایرانی (۱۰ تا ۱۹ سال) و همچنین استحکام یافته‌ها پرداخته‌اند. مطالعات واجد شرایط شامل طرح‌های کمی، کیفی و ترکیبی هستند که از طریق PubMed، PsycINFO، Scopus، Embase، Google Scholar، SID و Magiran شناسایی می‌شوند. داده‌ها با استفاده از فرم استاندارد استخراج خواهند شد و کیفیت مطالعات با ابزار ارزیابی روش‌های ترکیبی (MMAT) سنجیده می‌شود. یافته‌ها به‌صورت روایی تلفیق و ارتباط میان عوامل خطر یا محافظتی و خودآسیبی غیرخودکشی، بر اساس دسته‌بندی‌های بالینی معنادار مانند آسیب‌شناسی روانی، فردی، خانوادگی، همسالان و عوامل جمعیت‌شناختی، خلاصه خواهد شد.

This article investigates the function of sarcasm as a sophisticated tool for character creation in cinematic narratives, using the character of Norman Thayer Jr. in On Golden Pond as a case study. Moving beyond classical Gricean models, this study adopts an integrated pragmatic stylistic framework that combines Relevance Theory (RT) with Impoliteness Theory and the study of telecinematic discourse. By examining emblematic excerpts from the film's dialogue, the analysis demonstrates how Norman's acerbic wit operates not merely as a psychological defence mechanism but as a calculated series of intentional face-attacks. Through RT's concept of echoic use and Bousfield's (2008) impoliteness framework, the article explains how Norman forces his interlocutors into cognitive traps, demanding significant inferential work to decode his hostility. Furthermore, situating these interactions within the realm of telecinematic discourse reveals that Norman's interpersonal aggression simultaneously functions as “entertaining impoliteness” for the overhearing audience (Simpson, 2003). Ultimately, this research illuminates the structural and cognitive artistry behind complex character portrayal, offering a systematic paradigm for analysing sarcasm as a narrative engine in screen discourse.

این مقاله به بررسی کارکرد طنز تلخ به‌عنوان ابزاری پیچیده برای خلق شخصیت در روایت‌های سینمایی می‌پردازد و شخصیت Norman Thayer Jr. در فیلم «در کنار برکه طلایی» را به‌عنوان مطالعه موردی انتخاب می‌کند. این پژوهش با عبور از مدل‌های کلاسیک گریس، چارچوبی تلفیقی در سبک‌شناسی کاربردی اتخاذ می‌کند که نظریه ارتباط (RT) را با نظریه بی‌ادبی و مطالعات گفتمان تلوسینمایی ترکیب می‌کند. با تحلیل گزیده‌های شاخصی از دیالوگ‌های فیلم، پژوهش نشان می‌دهد که شوخ‌طبعی تند و گزنده نورمن صرفاً به‌عنوان یک مکانیسم دفاع روان‌شناختی عمل نمی‌کند، بلکه مجموعه‌ای حساب‌شده از حملات عمدی به وجهه مخاطب است. با بهره‌گیری از مفهوم کاربرد اکوئیک در RT و چارچوب بی‌ادبی Bousfield (2008)، مقاله توضیح می‌دهد که چگونه نورمن مخاطبان خود را در دام‌های شناختی قرار می‌دهد و آن‌ها را وادار به تلاش استنباطی قابل توجهی برای رمزگشایی از خصومتش می‌کند. افزون بر این، قرار دادن این تعاملات در بستر گفتمان تلوسینمایی نشان می‌دهد که پرخاشگری بین‌فردی نورمن به‌طور همزمان به‌عنوان «بی‌ادبی سرگرم‌کننده» برای مخاطب شنونده (Simpson, 2003) عمل می‌کند. در نهایت، این پژوهش به ظرافت‌های ساختاری و شناختی در پسِ بازنمایی پیچیده شخصیت‌ها نور می‌افکند و الگویی نظام‌مند برای تحلیل طنز تلخ به‌عنوان موتور روایی در گفتمان سینمایی ارائه می‌دهد.

Algorithmic control (AC) embedded in food-delivery platforms is conceptualized as a persistent, digitally mediated job demand associated with greater algorithmic stress (AS) and psychological detachment failure (PDF), thereby contributing to work-life conflict (WLC) among food-delivery workers. The study employed a two-wave time-lagged longitudinal design involving 315 employees from prominent Indian cities. It examined the relationships among AC, AS, PDF and WLC. Confirmatory factor analysis and structural equation modeling were used to assess the measurement model and the proposed structural relationships among the constructs. The findings indicate that AC is positively associated with heightened stress and reduced ability to disengage from work during non-work hours. The specific sequential indirect effect of AC on WLC through AS and PDF was significant, while the direct association between AC and WLC remained significant, indicating partial sequential mediation. The findings highlight the importance of reducing uncertainty surrounding algorithmic evaluations, ratings and incentives that can keep work-related concerns active after working hours and hinder psychological detachment.

کنترل الگوریتمی (AC) که در پلتفرم‌های تحویل غذا تعبیه شده است، به عنوان یک تقاضای شغلی مداوم و میانجی‌گری‌شده دیجیتالی مفهوم‌سازی می‌شود که با استرس الگوریتمی (AS) بیشتر و شکست در جداشدگی روانی (PDF) همراه است و در نتیجه به تعارض کار-زندگی (WLC) در میان کارکنان تحویل غذا منجر می‌شود. این پژوهش با استفاده از یک طرح طولی دو مرحله‌ای با تأخیر زمانی و با مشارکت ۳۱۵ کارمند از شهرهای برجسته هند انجام شد. روابط میان AC، AS، PDF و WLC مورد بررسی قرار گرفت. برای ارزیابی مدل اندازه‌گیری و روابط ساختاری پیشنهادی میان سازه‌ها، از تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که AC با افزایش استرس و کاهش توانایی جداشدگی از کار در ساعات غیرکاری ارتباط مثبت دارد. اثر غیرمستقیم متوالی خاص AC بر WLC از طریق AS و PDF معنادار بود، در حالی که ارتباط مستقیم بین AC و WLC همچنان معنادار باقی ماند که نشان‌دهنده میانجی‌گری متوالی جزئی است. یافته‌ها بر اهمیت کاهش عدم قطعیت پیرامون ارزیابی‌های الگوریتمی، امتیازدهی‌ها و مشوق‌هایی که می‌توانند نگرانی‌های مرتبط با کار را پس از ساعات کاری فعال نگه دارند و مانع جداشدگی روانی شوند، تأکید می‌کند.